Etaamb.openjustice.be
Vue multilingue de Arrêt du --
← Retour vers "Extrait de l'arrêt n° 157/2022 du 1 er décembre 2022 Numéro du rôle : 7663 En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 582, 1°, du Code judiciaire, posées par le Tribunal du travail de Gand, division de Bruges."
Extrait de l'arrêt n° 157/2022 du 1 er décembre 2022 Numéro du rôle : 7663 En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 582, 1°, du Code judiciaire, posées par le Tribunal du travail de Gand, division de Bruges. Uittreksel uit arrest nr. 157/2022 van 1 december 2022 Rolnummer 7663 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek, gesteld door de Arbeidsrechtbank te Gent, afdeling Brugge. Het Grondwettelij samengesteld uit de voorzitters L. Lavrysen en P. Nihoul, en de rechters T. Giet, M. Pâques, Y. Khe(...)
COUR CONSTITUTIONNELLE GRONDWETTELIJK HOF
Extrait de l'arrêt n° 157/2022 du 1er décembre 2022 Uittreksel uit arrest nr. 157/2022 van 1 december 2022
Numéro du rôle : 7663 Rolnummer 7663
En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 582, 1°, In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 582, 1°, van het
du Code judiciaire, posées par le Tribunal du travail de Gand, Gerechtelijk Wetboek, gesteld door de Arbeidsrechtbank te Gent,
division de Bruges. afdeling Brugge.
La Cour constitutionnelle, Het Grondwettelijk Hof,
composée des présidents L. Lavrysen et P. Nihoul, et des juges T. samengesteld uit de voorzitters L. Lavrysen en P. Nihoul, en de
Giet, M. Pâques, Y. Kherbache, T. Detienne, D. Pieters, S. de Bethune, rechters T. Giet, M. Pâques, Y. Kherbache, T. Detienne, D. Pieters, S.
E. Bribosia et W. Verrijdt, assistée du greffier F. Meersschaut, de Bethune, E. Bribosia en W. Verrijdt, bijgestaan door de griffier F.
présidée par le président L. Lavrysen, Meersschaut, onder voorzitterschap van voorzitter L. Lavrysen,
après en avoir délibéré, rend l'arrêt suivant : wijst na beraad het volgende arrest :
I. Objet des questions préjudicielles et procédure I. Onderwerp van de prejudiciële vragen en rechtspleging
Par jugement du 27 octobre 2021, dont l'expédition est parvenue au Bij vonnis van 27 oktober 2021, waarvan de expeditie ter griffie van
greffe de la Cour le 2 novembre 2021, le Tribunal du travail de Gand, het Hof is ingekomen op 2 november 2021, heeft de Arbeidsrechtbank te
division de Bruges, a posé les questions préjudicielles suivantes : Gent, afdeling Brugge, de volgende prejudiciële vragen gesteld :
« a) L'article 582, 1°, du Code judiciaire viole-t-il les articles 10 « a) Schendt artikel 582, 1° Gerechtelijk Wetboek de artikelen 10 en
et 11 de la Constitution lorsqu'il est interprété en ce sens que le 11 Grondwet wanneer het op die wijze wordt uitgelegd dat de
tribunal du travail n'est pas compétent pour connaître des arbeidsrechtbank niet bevoegd is voor geschillen met betrekking tot de
contestations concernant la loi du 5 mai 2019 relative à l'octroi wet van 5 mei 2019 betreffende de toekenning van een forfaitair bedrag
d'une somme forfaitaire en faveur des personnes atteintes de aan de personen die lijden aan aangeboren misvormingen die het gevolg
malformations congénitales dues à l'ingestion par leur mère pendant la zijn van het innemen van geneesmiddelen met Thalidomide door de moeder
grossesse de médicaments contenant de la thalidomide et que ces tijdens de zwangerschap, en deze personen met een handicap zich ter
personnes handicapées doivent donc s'adresser au tribunal de première beslechting van dit geschil dus moeten wenden tot de rechtbank van
instance pour faire trancher leur contestation, eerste aanleg,
alors que d'autres contestations concernant des allocations aux terwijl andere geschillen met betrekking tot tegemoetkomingen aan
personnes handicapées, en particulier celles qui sont octroyées en personen met een handicap, in het bijzonder deze op grond van de wet
vertu de la loi du 27 février 1987 relative aux allocations aux van 27 februari 1987 betreffende de tegemoetkomingen aan personen met
personnes handicapées, relèvent de la compétence du tribunal du een handicap wel tot de bevoegdheid van de arbeidsrechtbank behoren,
travail et que les personnes handicapées qui demandent une allocation en de personen met een handicap die een tegemoetkoming op grond van
sur la base de cette dernière loi peuvent donc s'adresser au tribunal deze laatste wet aanvragen zich dus wel tot de arbeidsrechtbank kunnen
du travail en cas de contestation à ce sujet, y compris en ce qui wenden wanneer er hierover een geschil bestaat, met inbegrip van de
concerne la reconnaissance de leur handicap même ? erkenning van hun handicap zelf ?
