Etaamb.openjustice.be
Vue multilingue de Loi du --
← Retour vers "Lignes directrices pour le calcul des amendes infligées en application des articles 36 à 39 de la loi sur la protection de la concurrence économique coordonnée le 1 er juillet 1999 I. Introduction Les principes posés par les présentes lignes directrices devraient permettre d'assurer la transpare(...)"
Lignes directrices pour le calcul des amendes infligées en application des articles 36 à 39 de la loi sur la protection de la concurrence économique coordonnée le 1 er juillet 1999 I. Introduction Les principes posés par les présentes lignes directrices devraient permettre d'assurer la transpare(...) Richtsnoeren voor de berekening van geldboeten die uit hoofde van de artikelen 36 tot 39 van de wet tot bescherming van de economische mededinging, gecoördineerd op 1 juli 1999, worden opgelegd I. Inleiding De beginselen die deze richtsnoeren Deze richtsnoeren vullen overigens de gezamenlijke mededeling van de Raad voor de Mededinging en he(...)
SERVICE PUBLIC FEDERAL ECONOMIE, P.M.E., CLASSES MOYENNES ET ENERGIE FEDERALE OVERHEIDSDIENST ECONOMIE, K.M.O., MIDDENSTAND EN ENERGIE
Lignes directrices pour le calcul des amendes infligées en application Richtsnoeren voor de berekening van geldboeten die uit hoofde van de
des articles 36 à 39 de la loi sur la protection de la concurrence artikelen 36 tot 39 van de wet tot bescherming van de economische
économique coordonnée le 1er juillet 1999 mededinging, gecoördineerd op 1 juli 1999, worden opgelegd
I. Introduction I. Inleiding
Les principes posés par les présentes lignes directrices devraient De beginselen die deze richtsnoeren behelzen, zouden zowel ten aanzien
permettre d'assurer la transparence et rendre plus visible le van het bedrijfsleven als van het Brussels Hof van Beroep de
caractère objectif des décisions du Conseil de la concurrence tant à doorzichtigheid en de objectiviteit van de beslissingen van de Raad
l'égard des entreprises qu'à l'égard de la Cour d'appel de Bruxelles, voor de Mededinging moeten kunnen waarborgen, zonder afbreuk te doen
tout en affirmant la marge d'appréciation laissée par le législateur aan de door de wetgever aan de Raad voor de Mededinging verleende
au Conseil de la concurrence pour la fixation des amendes dans la discretionaire bevoegdheid bij de vaststelling van geldboeten binnen
limite fixée par la loi sur la protection de la concurrence économique de door de wet tot bescherming van de economische mededinging,
coordonnée le 1er juillet 1999 (ci-après dénommée LPCE ou la Loi). gecoördineerd op 1 juli 1999 (hierna de WBEM of de Wet genoemd)
Cette marge devra s'exprimer dans une ligne stratégique cohérente et vastgelegde grenzen. Deze beoordelingsvrijheid moet echter worden
non discriminatoire adaptée aux objectifs poursuivis dans la uitgeoefend in het raam van een samenhangend en niet-discriminerend
répression des infractions aux règles de concurrence. beleid, dat afgestemd is op de bij de bestrijding van inbreuken op de
L'énoncé de ces lignes directrices complète par ailleurs la mededingingsregels nagestreefde doelstellingen.
communication conjointe du Conseil de la concurrence et du Corps des Deze richtsnoeren vullen overigens de gezamenlijke mededeling van de
rapporteurs sur l'immunité d'amendes et la réduction de leur montant Raad voor de Mededinging en het Korps Verslaggevers betreffende
dans les affaires portant sur des ententes et révèle l'intention du immuniteit tegen geldboeten en vermindering van geldboeten in
kartelzaken aan en getuigen van de bedoeling van de Raad voor de
Conseil de la concurrence d'accorder une plus grande priorité à la Mededinging om een grotere prioriteit te verlenen aan de bestrijding
lutte contre les pratiques restrictives. van restrictieve praktijken.
II. Cadre législatif du pouvoir du Conseil de la concurrence II. Wettelijk kader van de bevoegdheid van de Raad voor de Mededinging
d'infliger des amendes en matière du droit de la concurrence et champ om geldboeten op te leggen op het vlak van het mededingingsrecht en
d'application des cas dans lesquels des amendes peuvent être infligées toepassingsgebied van de gevallen waarin geldboeten kunnen worden
Le Conseil de la concurrence est conformément à l'article 16 LPCE, la opgelegd De Raad voor de Mededinging is krachtens artikel 16 van de Wet het
juridiction administrative qui a la compétence de décision, de administratieve rechtscollege dat de bevoegdheid van beslissing, van
proposition et d'avis que cette loi lui confère. voorstel en advies heeft, die hem door deze wet worden toegekend.
