29 SEPTEMBER 2026. - Koninklijk besluit betreffende het beroep van orthoptist

FILIP, Koning der Belgen, Aan allen die nu zijn en hierna wezen zullen, Onze Groet.

Gelet op de gecoördineerde wet van 10 mei 2015Relevante gevonden documenten type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009276 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009275 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009277 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent sluiten betreffende de uitoefening van de gezondheidszorgberoepen, artikel 23, § 1, eerste en derde lid, gewijzigd bij de wet van 11 augustus 2017, artikel 70, artikel 71, gewijzigd bij de wet van 22 juni 2016;

Gelet op de wet van 22 april 2019Relevante gevonden documenten type wet prom. 22/04/2019 pub. 14/05/2019 numac 2019041141 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Wet inzake de kwaliteitsvolle praktijkvoering in de gezondheidszorg sluiten inzake de kwaliteitsvolle praktijkvoering in de gezondheidszorg, artikel 33, tweede lid;

Gelet op het koninklijk besluit van 7 juli 2017Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/07/2017 pub. 14/08/2017 numac 2017030755 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast sluiten betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast;

Gelet op het advies nr. FRPB/2025/ADVIES-02 van 19 maart 2025 en het advies nr. FRPB/2025/ADVIES-04 van 16 juni 2025 van de Federale Raad voor de paramedische beroepen;

Gelet op de evenredigheidsbeoordeling, uitgevoerd op 19 maart 2025, overeenkomstig de wet van 23 maart 2021Relevante gevonden documenten type wet prom. 23/03/2021 pub. 09/04/2021 numac 2021020624 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Wet betreffende een evenredigheidsbeoordeling voorafgaand aan de invoering of de wijziging van een beroepsreglementering in de gezondheidssector type wet prom. 23/03/2021 pub. 08/02/2024 numac 2024000869 bron federale overheidsdienst binnenlandse zaken Wet betreffende een evenredigheidsbeoordeling voorafgaand aan de invoering of de wijziging van een beroepsreglementering in de gezondheidssector. - Duitse vertaling sluiten betreffende een evenredigheidsbeoordeling voorafgaand aan de invoering of de wijziging van een beroepsreglementering in de gezondheidssector;

Gelet op het advies van de inspecteur van Financiën, gegeven op 29 april 2026;

Gelet op de akkoordbevinding van de Staatssecretaris van Begroting, d.d. 17 juni 2026;

Gelet op advies 79.653/2/V van de Raad van State, gegeven op 10 augustus 2026, met toepassing van artikel 84, § 1, eerste lid, 2°, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973;

Op de voordracht van de Minister van Volksgezondheid,

Hebben Wij besloten en besluiten Wij :

HOOFDSTUK 1. - Inleidende bepalingen

Artikel 1.Definities.

Voor de toepassing van dit besluit wordt verstaan onder: 1° "Subjectieve meting van de refractie": het meten van de correctie noodzakelijk om het zicht optimaal te corrigeren door toepassen van subjectieve methoden rekening houdende met de refractieve status van de patiënt;2° "Medische prisma's": prisma's ter correctie van diplopie- en/of asthenopie-klachten.Deze prisma's worden ofwel aangebracht op een bestaande bril in de vorm van een Fresnelfolie, ofwel geïntegreerd in de brilcorrectie van de patiënt. Reductieprisma's voor diktevermindering van multifocale glazen vallen niet onder deze categorie; 3° "Medisch optisch hulpmiddel": elk instrument, apparaat, uitrusting, materiaal of ander artikel, alleen of in combinatie gebruikt, dat door de fabrikant is bestemd voor gebruik bij mensen voor diagnostische, therapeutische of bewakingsdoeleinden, of om symptomen te verlichten, ziektes te voorkomen, of een medische anatomische of fysiologische functie te herstellen of te vervangen in het kader van een optische correctie.Deze medische hulpmiddelen kunnen worden geclassificeerd op basis van hun risico en complexiteit, van eenvoudige hulpmiddelen (zoals brillen) tot complexere hulpmiddelen (zoals implantaten of radiologieapparatuur). Ze moeten voldoen aan strikte eisen op het gebied van veiligheid en prestaties voordat ze op de markt worden gebracht. 4° "Bepaling van de gezichtsscherpte": een paramedische handeling waarbij een gekwalificeerde zorgverlener op systematische en gestandaardiseerde wijze de visuele functionaliteit van het oog beoordeelt, met inachtneming van medische en functionele aspecten, met als doel het opsporen of monitoren van visuele afwijkingen of aandoeningen en het leveren van een onderbouwde bijdrage aan diagnostiek of behandelbeslissingen.