b) L'article 582, 1°, du Code judiciaire viole-t-il les articles 10 et b) Schendt artikel 582, 1° Gerechtelijk Wetboek de artikelen 10 en 11
11 de la Constitution lorsqu'il est interprété en ce sens que le Grondwet wanneer het op die wijze wordt uitgelegd dat de
tribunal du travail n'est pas compétent pour connaître des arbeidsrechtbank niet bevoegd is voor geschillen met betrekking tot de
contestations concernant la loi du 5 mai 2019 relative à l'octroi wet van 5 mei 2019 betreffende de toekenning van een forfaitair bedrag
d'une somme forfaitaire en faveur des personnes atteintes de aan de personen die lijden aan aangeboren misvormingen die het gevolg
malformations congénitales dues à l'ingestion par leur mère pendant la zijn van het innemen van geneesmiddelen met Thalidomide door de moeder
grossesse de médicaments contenant de la thalidomide et que ces tijdens de zwangerschap, en deze slachtoffers van
victimes de problèmes de santé d'origine non professionnelle doivent niet-beroepsgerelateerde gezondheidsschade zich ter beslechting van
donc s'adresser au tribunal de première instance pour faire trancher dit geschil dus moeten wenden tot de rechtbank van eerste aanleg,
cette contestation, terwijl andere slachtoffers van niet-beroepsgerelateerde
alors que d'autres victimes de problèmes de santé d'origine non gezondheidsschade die gerechtigd zijn op een bij wet geregelde
professionnelle qui ont droit à une allocation prévue par la loi, vergoeding, zoals in het bijzonder slachtoffers van
comme en particulier les victimes de problèmes de santé d'origine non niet-beroepsgerelateerde gezondheidsschade ingevolge de blootstelling
professionnelle résultant d'une exposition à l'amiante, peuvent
s'adresser au tribunal du travail sur la base de l'article 579, 6°, du aan asbest, zich op grond van artikel 579, 6° Gerechtelijk Wetboek wel
Code judiciaire en cas de contestation à ce sujet avec le Fonds kunnen wenden tot de arbeidsrechtbank wanneer er hierover een geschil
amiante ? ». bestaat met het Asbestfonds ? ».
(...) (...)
III. En droit III. In rechte
(...) (...)
B.1. Les deux questions préjudicielles concernent l'article 582, 1°, B.1. De twee prejudiciële vragen betreffen artikel 582, 1°, van het
du Code judiciaire, qui définit la compétence du tribunal du travail Gerechtelijk Wetboek, dat de bevoegdheid van arbeidsrechtbank om
pour connaître de certaines contestations. kennis te nemen van bepaalde geschillen bepaalt.
B.2. L'article 582, 1°, du Code judiciaire dispose : B.2. Artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek bepaalt :
« Le tribunal du travail connaît : « De arbeidsrechtbank neemt kennis :
1° des contestations relatives aux droits en matière d'allocations aux 1° van de geschillen over de rechten ten aanzien van tegemoetkomingen
personnes handicapées, ainsi qu'aux contestations en matière d'examens aan personen met een handicap alsmede van de betwistingen inzake
médicaux effectués en vue de l'attribution d'avantages sociaux ou medische onderzoeken uitgevoerd met het oog op de toekenning van
fiscaux qui découlent directement ou indirectement d'un droit social sociale of fiscale voordelen die rechtstreeks of onrechtstreeks zijn
ou de l'assistance sociale ». afgeleid van een sociaal recht of van de sociale bijstand ».