Des sanctions administratives peuvent être infligées par le Conseil de Bij inbreuken op de Wet kan de Raad voor de Mededinging
la concurrence en cas de violation de la Loi. administratieve sancties opleggen.
Les articles 36 à 39 LPCE déterminent les cas dans lesquels le Conseil De artikels 36 tot 39 bepalen de gevallen waarin de Raad voor de
de la concurrence peut infliger des amendes. Mededinging geldboeten kan opleggen.
L'article 36 prévoit en son paragraphe 1er que dans le cas Artikel 36, § 1 bepaalt dat, in geval van toepassing van artikel 31.1
d'application de l'article 31.1 LPCE c'est-à-dire en cas de van de Wet, d. i. bij vaststelling van een restrictieve
constatation d'une pratique restrictive de concurrence, le Conseil de mededingingspraktijk, de Raad voor de Mededinging aan elk van de
la concurrence peut infliger, à chacune des entreprises concernées,
des amendes pouvant aller jusqu'à 10 % de leur chiffre d'affaires betrokken ondernemingen geldboeten kan opleggen van maximum 10 % van
total réalisé au cours de l'exercice social précédent sur le marché hun totale omzet die gerealiseerd werd tijdens het vorige boekjaar op
national et à l'exportation. (En outre, le Conseil peut, par la même de nationale markt en bij export. (Bovendien kan de Raad bij dezelfde
décision, infliger des astreintes pour le non-respect de sa décision, beslissing aan elk van de betrokken ondernemingen dwangsommen opleggen
et ce à raison d'un montant journalier maximum de euro 6.200 pour van ten hoogste euro 6.200 per dag wegens niet-naleving van zijn
chacune des entreprises concernées). beslissing).
Depuis 1999, l'article 36 prévoit en outre en son paragraphe 2 que des Sinds 1999 voorziet artikel 36, § 2 er bovendien in dat deze
amendes (et astreintes) peuvent également être infligées en cas geldboeten (en dwangsommen) tevens kunnen worden opgelegd in geval van
d'application de l'article 29, § 2, b, c et d, et en cas de toepassing van artikel 29, § 2, b, c en d, en bij niet-naleving van de
non-respect des décisions visées aux articles 33 et 34 LPCE. Cette beslissingen bedoeld in de artikels 33 en 34 van de Wet. Door deze
disposition permet ainsi également d'infliger une amende lorsque les bepaling kan tevens een geldboete worden opgelegd bij niet-naleving
parties contreviennent à une condition ou à une charge imposée par le door de partijen van een voorwaarde of een verplichting die de Raad
Conseil de la concurrence dans une décision accordant une exemption voor de Mededinging oplegt in een beslissing waarbij een in artikel 2,
individuelle visée à l'article 2, § 3 LPCE assortie de conditions et § 3 van de Wet bedoelde individuele vrijstelling wordt verleend die
de charges ou ont fourni des renseignements inexacts ou ont obtenu la gepaard gaat met voorwaarden en verplichtingen of wanneer de partijen
décision frauduleusement ou abusent de l'exemption qui leur a été onjuiste inlichtingen hebben verstrekt of de beslissing frauduleus
accordée. Une amende peut également être infligée en cas de hebben verkregen of misbruik maken van de hen toegekende vrijstelling.
non-respect des décisions en matière de concentration (visées aux Er kan ook een geldboete worden opgelegd bij niet-naleving van de in
articles 33 et 34) rendues au terme de la première et/ou deuxième de artikels 33 en 34 bedoelde beslissingen inzake concentraties die
phase d'instruction d'une procédure de concentration. worden genomen op het einde van de eerste en/of tweede onderzoeksfase
van een concentratieprocedure.