Art. 2.De uitoefening van "orthoptie" is een paramedisch beroep in de zin van artikel 69 van de gecoördineerde wet van 10 mei 2015Relevante gevonden documenten type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009276 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009275 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009277 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent sluiten betreffende de uitoefening van de gezondheidszorgberoepen.

Dit beroep wordt uitgeoefend onder de beroepstitel "orthoptist".

HOOFDSTUK 2. - Erkenningscriteria.

Art. 3.§ 1. Uitsluitend personen die daartoe overeenkomstig § 2 zijn erkend en voldoen aan de in § 3 genoemde voorwaarden, zijn bevoegd het beroep van orthoptist uit te oefenen en de titel van orthoptist te voeren. § 2. Om een erkenning voor de titel en het beroep van orthoptist te kunnen verkrijgen, moet de betrokkene met succes een hogere opleiding hebben afgerond die overeenkomt met ten minste 180 ECTS-studiepunten.

Het leerprogramma omvat op zijn minst de volgende elementen: I. een theoretische opleiding in: 1. algemene anatomie, fysiologie, neurologie en pathologie;2. anatomie, (neuro-)fysiologie van het gehele visuele systeem: van het oog tot en met de neurovisuele functies;3. algemene pathologie van het gehele visuele systeem: van het oog tot en met de neurovisuele functies;4. basiskennis van optica en refractie;5. optische hulpmiddelen voor de correctie van refractiefouten;6. basiskennis van de contactologie;7. basiskennis van de low vision en algemene beginselen van revalidatie;8. basiskennis van de theorie van het binoculair zien, amblyopie en strabismus;9. algemene farmacologie en farmacologie specifiek voor oftalmologie;10. algemene psychologie, gezondheidspsychologie, ontwikkelingspsychologie;11. basiskennis in neuropsychologie;12. algemene pedagogiek en algemene kennis van de geriatrische patiënt;13. grondbeginselen van statistiek en literatuuronderzoek;14. wetenschappelijk Engels en Nederlands of Frans;15. ethiek en deontologie;16. recht, wetgeving en organisatie van de gezondheidszorg en de gezondheidszorgberoepen in België;17. e-Health (beveiligd digitaal platform);18. grondige kennis van de theorie van normaal en abnormaal binoculair zien;19. grondige kennis van de theorie van strabismus;20. grondige kennis van de theorie van oogmotiliteitsstoornissen;21. grondige kennis van de theorie van amblyopie;22. neuropsychologie;23. grondige kennis van de stoornissen van de neurovisuele functies;24. grondige kennis van de low vision optica;25. grondige kennis van low vision;26. refractie bij het kind;27. grondige kennis van refractionele problematiek met impact op het orthoptisch onderzoek en de orthoptische behandeling;28. oftalmo-pediatrie;29. neuro-oftalmologie;30. geriatrisch gerelateerde oculaire pathologie;31. kennis van het oculo-vestibulair systeem en de hieraan gerelateerde oculaire pathologie;32. grondige theoretische kennis van oftalmologische chirurgische ingrepen. II. een theoretische en praktische opleiding in: 1. orthoptische onderzoeksmethoden: a) hoofdhouding;b) oogstand;c) oogbewegingen, amblyopie;d) oculovestibulaire stoornissen;e) gezichtsvermogen (inclusief bepalen van gezichtsscherpte en refractieve status, accommodatie- en convergentievermogen);f) contrast- en lichtgevoeligheid, opsporen van kleurzichtstoornissen;g) optimale prismasterkte;h) aniseikonie;i) vooronderzoek van de patiënt in samenwerking met de oftalmoloog;j) onderzoeksmethoden van de residuele visuele functies bij low vision patiënten;k) onderzoeksmethoden van de neurovisuele functies en de neurovisuele stoornissen.2. orthoptische behandelingsmethoden: a) strabisme;b) andere binoculaire stoornissen, forie met klachten;c) amblyopie;d) oculovestibulaire stoornissen;e) neurovisuele functies en de neurovisuele stoornissen.3. technische onderzoeksmethoden van het visueel systeem, via elektrofysiologie en beeldvorming van het oog;4. optische hulpmiddelen voor refractieve correctie;5. optische hulpmiddelen ter behandeling van een aandoening (bv. amblyopie, penalisatie na amblyopie, speciale glazen voor de behandeling van myopie); 6. onderzoeks- en behandelingsmethoden bij low vision met inbegrip van visuele hulpmiddelen;7. methodologie van het paramedisch werken, onderzoeksbilan binnen het specifieke domein van de orthoptist;evidencebased medicine; 8. evidencebased practice;9. interdisciplinaire en interprofessionele samenwerking;10. communicatie en communicatieve vaardigheden;11. organisatie en administratie in het kader van de therapeutische planning;12. informatica in de gezondheidszorg en eHealth-applicaties (beveiligd digitaal platform);13. EHBO;14. hygiëne en steriel werken;15. assistentie en instrumentatie in de oftalmologische chirurgie;16. toedienen van collyria. III. Het maken van minimaal een eindwerk dat in verband staat met de uitoefening in het domein van de orthoptie en waaruit blijkt dat de betrokkene in staat is tot een analytische en synthetische activiteit in het vakdomein en dat hij zelfstandig kan werken.