B.3.1. La juridiction a quo a été saisie d'une action concernant une B.3.1. Voor het verwijzende rechtscollege is een vordering ingesteld
contestation relative à une indemnité qui découle de la loi du 5 mai met betrekking tot een geschil over een vergoeding die uit de wet van
2019 « relative à l'octroi d'une somme forfaitaire en faveur des 5 mei 2019 « betreffende de toekenning van een forfaitair bedrag aan
personnes atteintes de malformations congénitales dues à l'ingestion de personen die lijden aan aangeboren misvormingen die het gevolg zijn
par leur mère pendant la grossesse de médicaments contenant de la van het innemen van geneesmiddelen met thalidomide door de moeder
thalidomide » (ci-après : la loi du 5 mai 2019). Il peut être déduit tijdens de zwangerschap » (hierna : de Thalidomidewet) voortvloeit.
de la genèse de la loi du 5 mai 2019 que le législateur, confronté à Uit de wordingsgeschiedenis van de Thalidomidewet kan worden afgeleid
une condamnation de l'Etat belge à tenir une promesse faite par dat de wetgever, geconfronteerd met een veroordeling van de Belgische
l'autorité publique en 2010 de créer un fonds pour les victimes, a Staat om een in 2010 door de overheid gemaakte belofte tot het
oprichten van een slachtofferfonds uit te voeren, bij die wet beoogde
voulu par cette loi instaurer une indemnité forfaitaire - en plus des om een forfaitaire vergoeding - naast de andere rechten waarop
autres droits auxquels les victimes peuvent prétendre - comme une aanspraak kan worden gemaakt door slachtoffers - in te stellen als een
forme de réparation légale du dommage subi par les victimes du vorm van rechtsherstel voor de schade van de slachtoffers van
thalidomide (Softenon) en raison du rôle joué par l'autorité publique thalidomide (Softenon) die uit de rol van de overheid in de jaren '60
dans les années 60 (Doc. parl., Chambre, 2018-2019, DOC 54-3622/001, pp. 4-6). voortvloeit (Parl. St., Kamer, 2018-2019, DOC 54-3622/001, pp. 4-6).
L'action dont est saisie la juridiction a quo a été introduite sur la De vordering voor de verwijzende rechter werd op grond van artikel
base de l'article 582, 1°, du Code judiciaire. Un débat s'est engagé 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek ingesteld. Voor het verwijzende
devant la juridiction a quo quant à la compétence matérielle du rechtscollege is discussie gerezen over de materiële bevoegdheid van
tribunal du travail pour connaître, en vertu de l'article 582, 1°, du de arbeidsrechtbank om krachtens artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk
Code judiciaire, d'une action concernant une contestation relative à Wetboek, kennis te nemen van een vordering met betrekking tot een
une indemnité qui découle de la loi du 5 mai 2019. geschil over een vergoeding die voortvloeit uit de Thalidomidewet.
La compétence matérielle du tribunal du travail est limitée aux De materiële bevoegdheid van de arbeidsrechtbank is beperkt tot de
contestations énumérées dans le Code judiciaire (articles 578 à 583 du geschillen die in het Gerechtelijk Wetboek (artikelen 578 tot 583 van
Code judiciaire) ou par une loi spéciale. Ainsi, le tribunal du het Gerechtelijk Wetboek) of een bijzondere wet worden opgesomd. Zo is
travail est spécifiquement compétent, sur la base de l'article 582, de arbeidsrechtbank op grond van artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk
1°, du Code judiciaire, pour connaître des contestations relatives aux Wetboek specifiek bevoegd om kennis te nemen van geschillen over de
droits en matière d'allocations aux personnes handicapées. En vertu de rechten betreffende tegemoetkomingen aan personen met een handicap. Op
l'article 579, 6°, du même Code, le tribunal du travail est compétent grond van artikel 579, 6°, van hetzelfde Wetboek is de
pour connaître « des contestations relatives aux interventions du arbeidsrechtbank bevoegd om kennis te nemen « van de betwistingen in
Fonds d'indemnisation des victimes de l'amiante, créé par la verband met de tegemoetkomingen van het Schadeloosstellingsfonds voor
loi-programme (I) du 27 décembre 2006 ». asbestslachtoffers, ingesteld bij de programmawet (I) van 27 december 2006 ».