L'article 37 prévoit en son paragraphe 1er que le Conseil de la Artikel 37, § 1 bepaalt dat de Raad voor de Mededinging aan personen,
concurrence peut infliger aux personnes, entreprises ou associations ondernemingen of ondernemingsverenigingen geldboeten kan opleggen van
d'entreprises des amendes de euro 500 à euro 25.000 lorsque, de propos euro 500 tot euro 25.000, wanneer zij opzettelijk of uit
délibéré ou par négligence, onachtzaamheid
a) elles donnent des indications inexactes ou dénaturées à l'occasion a) bij een aanmelding of een verzoek om inlichtingen onjuiste of
d'une notification ou d'une demande de renseignements; verdraaide gegevens verstrekken;
b) elles fournissent les renseignements de façon incomplète; b) de inlichtingen op onvolledige wijze verstrekken;
c) elles ne fournissent pas les renseignements dans le délai imparti; c) de inlichtingen niet binnen de gestelde termijn verstrekken;
d) elles empêchent ou entravent les instructions (prévues à l'article d) de in artikel 23 bedoelde onderzoeken ingesteld door het Korps
23) menées par le Corps des Rapporteurs et le Service de la Verslaggevers en de Dienst van de Mededinging, alsook de in artikel 26
concurrence ainsi que les enquêtes générales ou sectorielles visées à vermelde algemene of sectorale onderzoeken beletten of hinderen.
l'article 26. Le paragraphe 2 de cet article 37 prévoit en outre que les mêmes Paragraaf 2 van artikel 37 bepaalt bovendien dat dezelfde geldboeten
amendes peuvent être infligées au cas où une entreprise aurait procédé kunnen worden opgelegd in het geval dat een onderneming zou zijn
à une concentration entrant dans le champ d'application de la LPCE, overgegaan tot een concentratie in de zin van de WBEM zonder
sans notification préalable, même s'il s'avérait que la concentration voorafgaande aanmelding, zelfs indien zou blijken dat de concentratie
est admissible. toelaatbaar is.
L'article 38 permet au Conseil de la concurrence d'infliger les Artikel 38 stelt dat de Raad voor de Mededinging de in artikel 36
amendes visées à l'article 36 en cas d'infraction à l'article 12,§ 4, bedoelde geldboeten kan opleggen in geval van inbreuk op artikel 12, §
à savoir lorsque les entreprises ont pris des mesures liées à la 4, d.i. wanneer de ondernemingen de uit de concentratie voortvloeiende
concentration qui entravent la réversibilité de la concentration et maatregelen hebben genomen die de omkeerbaarheid van de concentratie
qui modifient de manière durable la structure du marché avant que le belemmeren en de marktstructuur duurzaam wijzigen vooraleer de Raad
Conseil de la concurrence n'ait rendu une décision. voor de Mededinging een beslissing heeft genomen.
III. Principe de fixation des amendes III. Beginsel van vaststelling van de geldboeten
La nouvelle méthodologie applicable pour la fixation du montant de Het bedrag van de geldboete zal voortaan worden berekend volgens de
l'amende obéira dorénavant au schéma suivant, qui repose sur la
fixation d'un montant de base auquel s'appliquent des majorations pour nieuwe methode die berust op de vaststelling van een basisbedrag,
tenir compte des circonstances aggravantes et des diminutions pour waarop bij verzwarende omstandigheden verhogingen, en bij verzachtende
tenir compte des circonstances atténuantes. omstandigheden verminderingen worden toegepast.
Le montant de l'amende sera fixé en fonction de la nature et de la Het bedrag van de geldboete zal naar gelang van de aard, de zwaarte en
gravité de l'infraction, de la durée de l'infraction et du gain de duur van de inbreuk en de onwettige winst die eruit voortvloeit
illicite généré par l'infraction. worden bepaald.
Des majorations pourront compléter le montant de base en raison de
l'existence de circonstances aggravantes. Le montant de base pourra Het basisbedrag kan bij verzwarende omstandigheden worden verhoogd,
également être réduit lorsque certaines circonstances atténuantes maar bij verzachtende omstandigheden eveneens worden verminderd.
existent. Il convient ainsi de distinguer les différentes hypothèses dans Aldus worden verschillende hypothesen onderscheiden waarin de Raad van
lesquelles le Conseil de la concurrence peut infliger une amende. de Mededinging een geldboete kan opleggen.
IV. Montant de base IV. Basisbedrag
A. Gravité de l'infraction A. Zwaarte van de inbreuk
La gravité de l'infraction est directement déterminée par la loi sur De zwaarte van de inbreuk wordt rechtstreeks bepaald door de wet tot
la protection de la concurrence économique qui fixe les limites du bescherming van de economische mededinging, die de grenzen van het
montant de l'amende pouvant être prononcée en fonction de la nature de bedrag van de boete vastlegt die naar gelang van de aard van de
l'infraction commise. inbreuk kan worden uitgesproken.