IV. Met vrucht een stage van minimaal 600 uur hebben afgerond, onder supervisie van een medisch of paramedisch professional. De 600 uur stage wordenverdeeld over de verschillende subdisciplines van het domein van de orthoptie: strabologie en andere binoculaire aandoeningen, neuro-oftalmologie, pediatrische oftalmologie, preconsultatie in de oftalmologie, low vision; en verdeeld over 2 of meer van de volgende domeinen: technische assistentie in de oftalmologie, oculo-vestibulaire aandoeningen, chirurgische assistentie, stoornissen van de neurovisuele functies, screening, revalidatie in de verschillende domeinen van de orthoptie § 3. De erkende persoon onderhoudt zijn beroepskennis en -vaardigheden als orthoptist en werkt deze bij via bijscholing (permanente vorming), gedurende ten minste 15 uur per jaar, om een beroepsuitoefening op een optimaal kwaliteitsniveau te behouden. Deze bijscholing moet bestaan uit persoonlijke studie en deelname aan vormingsactiviteiten.

HOOFDSTUK 3. - Toevertrouwde handelingen en technische prestaties

Art. 4.§ 1. Op grond van artikel 71, § 1, eerste lid, van de voormelde gecoördineerde wet van 10 mei 2015Relevante gevonden documenten type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009276 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009275 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent type wet prom. 10/05/2015 pub. 01/07/2015 numac 2015009277 bron federale overheidsdienst justitie Wet die naturalisaties verleent sluiten, mogen de volgende technische prestaties, bedoeld in de artikels 1, 2 en 3 van de bijlage aan dit besluit, door de orthoptist worden uitgevoerd, krachtens artikel 69, 1°, § 1, eerste lid, van dezelfde gecoördineerde wet. § 2. De technische prestaties, in het kader van de uitvoering van maatregelen van preventieve geneeskunde met uitsluiting van handelingen die rechtstreeks contact met het oog vereisen, bedoeld in artikel 1 van de bijlage aan dit besluit, mogen door de orthoptist worden verricht op voorwaarde van een omstandig geneeskundig voorschrift opgesteld door een arts. § 3. De in artikel 2 van de bijlage aan dit besluit bedoelde technische prestaties mogen autonoom worden verricht door de orthoptist indien de patiënt voorafgaandelijk binnen de artikel 3 van de bijlage aan dit besluit bedoelde termijn werd gezien door een arts-specialist in de oftalmologie. § 4. De technische prestaties bedoeld artikel 3 van het bijlage aan dit besluit, mogen worden verricht door de orthoptist op voorwaarde van een omstandig geneeskundig voorschrift opgesteld door een arts-specialist in de oftalmologie. § 5. De technische prestaties bedoeld artikel 4 van de bijlage aan dit besluit, mogen worden verricht door de orthoptist op voorwaarde van een omstandig geneeskundig voorschrift opgesteld door een van de volgende artsen-specialisten: een arts-specialist in de oftalmologie, een arts-specialist keel-, neus- en oorheelkunde, een arts-specialist in de neurologie of een arts-specialist in de pediatrische neurologie. § 6. De technische prestaties bedoeld in artikel 5 van de bijlage aan dit besluit, mogen worden toevertrouwd aan de orthoptist door een arts-specialist in de oftalmologie, op voorwaarde dat de voorschrijvende arts fysiek aanwezig is in dezelfde instelling en de handelingen onder zijn verantwoordelijkheid worden verricht. § 7. De assistentie-handelingen artikel 6 van de bijlage aan dit besluit mogen worden verricht door de orthoptist op voorwaarde dat de arts en de orthoptist samen in dezelfde locatie handelingen verrichten bij een patiënt, waarbij er direct visueel en verbaal contact tussen hen bestaat.