Les articles 578 à 583 du Code judiciaire ne mentionnent pas De artikelen 578 tot 583 van het Gerechtelijk Wetboek vermelden niet
explicitement les contestations qui découlent de la loi du 5 mai 2019. expliciet de geschillen die uit de Thalidomidewet voortvloeien. De
Cette dernière ne désigne pas non plus explicitement la juridiction Thalidomidewet bepaalt evenmin uitdrukkelijk welk rechtscollege
compétente pour connaître des contestations relatives aux droits qui bevoegd is om kennis te nemen van de geschillen over de rechten die
découlent de l'application de cette loi, de sorte que celles-ci voortvloeien uit de toepassing van die wet zodat zij in beginsel onder
pourraient relever en principe de la compétence générale et résiduelle de algemene, residuaire bevoegdheid van de rechtbank van eerste aanleg
du tribunal de première instance (article 568 du Code judiciaire). zouden kunnen vallen (artikel 568 van het Gerechtelijk Wetboek).
B.3.2. Selon la juridiction a quo, eu égard à ce qui est dit en B.3.1 B.3.2. Volgens het verwijzende rechtscollege rijst, gelet op hetgeen
au sujet du débat sur la compétence, la question se pose de savoir in B.3.1 is vermeld over de bevoegdheidsdiscussie, de vraag of, in
zoverre de arbeidsrechtbank niet bevoegd is om op grond van artikel
s'il y a discrimination, en ce que l'article 582, 1°, du Code 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek kennis te nemen van een
judiciaire n'habilite pas le tribunal du travail à connaître d'une vordering inzake een geschil over een vergoeding die uit de
action concernant une contestation relative à une indemnité qui Thalidomidewet voortvloeit, er sprake is van een discriminatie.
découle de la loi du 5 mai 2019 .
La juridiction a quo souhaite savoir en substance si l'article 582, Het verwijzende rechtscollege wenst in wezen te vernemen of artikel
1°, du Code judiciaire, ainsi interprété, est compatible avec les 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek, aldus begrepen, bestaanbaar is
articles 10 et 11 de la Constitution. Par ses deux questions met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet. Het vergelijkt bij zijn
préjudicielles, elle compare la situation d'un justiciable devant le twee voorgelegde prejudiciële vragen de situatie van een rechtzoekende
tribunal du travail concernant des contestations relatives à une voor de arbeidsrechtbank ten aanzien van geschillen inzake een
indemnité qui découle de la loi du 5 mai 2019 avec la situation d'un vergoeding die uit de Thalidomidewet voortvloeit, met de situatie van
justiciable devant le tribunal du travail concernant des contestations een rechtzoekende voor de arbeidsrechtbank ten aanzien van geschillen
relatives aux droits en matière d'allocations aux personnes over de rechten inzake tegemoetkomingen aan personen met een handicap
handicapées (article 582, 1°, du Code judiciaire) et des contestations (artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek) en van betwistingen in
relatives aux interventions du Fonds d'indemnisation des victimes de verband met de tegemoetkomingen van het Schadeloosstellingsfonds voor
l'amiante (article 579, 6°, du Code judiciaire). asbestslachtoffers (artikel 579, 6°, van het Gerechtelijk Wetboek).
Eu égard à leur connexité, la Cour examine les deux questions Gelet op hun onderlinge samenhang onderzoekt het Hof beide vragen
conjointement. samen.
B.4.1. Selon la Caisse auxiliaire d'assurance maladie-invalidité B.4.1. Volgens de Hulpkas voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering
(ci-après : la CAAMI) et le Service public fédéral Stratégie et Appui (ci-après : le SPF BOSA), les questions préjudicielles ne sont pas recevables car elles ne sont pas pertinentes pour la solution du litige. B.4.2. C'est en règle à la juridiction a quo qu'il appartient d'apprécier si la réponse aux questions préjudicielles est utile à la solution du litige. Ce n'est que lorsque tel n'est manifestement pas le cas que la Cour peut décider que les questions n'appellent pas de réponse. B.4.3. Dès lors que la réponse aux questions préjudicielles est déterminante pour savoir si la juridiction a quo est compétente pour connaître du litige pendant devant elle, cette réponse est utile à la solution du litige. L'exception est rejetée. B.5. La première question préjudicielle établit une comparaison entre, d'une part, les personnes handicapées qui prétendent à une indemnité (hierna : de HZIV) en de Federale Overheidsdienst Beleid en Ondersteuning (hierna : de FOD