L'impact de l'infraction sur le marché lorsqu'il est mesurable et De weerslag van de inbreuk op de markt wanneer die meetbaar is, en de
l'étendue du marché géographique concerné pourront également être omvang van de betrokken geografische markt kunnen tevens bijkomende
retenus comme critères supplémentaires pour la détermination du criteria zijn voor de vaststelling van het bedrag van de geldboete.
montant de l'amende. Les infractions sont ainsi classées par le législateur en deux De inbreuken worden door de wetgever aldus in twee categorieën
catégories permettant de distinguer les infractions moins graves ingedeeld : de niet te ernstige inbreuken die bestraft kunnen worden
pouvant être sanctionnées d'une amende de 500 euros à 25.000 euros et met een geldboete van euro 500 tot euro 25.000 en de zeer zware
les infractions très graves pouvant être sanctionnées par une amende
pouvant s'élever à 10 % de leur chiffre d'affaires total réalisé au inbreuken waarvoor een geldboete kan worden opgelegd tot 10 % van de
cours de l'exercice social précédent sur le marché national et à totale omzet die verwezenlijkt werd tijdens het vorige boekjaar op de
l'exportation. nationale markt en bij export.
1. Infractions moins graves : 1. Niet te ernstige inbreuken :
Les infractions moins graves pouvant être sanctionnées d'une amende de De niet te ernstige inbreuken, die bestraft kunnen worden met een
500 euros à 25.000 euros sont visées par l'article 37 LPCE. Elles geldboete van euro 500 tot euro 25.000, worden bepaald in artikel 37
peuvent être commises de propos délibéré ou par négligence. van de Wet. Zij kunnen opzettelijk of uit onachtzaamheid worden
Une amende peut être infligée tant aux personnes, qu'aux entreprises gepleegd.
ou associations d'entreprises qui enfreignent les dispositions de Er kan een boete worden opgelegd aan personen, ondernemingen of
l'article 37 lorsque : ondernemingsverenigingen die, zoals artikel 37 vermeldt :
a) elles donnent des indications inexactes ou dénaturées à l'occasion a) bij een aanmelding of een verzoek om inlichtingen onjuiste of
d'une notification ou d'une demande de renseignements; verdraaide gegevens verstrekken;
b) elles fournissent les renseignements de façon incomplète; b) de inlichtingen op onvolledige wijze verstrekken;
c) elles ne fournissent pas les renseignements dans le délai imparti; c) de inlichtingen niet binnen de gestelde termijn verstrekken;
d) elles empêchent ou entravent les instructions visées à l'article 23 d) de in artikel 23 bedoelde onderzoeken ingesteld door het Korps
menées par le Corps des rapporteurs et le Service de la concurrence
ainsi que les enquêtes générales ou sectorielles visées à l'article 26 Verslaggevers en de Dienst van de Mededinging, alsook de in artikel 26
vermelde algemene of sectorale onderzoeken ingesteld door de Dienst
menées par le Service de la concurrence. van de Mededinging beletten of hinderen.
Parmi les infractions moins graves, l'article 37 paragraphe 2 vise Bij de niet te ernstige inbreuken hoort tevens het in artikel 37, § 2
également le cas où une entreprise aurait procédé à une concentration bedoelde geval waarin een onderneming zou zijn overgegaan tot een
entrant dans le champ d'application de la LPCE, sans notification concentratie in de zin van de WBEM zonder voorafgaande aanmelding,
préalable, même s'il s'avérait que la concentration est admissible. zelfs indien zou blijken dat de concentratie toelaatbaar is. Aangezien
L'obligation de notification devant être respectée lorsque la de aanmeldingsverplichting moet worden nageleefd wanneer de
concentration est réalisée, le retard de notification est également concentratie een feit is, wordt een te late aanmelding eveneens als
constitutif d'une infraction moins grave (pour autant que les een niet te ernstige inbreuk beschouwd (voor zover de ondernemingen
entreprises n'aient pas pris des mesures liées à la concentration qui geen uit de concentratie voortvloeiende maatregelen hebben genomen die
n'entravent la réversibilité de la concentration et ne modifient de de omkeerbaarheid van de concentratie zouden belemmeren en de
façon durable la structure du marché auquel cas, l'infraction doit marktstructuur duurzaam zouden wijzigen. In dat geval moet de inbreuk
être qualifiée de grave conformément à l'article 38 LPCE). conform artikel 38 van de Wet als zwaar worden beschouwd).