Art. 5.De technische prestaties, de toevertrouwde handelingen en de assistentie-handelingen die worden uitgevoerd door de orthoptist moeten worden gedetailleerd in het medisch dossier van de patiënt.

Art. 6.§ 1. In overeenstemming met de wet van 22 augustus 2002Relevante gevonden documenten type wet prom. 22/08/2002 pub. 10/09/2002 numac 2002022684 bron ministerie van sociale zaken, volksgezondheid en leefmilieu Wet houdende maatregelen inzake gezondheidszorg sluiten betreffende de rechten van patiënten, de wet van 22 april 2019Relevante gevonden documenten type wet prom. 22/04/2019 pub. 14/05/2019 numac 2019041141 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Wet inzake de kwaliteitsvolle praktijkvoering in de gezondheidszorg sluiten betreffende de kwaliteitsvolle praktijkvoering in de gezondheidzorg, en de geldende wetgeving inzake het medisch beroepsgeheim en de bescherming van medische informatie, garanderen de orthoptisten de kwaliteit van de orthoptische prestaties die zij aan hun patiënten verlenen, de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de patiënt en het medisch beroepsgeheim. § 2. Om het medisch beroepsgeheim en de vertrouwelijkheid van de medische informatie te waarborgen, zorgen de orthoptisten ervoor dat de lokalen waarin zij hun beroep uitoefenen, beschikken over een praktijkruimte die gescheiden is van de wachtruimte. De orthoptist verleent de orthoptische prestaties aan de patiënt door in hetzelfde lokaal fysiek aanwezig te zijn. § 3. De orthoptist onthoudt zich van elke belangenverstrengeling of perceptie van belangenverstrengeling met commerciële actoren in het domein van de oogzorg. De orthoptist mag documenten aanbieden en gebruiken met als oogmerk patiënteneducatie, onder dezelfde voorwaarden als deze voor ontstentenis van belangenverstrengeling. § 4. De orthoptist zorgt ervoor dat het materiaal dat nodig is voor een kwaliteitsvolle uitoefening van de orthoptische handelingen aanwezig is. Voor handelingen die slechts uitgevoerd kunnen worden met materiaal dat niet aanwezig is, verwijst de orthoptist de patiënt naar een orthoptist die wel over dit materiaal beschikt. De orthoptist draagt zorg voor een beveiligd netwerk voor het bewaren van gezondheidsgegevens in een medisch dossier, volledig afgescheiden van niet-medische activiteiten.

HOOFDSTUK 4. - Wijzigings- en overgangsbepalingen.

Art. 7.Het koninklijk besluit van 7 juli 2017Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/07/2017 pub. 14/08/2017 numac 2017030755 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast sluiten betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast, wordt opgeheven.

Art. 8.In afwijking van artikel 3, § 2, behouden de personen die op de datum van inwerkingtreding van dit besluit een erkenning hebben verkregen voor het beroep van orthoptist krachtens het koninklijk besluit van 7 juli 2017Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/07/2017 pub. 14/08/2017 numac 2017030755 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast sluiten die erkenning.

Art. 9.In afwijking van artikel 3, § 2, kunnen de personen die vóór 22 april 2019 een opleiding tot orthoptist hebben aangevat, zoals beschreven in artikel 3, 1°, van het koninklijk besluit van 7 juli 2017Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/07/2017 pub. 14/08/2017 numac 2017030755 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast sluiten betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast, en die voldoen aan de opleidings- en stagevoorwaarden beschreven in artikel 3, 1°, van het voornoemde koninklijk besluit van 7 juli 2017Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/07/2017 pub. 14/08/2017 numac 2017030755 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepstitel en de kwalificatievereisten voor de uitoefening van het beroep van orthoptist en houdende vaststelling van de lijst van de technische prestaties en van de lijst van handelingen waarmee de orthoptist door een arts kan worden belast sluiten, verzoeken om een erkenning voor het beroep van orthoptist. Deze erkenningsaanvraag moet worden ingediend binnen het jaar dat volgt op de inwerkingtreding van dit besluit.