BOSA) zijn de prejudiciële vragen niet ontvankelijk omdat de vragen niet pertinent zijn om het geschil op te lossen. B.4.2. In de regel komt het aan het verwijzende rechtscollege toe te oordelen of het antwoord op de prejudiciële vragen nuttig is om het geschil op te lossen. Alleen indien dit klaarblijkelijk niet het geval is, kan het Hof beslissen dat zij geen antwoord behoeven. B.4.3. Aangezien het antwoord op de prejudiciële vragen bepalend is voor de bevoegdheid van het verwijzende rechtscollege om kennis te nemen van het voor hem hangende geschil, is dat antwoord nuttig om het geschil op te lossen. De exceptie wordt verworpen. B.5. Met de eerste prejudiciële vraag wordt een vergelijking voorgelegd tussen, enerzijds, personen met een handicap die aanspraak
forfaitaire en raison de leurs malformations congénitales dues à maken op een forfaitaire vergoeding wegens hun aangeboren misvormingen
l'ingestion par leur mère pendant la grossesse de médicaments die het gevolg zijn van het innemen van geneesmiddelen met thalidomide
contenant du thalidomide et qui, en cas de contestation, doivent door de moeder tijdens de zwangerschap en die zich in het geval van
saisir le tribunal de première instance et, d'autre part, les een geschil moeten wenden tot de rechtbank van eerste aanleg en,
anderzijds, personen met een handicap die aanspraak maken op een
personnes handicapées qui prétendent à une allocation aux personnes tegemoetkoming aan personen met een handicap en die zich in het geval
handicapées et qui, en cas de contestation, doivent saisir le tribunal van een geschil moeten wenden tot de arbeidsrechtbank (artikel 582,
du travail (article 582, 1°, du Code judiciaire). 1°, van het Gerechtelijk Wetboek).
La seconde question préjudicielle soumet à la Cour une comparaison Met de tweede prejudiciële vraag wordt het Hof een vergelijking
entre, d'une part, les personnes atteintes de problèmes de santé qui voorgelegd tussen, enerzijds, personen met gezondheidsschade die
prétendent à une indemnité forfaitaire pour les victimes du aanspraak maken op een forfaitaire vergoeding voor slachtoffers van
thalidomide et qui, en cas de contestation, doivent saisir le tribunal thalidomide en die zich in geval van een geschil moeten wenden tot de
de première instance et, d'autre part, les personnes atteintes de rechtbank van eerste aanleg en, anderzijds, personen met
problèmes de santé qui prétendent à une intervention du Fonds gezondheidsschade die aanspraak maken op een tegemoetkoming van het
d'indemnisation des victimes de l'amiante et qui, en cas de Schadeloosstellingsfonds voor asbestslachtoffers en die zich in geval
contestation, doivent saisir le tribunal du travail (article 579, 6°, van een geschil moeten wenden tot de arbeidsrechtbank (artikel 579,
du Code judiciaire). 6°, van het Gerechtelijk Wetboek).
B.6.1. Le Conseil des ministres, la CAAMI et le SPF BOSA font valoir B.6.1. De Ministerraad, de HZIV en de FOD BOSA voeren aan dat de
que les personnes qui souhaitent soulever une contestation relative à personen die een geschil hebben met betrekking tot de vergoeding die
l'indemnité qui découle de la loi du 5 mai 2019 ne sauraient être uit de Thalidomidewet voortvloeit niet kunnen worden vergeleken met de
comparées aux autres personnes mentionnées dans les questions andere in de prejudiciële vragen vermelde personen.
préjudicielles. B.6.2. Il ne faut toutefois pas confondre différence et comparabilité. Le fait qu'il puisse exister des différences quant à la cause, à la nature, aux caractéristiques et à l'objectif de l'allocation ou de l'indemnité à l'origine des contestations comparées peut, certes, constituer un élément dans l'appréciation d'une différence de traitement, mais il ne saurait suffire à lui seul pour conclure à la non-comparabilité, sous peine de vider de sa substance le contrôle au regard du principe d'égalité et de non-discrimination. L'exception est rejetée. B.6.2. Verschil en vergelijkbaarheid mogen evenwel niet met elkaar worden verward. Het feit dat de oorzaak, de aard, de kenmerken en de doelstelling van de tegemoetkoming of vergoeding die aan de grondslag liggen van de vergeleken geschillen, mogelijkerwijs kunnen verschillen, kan weliswaar een element zijn in de beoordeling van een verschil in behandeling, maar het kan op zich niet volstaan om tot de niet-vergelijkbaarheid te besluiten, anders zou de toetsing aan het beginsel van gelijkheid en niet-discriminatie van elke inhoud worden ontdaan. De exceptie wordt verworpen.