En cas de simple négligence, le montant de l'amende sanctionnant une In geval van gewone onachtzaamheid mag het bedrag van de geldboete die
de ces infractions peu graves ne pourra en aucun cas être inférieur au wordt opgelegd voor een niet te ernstige inbreuk in geen geval lager
minimum visé à l'article 37, § 1 LPCE, soit 500 euros. L'amende devant toutefois rester dissuasive, un montant de euro 1.000 (pour les personnes physiques) ou de 2.500 euros (pour les entreprises) sera généralement retenu comme montant minimum dans ces hypothèses. En fonction des éléments de fait et des circonstances aggravantes éventuelles pouvant exister, l'amende pourrait s'élever à maximum 25.000 euros. 2. Infractions très graves : Les infractions très graves sont celles dont le montant de l'amende zijn dan het in artikel 37, § 1 van de WBEM bedoelde minimumbedrag van euro 500. Aangezien de geldboete afschrikkend moet blijven, wordt euro 1.000 (voor natuurlijke personen) of euro 2.500 (voor ondernemingen) in die hypothesen in het algemeen als minimumbedrag beschouwd. Afhankelijk van feitelijke elementen en eventuele verzwarende omstandigheden kan de geldboete oplopen tot maximum euro 25.000. 2. Zeer zware inbreuken
peut atteindre 10 % du chiffre d'affaires total de l'entreprise Het betreft inbreuken waarvoor de geldboete kan oplopen tot 10 % van
concernée, réalisé au cours de l'exercice social précédent sur le de totale omzet van de betrokken onderneming, die gerealiseerd werd
marché national et à l'exportation.
a. pratiques restrictives (ententes et abus de position dominante) tijdens het vorige boekjaar op de nationale markt en bij export.
Les pratiques restrictives de concurrence constituant des infractions a. restrictieve praktijken (kartels en misbruik van machtspositie)
très graves, sont celles visées au chapitre II de la LPCE à savoir aux De restrictieve mededingingspraktijken, die behoren tot de zeer zware
articles 2 (ententes) et 3 LPCE (abus de position dominante). inbreuken, worden in hoofdstuk II, artikel 2 (kartels) en artikel 3
L'article 36 désigne en effet en son paragraphe 1er que dans le cas (misbruik van machtspositie) van de Wet omschreven. Artikel 36, § 1
d'application de l'article 31.1 LPCE c'est-à-dire en cas de stelt immers dat, in geval van toepassing van artikel 31, 1 van de
constatation d'une pratique restrictive de concurrence, le Conseil Wet, d.i. bij vaststelling van een restrictieve mededingingspraktijk,
peut infliger, à chacune des entreprises concernées, des amendes ne de Raad aan elk van de betrokken ondernemingen geldboeten kan opleggen
dépassant pas 10 % du chiffre d'affaires total de l'entreprise van maximum 10 % van hun totale omzet die gerealiseerd werd tijdens
concernée, réalisé au cours de l'exercice social précédent sur le het vorige boekjaar op de nationale markt en bij export.
marché national et à l'exportation.
b. Non-respect d'une décision d'exemption individuelle ou en matière b. Niet-naleving van een beslissing tot individuele vrijstelling of
d'admissibilité de concentrations ou obtention frauduleuse ou sur base een beslissing inzake toelaatbaarheid van concentraties of het
de renseignements inexacts d'une telle décision ou usage abusif d'une bedrieglijk of op basis van onjuiste inlichtingen verwerven van een
exemption individuelle dergelijke beslissing of misbruik van een individuele vrijstelling
La Loi considère également comme infraction grave passible d'une De Wet beschouwt tevens als zware inbreuk die beboetbaar is met een
amende pouvant atteindre 10 % du chiffre d'affaires total de bedrag tot 10 % van de totale omzet van de betrokken onderneming, die
l'entreprise concernée, réalisé au cours de l'exercice social gerealiseerd werd tijdens het vorige boekjaar op de nationale markt en