Art. 10.De personen die een erkenning als orthoptist-optometrist hebben behaald op grond van het koninklijk besluit van 27 februari 2019Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 27/02/2019 pub. 12/04/2019 numac 2019011430 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende het beroep van orthoptist-optometrist sluiten betreffende het beroep van orthoptist-optometrist, vernietigd bij het arrest nr. 251.846 van 14 oktober 2021 van de Raad van State, kunnen om een erkenning verzoeken voor het beroep van orthoptist onder voorbehoud, indien nodig, van het met succes afronden van een aanvullende opleiding in een door de bevoegde overheid opgerichte, gesubsidieerde of erkende instelling, met het oog op het wegwerken van eventuele tekortkomingen in de opleiding bedoeld in artikel 3, § 2, van dit besluit. Deze erkenningsaanvraag moet worden ingediend binnen het jaar dat volgt op de inwerkingtreding van dit besluit.

Art. 11.De personen die, tussen 22 april 2019 en 18 februari 2023, een opleiding als orthoptist-optometrist hebben aangevat zoals beschreven in artikel 3 van het koninklijk besluit van 27 februari 2019Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 27/02/2019 pub. 12/04/2019 numac 2019011430 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende het beroep van orthoptist-optometrist sluiten betreffende het beroep van orthoptist-optometrist, vernietigd bij het arrest nr. 251.846 van 14 oktober 2021 van de Raad van State, en die voldoen aan de opleidingsvoorwaarden beschreven in artikel 3 van het koninklijk besluit van 27 februari 2019Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 27/02/2019 pub. 12/04/2019 numac 2019011430 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende het beroep van orthoptist-optometrist sluiten, kunnen om een erkenning verzoeken voor het beroep van orthoptist onder voorbehoud, indien nodig, van het met succes afronden van een aanvullende opleiding in een door de bevoegde overheid opgerichte, gesubsidieerde of erkende instelling, met het oog op het wegwerken van eventuele tekortkomingen in de opleiding bedoeld in artikel 3, § 2, van dit besluit. Deze erkenningsaanvraag moet worden ingediend binnen de twee jaar die volgen op de inwerkingtreding van dit besluit.

Art. 12.In afwijking van artikel 3, § 2, behouden de personen die op de datum van inwerkingtreding van dit besluit een erkenning hebben verkregen voor het beroep van orthoptist krachtens het koninklijk besluit van 7 oktober 2022Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/10/2022 pub. 09/02/2023 numac 2022042849 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepen van orthoptist en optometrist sluiten betreffende de beroepen van orthoptist en optometrist, vernietigd bij arrest nr. 261.003 van 11 oktober 2024 van de Raad van State, die erkenning.

Art. 13.De personen die het recht hebben verkregen om het beroep van optometrist uit te oefenen op grond van het koninklijk besluit van 7 oktober 2022Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/10/2022 pub. 09/02/2023 numac 2022042849 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepen van orthoptist en optometrist sluiten betreffende de beroepen van orthoptist en optometrist, vernietigd bij arrest nr. 261.003 van 11 oktober 2024 van de Raad van State, kunnen om een erkenning verzoeken voor het beroep van orthoptist onder voorbehoud, indien nodig, van het met succes afronden van een aanvullende opleiding in een door de bevoegde overheid opgerichte, gesubsidieerde of erkende instelling, met het oog op het wegwerken van eventuele tekortkomingen in de opleiding bedoeld in artikel 3, § 2, van dit besluit. Deze erkenningsaanvraag moet worden ingediend binnen het jaar dat volgt op de inwerkingtreding van dit besluit.

Art. 14.De personen die, tussen 19 februari 2023 en de datum van inwerkingtreding van dit besluit, gestart zijn met een opleiding als orthoptist-optometrist zoals beschreven in artikel 3 van het koninklijk besluit van 7 oktober 2022Relevante gevonden documenten type koninklijk besluit prom. 07/10/2022 pub. 09/02/2023 numac 2022042849 bron federale overheidsdienst volksgezondheid, veiligheid van de voedselketen en leefmilieu Koninklijk besluit betreffende de beroepen van orthoptist en optometrist sluiten betreffende de beroepen van orthoptist en optometrist, vernietigd bij arrest nr. 261.003 van 11 oktober 2024 van de Raad van State, en die deze opleiding met succes hebben afgerond uiterlijk binnen de drie jaar die volgen op de inwerkingtreding van dit besluit, kunnen om een erkenning verzoeken voor het beroep van orthoptist onder voorbehoud, indien nodig, van het met succes afronden van een aanvullende opleiding in een door de bevoegde overheid opgerichte, gesubsidieerde of erkende instelling, met het oog op het wegwerken van eventuele tekortkomingen in de opleiding bedoeld in artikel 3, § 2, van dit besluit.