B.7. La différence de traitement entre certaines catégories de B.7. Het verschil in behandeling tussen bepaalde categorieën van
personnes qui découle de l'application de règles procédurales personen dat voortvloeit uit de toepassing van verschillende
différentes dans des circonstances différentes n'est pas procedureregels in verschillende omstandigheden houdt op zich geen
discriminatoire en soi. Il ne pourrait être question de discrimination discriminatie in. Van discriminatie zou slechts sprake zijn indien het
que si la différence de traitement qui découle de l'application de ces verschil in behandeling dat voortvloeit uit de toepassing van die
règles de procédure entraînait une limitation disproportionnée des procedureregels een onevenredige beperking van de rechten van de
droits des personnes concernées. daarbij betrokken personen met zich zou meebrengen.
B.8.1. Le droit d'accès au juge ne comprend pas le droit d'accéder à B.8.1. Het recht op toegang tot de rechter omvat niet het recht op een
un juge de son choix. rechter naar zijn keuze.
Il relève du pouvoir d'appréciation du législateur de décider quel Het behoort tot de beoordelingsbevoegdheid van de wetgever om te
juge est le plus approprié pour trancher un certain type de beslissen welke rechter het meest geschikt is om een bepaald soort van
contestation. geschillen te beslechten.
B.8.2. Les malformations dues à l'ingestion par la mère pendant la B.8.2. Misvormingen ten gevolge van de inname, door de moeder, van
grossesse de médicaments contenant du thalidomide sont considérées geneesmiddelen met thalidomide tijdens een zwangerschap, worden
comme un handicap (dysmélie), et les victimes du thalidomide doivent beschouwd als een handicap (dysmelie), en de slachtoffers van
également être considérées comme des personnes handicapées. thalidomide dienen eveneens te worden beschouwd als personen met een
Cependant, en vertu de la loi du 5 mai 2019, le législateur a prévu handicap. Echter, krachtens de Thalidomidewet heeft de wetgever voorzien in een
une indemnité forfaitaire, sans préjudice d'autres droits (Doc. parl., forfaitaire vergoeding zonder afbreuk te doen aan andere rechten
Chambre, 2018-2019, DOC 54-3622/001, p. 4), au bénéfice des victimes (Parl. St., Kamer, 2018-2019, DOC 54-3622/001, p. 4), ten behoeve van
de slachtoffers van thalidomide of, in geval van vooroverlijden, van
du thalidomide ou, en cas de prédécès, de leurs parents (articles 2 et hun ouders (artikelen 2 en 3). Zoals is vermeld is B.3.1, is die
3). Comme il est dit en B.3.1, cette indemnisation forfaitaire forfaitaire vergoeding een vorm van wettelijk herstel van de schade
constitue une forme de réparation légale du dommage subi par les die de slachtoffers van thalidomide hebben geleden en komt die
victimes du thalidomide et cette mesure d'indemnisation forfaitaire maatregel van forfaitaire vergoeding bovenop de andere rechten waarop
s'ajoute aux autres droits auxquels les victimes peuvent prétendre en de slachtoffers aanspraak kunnen maken in hun hoedanigheid van persoon
leur qualité de personnes handicapées, y compris les allocations met een handicap, met inbegrip van de tegemoetkomingen aan personen
versées aux personnes handicapées. met een handicap.
La circonstance que l'indemnité forfaitaire en cause soit versée à une Het gegeven dat de in het geding forfaitaire vergoeding wordt betaald
personne victime du thalidomide ne signifie donc pas que l'indemnité aan een slachtoffer van thalidomide betekent dus niet dat de
qui découle de la loi du 5 mai 2019 doive être considérée comme une vergoeding die voortvloeit uit de Thalidomidewet moet worden beschouwd
allocation à une personne handicapée. Ainsi, à la différence des als een tegemoetkoming aan een persoon met een handicap. Aldus, in
allocations versées aux personnes handicapées, versées périodiquement tegenstelling tot de tegemoetkomingen aan personen met een handicap,
die periodiek worden betaald en ertoe strekken het inkomstenverlies
et qui tendent à compenser la perte de revenus liée au handicap, ten gevolge van de handicap te compenseren, beoogt de in het geding
l'indemnité forfaitaire en cause vise, par l'octroi d'un montant zijnde forfaitaire vergoeding, met de toekenning van een algemeen en
global et unique, à réparer le dommage découlant du thalidomide, avec uniek bedrag, de schade die voortvloeit uit thalidomide te herstellen,
une reconnaissance du rôle de l'autorité publique dans ce dommage. Une met een erkenning van de rol van de overheid in die schade. Een
telle indemnisation n'a pas la même nature qu'une allocation à une dergelijke vergoeding heeft niet dezelfde aard als een tegemoetkoming
personne handicapée. aan een persoon met een handicap.