précédent sur le marché national et à l'exportation, le fait que : bij export, het feit dat :
- les intéressés contreviennent à une condition ou une charge visée - de betrokkenen een voorwaarde of een verplichting verbonden aan een
dans une décision d'exemption individuelle (Art. 36, § 2 renvoyant à beslissing tot individuele vrijstelling niet naleven (art. 36, § 2
l'Art. 29,§ 2 b LPCE); waarin verwezen wordt naar art. 29, § 2 b van de Wet);
- les intéressés ont fourni des indications inexactes pour obtenir une - de betrokkenen onjuiste aanduidingen hebben verstrekt om een
individuele vrijstelling te verkrijgen of deze vrijstelling op
exemption individuelle ou l'ont obtenu frauduleusement (Art. 36, § 2 bedrieglijke wijze hebben verkregen (art. 36, § 2 waarin verwezen
renvoyant à l'Art. 29, § 2 c LPCE); wordt naar art. 29, § 2 c van de Wet);
- le fait que les intéressés abusent d'une exemption individuelle qui - de betrokkenen misbruik maken van de vrijstelling die hen werd
leur a été accordée (Art. 36, § 2 renvoyant à l'Art. 29,§ 2 d LPCE) toegekend (art. 36, § 2 waarin verwezen wordt naar art. 29, § 2 d van
- le fait de ne pas respecter les décisions rendues dans le cadre de Wet); - de in het kader van een procedure voor de toelaatbaarheid van
d'une procédure d'admissibilité de concentrations, au terme de la concentraties genomen beslissingen na afloop van de eerste of de
première ou de la seconde phase d'instruction (Art. 36, § 2 renvoyant tweede onderzoeksfase niet worden nageleefd (art. 36, § 2 waarin
aux Art. 33 et 34 LPCE); verwezen wordt naar de artikels 33 en 34 van de Wet);
- le fait dans le chef des entreprises de prendre des mesures liées à - de ondernemingen uit de concentratie voortvloeiende maatregelen
la concentration qui entravent la réversibilité de la concentration et nemen die de omkeerbaarheid van de concentratie belemmeren en de
modifient de façon durable la structure du marché (Art. 38 renvoyant à marktstructuur duurzaam wijzigen (art. 38 dat verwijst naar artikel
l'article 12, § 4 LPCE. 12, § 4 van de Wet).
Les amendes prévues à l'article 36, § 1er, LPCE ne peuvent toutefois De in artikel 36, § 1 van de Wet bedoelde geldboeten kunnen krachtens
en vertu de l'article 39, être infligées pour des agissements artikel 39 echter niet worden opgelegd voor gedragingen gesteld na de
postérieurs à la notification visée à l'article 7, § 1er, et bij artikel 7, § 1 bedoelde aanmelding en vóór de beslissing waarbij
antérieurs à la décision par laquelle l'application de l'article 2, § 3, est accordée ou refusée, pour autant qu'ils restent dans les limites de l'activité décrite dans la notification. Ces infractions visent notamment les restrictions ayant pour objet ou pour effet de limiter les échanges, les comportements abusifs de position dominante (refus de vente, discriminations, comportements d'exclusion, etc.), les restrictions horizontales de type "cartels de prix" et de quotas de répartition des marchés, ou autres pratiques portant atteinte au bon fonctionnement du marché ou d'abus caractérisés de position dominante d'entreprises en situation de quasi-monopole. de toepassing van artikel 2, § 3 wordt toegestaan of geweigerd, voor zover deze gedragingen binnen de in de aanmelding genoemde grenzen blijven. Deze inbreuken hebben met name betrekking op beperkingen van het handelsverkeer, misbruiken van machtspositie (verkoopweigering, discriminatie, uitsluiting, enz.), horizontale beperkingen van het type « prijskartel » en marktverdelingsregeling, andere praktijken die de goede werking van de markt in het gedrang brengen of regelrecht misbruik van machtspositie door ondernemingen die vrijwel een monopoliepositie innemen.