Art. 15.In afwijking van artikel 3, § 2, kunnen personen die op de datum van inwerkingtreding van dit besluit in de loop van de laatste vijf jaar ten minste 1000 uur technische prestaties hebben uitgevoerd, zoals bedoeld in artikels 1 tot en met 4 van de bijlage aan dit besluit, toevertrouwde handelingen zoals bedoeld in artikel 5 van de bijlage aan dit besluit of assistentie-handelingen zoals bedoeld in artikel 6 van de bijlage aan dit besluit, om een erkenning voor het beroep van orthoptist verzoeken onder voorbehoud, indien nodig, van het met succes afronden van een aanvullende opleiding in een door de bevoegde overheid opgerichte, gesubsidieerde of erkende instelling, met het oog op het wegwerken van eventuele tekortkomingen in de opleiding bedoeld in artikel 3, § 2, van dit besluit.

Deze erkenningsaanvraag moet worden ingediend binnen het jaar dat volgt op de inwerkingtreding van dit besluit.

Art. 16.De minister bevoegd voor Volksgezondheid is belast met de uitvoering van dit besluit.

Gegeven te Brussel, 29 september 2026.

FILIP Van Koningswege : De Minister van Volksgezondheid, F. VANDENBROUCKE

Bijlage

Artikel 1.Lijst van de technische prestaties in het kader van de uitvoering van preventieve geneeskunde die een geneeskundig voorschrift vereisen 1. inwinnen van de noodzakelijke gegevens voor een goed verloop van het onderzoek;2. observatie van gelaatsvorm en hoofdhouding;3. observatie, onderzoek en analyse van: a) abnormale hoofdhouding;b) oogstand;c) oogmotiliteit;d) sensomotorische toestand van het binoculaire zien;e) accommodatie- en convergentievermogen;f) perceptie;g) visuo-integratieve functies;4. opsporing van nystagmus en afwijkingen in kleurwaarneming;5. bepaling van de gezichtsscherpte;6. onderzoek van de refractieve status met objectieve methodes zonder cycloplegie;

Art. 2.Lijst van de technische prestaties die autonoom mogen worden uitgevoerd onder voorbehoud van een voorafgaand bezoek aan een arts-specialist in de oftalmologie De hieronder bedoelde technische prestaties mogen autonoom worden verricht door de orthoptist indien de patiënt voorafgaandelijk werd gezien door een arts-specialist in de oftalmologie binnen de volgende termijnen: - minder dan 1 jaar voor kinderen jonger dan 10 jaar; - minder dan 2 jaar voor kinderen van 10 tot 16 jaar; - minder dan 10 jaar voor personen van 16 tot 45 jaar; - minder dan 3 jaar voor personen van 45 tot 65 jaar; - minder dan 2 jaar voor personen ouder dan 65 jaar.

De termijn kan door de oftalmoloog worden aangepast, afhankelijk van de pathologie.

I. Orthoptisch onderzoek 1. inwinnen van de noodzakelijke gegevens voor een goed verloop van het onderzoek;2. observatie van gelaatsvorm en hoofdhouding en observatie van de oogstand;3. observatie van nystagmus en oogstand;4. onderzoek en analyse van: a) fixatie;b) oogstand, forie, tropie, (strabisme) en bepaling van deviaties, bv. met prisma's of synoptofoor; c) abnormale positie van het hoofd;d) oogmotiliteit: klinisch onderzoek (incomitanties, ducties, versies volgbewegingen, vergenties, saccades);e) oculovestibulaire reflex en cervico-oculaire reflex;optokinetische reflex; f) sensomotorische status van het binoculair zicht;g) accommodatie- en convergentievermogen en de accommodatieve convergentie/accommodatie-ratio (AC/A-ratio) en de ratio tussen door convergentie uitgelokte accommodatie en de hoeveelheid uitgeoefende convergentie (CA/C-ratio);h) aniseikonie;i) onderzoek en analyse van nystagmus;j) bepalen van de optimale prismasterkte;k) bepalen van statische en dynamische gezichtsscherpte;l) onderzoek en analyse van afwijkingen in kleurwaarneming en contrastvisus;m) gezichtsveld met behulp van confrontatietechniek;n) hernieuwen van Fresnelprisma's gedurende een jaar na het initieel voorschrift van de oftalmoloog tenzij de oftalmoloog expliciet de termijn wijzigt.De orthoptist verwijst de patiënt zo snel mogelijk naar de oftalmoloog bij verslechtering in het oftalmologisch klachtenpatroon of bij afwijkingen buiten zijn eigen vakgebied; o) aanpassen van eenvoudige low vision hulpmiddelen zonder medisch voorschrift bij patiënten die niet in aanmerking komen voor inclusie binnen de conventie voor revalidatiecentra.Onder eenvoudige hulpmiddelen wordt verstaan: - leesbril met additie vanaf +3,5 dioptrie; - adequate verlichting; - visolet; - handloep; - standloep; - loep met verlichting; - medische filters;

II. Onderzoek van refractie en bepaling van de optimale correctie Meten van de refractie met objectieve en subjectieve methoden zonder cycloplegie en voorschrijven van de optimale refractie zonder prisma onder de volgende voorwaarden: a) Er moet al een eerste brilvoorschrift van de arts-specialist in de oftalmologie beschikbaar zijn (beveiligd digitaal platform of papieren versie);b) De orthoptist verwijst de patiënt zo snel mogelijk naar een arts-specialist in de oftalmologie als volgende veranderingen optreden ten opzichte van het initieel brilvoorschrift van de arts-specialist in de oftalmologie: - Refractieverandering van meer dan 1 dioptrie; - Cilinderasverandering van meer dan 20° ; - Elk verlies van gezichtsscherpte na BCVA (best gecorrigeerde gezichtsscherpte); - Verandering in oftalmologisch klachtenpatroon; - Afwijkingen buiten het eigen vakgebied.

Art. 3.Lijst van de technische prestaties waarvoor een voorschrift van een arts-specialist in de oftalmologie vereist is I. Onderzoeken 1. beoordeling van refractie met behulp van objectieve methoden met cycloplegie;2. aanpassen van Fresnelprisma's en andere medische prisma's volgens EBM-methoden onder de volgende voorwaarden: a) Gedurende een jaar na het initieel voorschrift van de oftalmoloog tenzij de arts-specialist in de oftalmologie expliciet de termijn wijzigt;b) De orthoptist verwijst de patiënt zo snel mogelijk naar de arts-specialist in de oftalmologie bij verslechtering in het oftalmologisch klachtenpatroon of bij afwijkingen buiten zijn eigen vakgebied;c) De orthoptist bezorgt een verslag van een omstandig orthoptisch onderzoek aan de verwijzende arts-specialist in de oftalmologie waarop de arts-specialist in de oftalmologie het voorschrift voor de prisma's baseert.3. uitvoeren van technische onderzoeken in het kader van de diagnose van oogaandoeningen;4. onderzoek van visueel-perceptuele, visueel-cognitieve en visuo-integratieve functies en stoornissen;5. onderzoek van de residuele visuele functies in het kader van de selectie van de optimale low vision hulpmiddelen. II. Behandelingen 1. EBM amblyopiebehandeling, bv.occlusie, optische penalisatie. Dit kan op voorschrift van een arts-specialist in de oftalmologie met geldigheidsduur van het voorschrift van maximum 1 jaar; 2. aanpassen van medisch optische hulpmiddelen ter behandeling van een medische aandoening en aanpassen van speciale designglazen, onder meer voor behandeling van myopie, op voorschrift van een arts-specialist in de oftalmologie met geldigheidsduur van het voorschrift van maximum 1 jaar;3. EBM visuele revalidatie die gericht is op het verhelpen van medische aandoeningen die niet kunnen worden verbeterd door medicatie of chirurgie;4. low vision revalidatie bij patiënten die in aanmerking komen opname in revalidatiecentra;5. aanpassing en aanleren in het gebruik van low vision hulpmiddelen 6.toedienen van collyria/oogdruppels.