Les restrictions horizontales de type « cartels de prix » et de quotas De horizontale beperkingen van het type « prijskartel » en
de répartition des marchés, ou autres pratiques portant atteinte au marktverdelingsregeling of andere praktijken die de goede werking van
bon fonctionnement du marché ou d'abus caractérisés de position de markt in het gedrang brengen of regelrecht misbruik van
dominante d'entreprises en situation de quasi-monopole constituent les machtspositie door ondernemingen die vrijwel een monopoliepositie
atteintes les plus graves au droit de la concurrence. Il conviendra de tenir compte du poids spécifique, et donc de l'impact réel, du comportement infractionnel de chaque entreprise sur la concurrence, notamment lorsqu'il existe une disparité considérable dans la dimension des entreprises auteurs d'une infraction de même nature. Ainsi le principe d'égalité de sanction pour un même comportement peut conduire, lorsque les circonstances l'exigent, à l'application de montants différenciés pour les entreprises concernées sans que cette différenciation n'obéisse à un calcul arithmétique. B. Durée innemen vormen de zwaarste inbreuken op het mededingingsrecht. Er dient rekening te worden gehouden met het specifieke gewicht, en dus met de daadwerkelijke invloed van het inbreukmakende gedrag van elke onderneming afzonderlijk op de mededinging, met name wanneer er een aanzienlijk verschil bestaat in de grootte van de ondernemingen die eenzelfde soort inbreuk hebben gepleegd. Aldus kan het beginsel van gelijke bestraffing voor een gelijke gedraging, wanneer de omstandigheden ertoe nopen, tot de toepassing van verschillende boetebedragen voor de betrokken ondernemingen leiden, zonder dat deze differentiëring in een rekenkundig regeltje te vatten is. B. Duur
La durée de l'infraction devrait être prise en considération de Er moet met de duur van de inbreuk rekening worden gehouden. Zo kunnen
manière à distinguer : de volgende inbreuken worden onderscheiden :
- les infractions de courte durée (en général inférieure à 1 an) : - inbreuken van korte duur (over het algemeen korter dan één jaar) :
aucun montant additionnel; geen bijkomend bedrag;
- les infractions de moyenne durée (en général de 1 à 5 ans) : montant - inbreuken van middellange duur (over het algemeen één tot vijf jaar)
pouvant aller jusqu'à 50 % du montant retenu pour la gravité de : een bedrag dat kan oplopen tot 50 % van het bedrag dat op basis van
l'infraction; de zwaarte van de inbreuk wordt opgelegd;
- les infractions de longue durée (en général au-delà de 5 ans) : - inbreuken van lange duur (over het algemeen meer dan vijf jaar) :
montant pouvant être fixé pour chaque année à 10 % du montant retenu een bedrag dat voor elk jaar op 10 % van het bedrag dat op basis van
pour la gravité de l'infraction. de zwaarte van de inbreuk wordt opgelegd, kan worden gesteld.
Cette analyse conduit ainsi à la fixation d'un éventuel montant Op grond hiervan wordt het bedrag van de geldboete dus eventueel met
additionnel d'amende. een bijkomend bedrag verhoogd.
D'une manière générale, la majoration pour les infractions de longue In het algemeen zal de verhoging voor inbreuken van lange duur
durée sera considérablement renforcée par rapport à la pratique voortaan aanzienlijk meer bedragen dan tot dusver gebruikelijk was om
antérieure en vue de sanctionner réellement les restrictions qui ont beperkingen van de concurrentie die de consument op duurzame wijze
produit durablement leurs effets nocifs à l'égard des consommateurs. schade hebben berokkend daadwerkelijk te bestraffen.
Le montant de base retenu résulte de l'addition des deux montants Het basisbedrag van de geldboete wordt verkregen door beide
établis ci-dessus : bovengenoemde bedragen samen te tellen :
x gravité + y durée = montant de base x zwaarte + y duur = basisbedrag
V. Circonstances aggravantes V. Verzwarende omstandigheden
Augmentation du montant de base pour les circonstances aggravantes Verhoging van het basisbedrag wegens bijzondere verzwarende
telles que : omstandigheden, zoals :
- récidive de la même ou des mêmes entreprises pour une infraction de même type; - recidive door dezelfde onderneming(en) voor eenzelfde type inbreuk;
- refus de toute coopération, voire tentatives d'obstruction pendant - weigering van elke medewerking of zelfs pogingen om het verloop van
le déroulement de l'enquête; het onderzoek te dwarsbomen;
- rôle de meneur ou d'incitateur de l'infraction; - het feit dat de betrokken onderneming een leidinggevende rol speelde
of tot de inbreuk heeft aangezet;
- mesures de rétorsion sur d'autres entreprises en vue de faire - retorsiemaatregelen tegen andere ondernemingen om hen de
"respecter" les décisions ou pratiques infractionnelles; inbreukmakende besluiten of praktijken te doen naleven;
- nécessité de majorer la sanction afin de dépasser le montant des - de noodzaak de strafmaat te verzwaren opdat de boete groter uitvalt
gains illicites réalisés grâce à l'infraction lorsqu'une telle dan het bedrag van de onrechtmatig, dankzij de inbreuk gemaakte winst,
estimation est objectivement possible. wanneer de raming daarvan objectief mogelijk is.
VI. Circonstances atténuantes VI. Verzachtende omstandigheden
Diminution du montant de base pour les circonstances atténuantes Verlaging van het basisbedrag wegens bijzondere verzachtende
particulières telles que : omstandigheden, zoals :
- rôle exclusivement passif dans la réalisation de l'infraction; - het feit dat de betrokken onderneming een louter passieve rol
vervulde bij de totstandbrenging van de inbreuk;
- non-application effective des accords ou pratiques illicites; - het feit dat de inbreukmakende overeenkomsten of praktijken niet
daadwerkelijk zijn toegepast;
- cessation des infractions dès les premières interventions des - het feit dat de betrokken onderneming reeds bij de eerste stappen
autorités de la concurrence (notamment vérifications); van de mededingingsautoriteiten (met name de verificaties) de
inbreuken heeft beëindigd;
- infractions commises par négligence et non de propos délibéré; - het feit dat de inbreuken uit onachtzaamheid en niet met opzet zijn
- collaboration effective de l'entreprise à la procédure, en dehors du gepleegd; - daadwerkelijke medewerking van de onderneming in het kader van de
champ d'application de la communication du 30 mars 2004 concernant la non-imposition ou la réduction du montant des amendes; VII. Remarques générales 1) Le résultat final du calcul de l'amende selon ce schéma (montant de base affecté des pourcentages d'aggravation et de diminution) ne peut en aucun cas dépasser les maxima visés dans la loi sur la protection de la concurrence économique coordonnée le 1er juillet 1999; 2) Il convient de prendre en considération certaines données objectives telles qu'un contexte économique spécifique, l'avantage économique ou financier éventuellement acquis par les auteurs de l'infraction, l'impact sur le marché, les caractéristiques propres des entreprises en cause ainsi que leur capacité contributive réelle dans un contexte social particulier pour adapter, in fine, les montants d'amende envisagés. 3) Dans les affaires mettant en cause des associations d'entreprises, il importe dans toute la mesure du possible de rendre les entreprises membres de ces associations destinataires des décisions et de leur infliger des amendes individuelles. Dans le cas où cette procédure s'avérerait impossible (par exemple : plusieurs dizaines d'entreprises membres), l'association doit se voir infliger une amende globale calculée selon les principes exposés ci-dessus mais équivalente à la totalité des amendes individuelles qui auraient pu être infligées à chacun des membres de cette association. 4) Le Conseil de la concurrence doit se réserver également la possibilité, dans certains cas d'infractions graves, d'infliger une amende dite "symbolique" de 1.000 euros qui ne donnerait pas lieu au calcul résultant de la durée, des circonstances aggravantes ou atténuantes. La justification d'une telle amende symbolique devrait procedure, buiten de werkingssfeer van de mededeling van 30 maart 2004 betreffende het niet opleggen of verminderen van geldboeten. VII. Algemene opmerkingen 1) Het eindresultaat van de berekening van de boete volgens deze methode (basisbedrag met verhogings- respectievelijk verlagingscoëfficiënt) mag in geen geval de in de wet tot bescherming van de economische mededinging, gecoördineerd op 1 juli 1999, bedoelde maxima overschrijden; 2) Er dient rekening te worden gehouden met bepaalde objectieve gegevens, zoals een specifieke economische context, het economische of het financiële voordeel dat de inbreukmakers eventueel hebben behaald, de impact op de markt, de specifieke kenmerken van de betrokken ondernemingen en hun vermogen om in een bepaalde sociale context daadwerkelijk te kunnen betalen om uiteindelijk de bedragen van de voorgenomen geldboeten bij te stellen. 3) In zaken waarbij verenigingen van ondernemingen betrokken zijn, dienen de beschikkingen zoveel mogelijk gericht te zijn tot de ondernemingen die lid zijn van die verenigingen en dienen hen individuele geldboeten te worden opgelegd. Indien die aanpak onmogelijk blijkt te zijn (bijvoorbeeld : ettelijke duizenden aangesloten ondernemingen), dient aan de ondernemersvereniging één globale geldboete te worden opgelegd, die volgens de hierboven uiteengezette principes wordt berekend, maar gelijk is aan de som van de individuele boeten die aan elk van de leden van die vereniging zouden kunnen zijn opgelegd. 4) De Raad voor de Mededinging moet tevens de mogelijkheid openlaten om in bepaalde gevallen een zogenaamde « symbolische » geldboete van euro 1.000 op te leggen, waarbij de berekening op basis van duur, verzwarende of verzachtende omstandigheden achterwege wordt gelaten. De verantwoording voor een dergelijke symbolische boete moet in de
figurer dans le texte même de la décision. tekst van de beschikking zijn opgenomen.
^