Art. 4.Lijst van de technische prestaties waarvoor een omstandig geneeskundig voorschrift vereist is opgesteld door een arts-specialist in de oftalmologie, in de keel-, neus- en oorheelkunde, in de neurologie of in de pediatrische neurologie De volgende technische prestaties kunnen door de orthoptist worden uitgevoerd bij klachten van duizeligheid, onder voorbehoud van een omstandig geneeskundig voorschrift dat werd opgesteld door een arts-specialist in de oftalmologie, in de keel-, neus- en oorheelkunde, in de neurologie of in de pediatrische neurologie: I. Onderzoeken 1. onderzoek en analyse van oculo-vestibulaire functies uitgevoerd onder videonystagmoscopie (zoeken naar spontane vestibulaire nystagmus, bestuderen van de vestibulo-oculaire reflex (VOR) bij verschillende frequenties, zoeken naar positionele nystagmus);2. orthoptisch onderzoek en analyse van statica en oogbewegingen. II. Behandelingen 1. oefeningen gericht op de behandeling van vestibulo-oculaire dysfuncties, visuele hyperafhankelijkheid en overgevoeligheid voor retinal-slip;oefeningen om de visueel-vestibulaire integratie te verbeteren; 2. orthoptische oefeningen in een multidisciplinaire context, Deze kunnen door de orthoptist worden uitgevoerd onder de volgende voorwaarden: de behandeling in de acute fase wordt zo snel mogelijk ingesteld op basis van een eerste diagnose of een eerste functionele beoordeling door een arts-specialist in de oftalmologie, in de keel-, neus- en oorheelkunde, in de neurologie of in de pediatrische neurologie, in overleg met de orthoptist.Indien nog geen oftalmologisch onderzoek werd uitgevoerd, verwijst de orthoptist de patiënt naar een arts-specialist in de oftalmologie. De doorverwijzing gebeurt zonder uitstel, als de orthoptist één of meer tekenen waarneemt die het vermoeden wekken van een centrale neurologische pathologie. Indien er geen tekenen van centrale neurologische pathologie worden vastgesteld, moet de patiënt verwezen worden voor een semi-urgent oftalmologisch onderzoek binnen de vijf werkdagen. De orthoptist moet de patiënt ook doorverwijzen naar de voorschrijvende arts als hij één of meer tekenen waarneemt die het vermoeden wekken van een centrale neurologische pathologie, tenzij deze diagnose al gesteld werd. Onder deze tekenen moeten de `rode vlaggen' worden verstaan die onder het acroniem HINTS staan (Head Impulse Test (HIT), nystagmus van de blik, positieve Skew-test). De orthoptist verwijst de patiënt ook naar de voorschrijvende arts bij verandering in klachtenpatroon of bij de vaststelling van een afwijking buiten zijn eigen vakgebied.

Onder voorbehoud van een omstandig geneeskundig voorschrift opgesteld door een arts-specialist in de oftalmologie, in de keel-, neus- en oorheelkunde, in de neurologie of in de pediatrische neurologie, mogen de volgende technische prestaties worden uitgevoerd: I. Onderzoeken 1. orthoptisch onderzoek en analyse van statica en oogbewegingen;2. onderzoek van visueel-perceptuele, visueel-cognitieve en visuo-integratieve functies en stoornissen. II. Behandelingen 1. orthoptische oefeningen in een multidisciplinaire context;2. EBM visuele revalidatie die gericht is op het verbeteren van de residuele visuele functies die niet kunnen worden verbeterd door medicatie of chirurgie;3. aanpassing en aanleren van het gebruik van hulpmiddelen voor het optimaal benutten van de residuele visuele functies. Deze kunnen door de orthoptist worden uitgevoerd onder de volgende voorwaarden: indien het voorschrift werd opgesteld door een arts-specialist in de neurologie of in de pediatrische neurologie, is bijkomend een omstandig oftalmologisch onderzoek met voorschrift door de arts-specialist in de oftalmologie vereist binnen een periode van drie maanden na opstart van het onderzoek en/of de behandeling. De eerste behandeling moet gebaseerd zijn op een eerste oftalmologische en neurologische diagnose. De orthoptist verwijst de patiënt naar een arts-specialist in de oftalmologie bij verandering in het oftalmologisch klachtenpatroon of bij afwijkingen buiten zijn eigen vakgebied.

Art. 5.Handelingen toevertrouwd aan de orthoptist 1. contact- en non-contact onderzoeken van het visueel systeem;2. assistentie voor, tijdens en na oftalmologische operaties (bv.ook bij sterilisatie).

Art. 6.Assistentie-handelingen door de orthoptist 1. assistentie tijdens oftalmologische operaties;2. instrumentatie tijdens oftalmologische operaties. Gezien om te worden gevoegd bij Ons koninklijk besluit van 29 september 2026 betreffende het beroep van orthoptist.

Gegeven te Brussel, 29 september 2026.

FILIP Van Koningswege : De Minister van Volksgezondheid, F. VANDENBROUCKE