Le fait que les tribunaux du travail offrent des garanties Het feit dat de arbeidsrechtbanken bijzondere waarborgen bieden,
particulières, à savoir le fait que ces tribunaux sont familiarisés namelijk het feit dat die rechtbanken vertrouwd zijn met betwistingen
avec les contestations relatives aux droits en matière d'allocations omtrent de rechten inzake tegemoetkomingen aan personen met een
aux personnes handicapées, la composition spécifique de ces handicap, de specifieke samenstelling van die rechtscolleges en de
juridictions et les particularités procédurales, parmi lesquelles le procedurele bijzonderheden, waaronder de wijze waarop de vordering
mode d'introduction de la demande devant le tribunal (article 704 du voor de rechtbank wordt ingesteld (artikel 704 van het Gerechtelijk
Code judiciaire) et le rôle de l'auditorat du travail (article 766 du Code judiciaire), ne permet pas de considérer que toute contestation à laquelle serait partie une personne handicapée devrait relever de la compétence du tribunal du travail. B.8.3. Les personnes atteintes de problèmes de santé qui prétendent à une intervention du Fonds d'indemnisation des victimes de l'amiante et qui, en cas de contestation, doivent saisir le tribunal du travail sont quant à elles atteintes de problèmes de santé d'origine souvent professionnelle causés par des produits qui ont été mis sur le marché, dont les effets nocifs sur la santé ont été constatés par la suite et qui ont amené le législateur à prévoir un soutien financier spécifique. Wetboek) en de rol van het arbeidsauditoraat (artikel 766 van het Gerechtelijk Wetboek), laat niet toe ervan uit te gaan dat elke betwisting waarbij een persoon met een handicap betrokken zou zijn, zou moeten vallen onder de bevoegdheid van de arbeidsrechtbank. B.8.3. De personen met gezondheidsproblemen die aanspraak maken op een tegemoetkoming van het Schadeloosstellingsfonds voor asbestslachtoffers en die, in geval van betwisting, een zaak aanhangig moeten maken bij de arbeidsrechtbank, hebben van hun kant te maken met gezondheidsschade die vaak beroepsgerelateerd is, veroorzaakt door producten die op de markt zijn gebracht en waarvan de schadelijke gevolgen voor de gezondheid achteraf zijn vastgesteld en de wetgever ertoe hebben gebracht te voorzien in specifieke financiële steun.
Il ressort en effet des articles 113 et suivants de la loi-programme Uit de artikelen 113 en volgende van de programmawet (I) van 27
(I) du 27 décembre 2006 que le Fonds d'indemnisation des victimes de december 2006 blijkt immers dat het Schadeloosstellingsfonds voor
l'amiante, qui a pour objet de payer une « indemnité en réparation des asbestslachtoffers, dat tot doel heeft een « vergoeding toe te kennen
dommages résultant d'une exposition à l'amiante » (article 113), est als schadeloosstelling voor de schade voortvloeiend uit een
organiquement intégré à l'Agence fédérale des risques professionnels blootstelling aan asbest » (artikel 113), organiek is opgenomen in het
(article 114). Le Fonds d'indemnisation des victimes de l'amiante est Federaal Agentschap voor Beroepsrisico's (artikel 114). Het
notamment financé par des cotisations versées par les employeurs Schadeloosstellingsfonds voor asbestslachtoffers wordt met name
(article 116). Cette indemnisation prend la forme d'une rente gefinancierd door bijdragen gestort door de werkgevers (artikel 116).
mensuelle forfaitaire (article 120) et elle est intégralement Die tegemoetkoming heeft de vorm van een maandelijkse forfaitaire
cumulable avec toute prestation sociale, accordée en vertu d'une rente (artikel 120) en is integraal cumuleerbaar met elke andere
sociale uitkering die krachtens een Belgische of buitenlandse
législation belge ou étrangère (article 121). Les travaux wetgeving wordt toegekend (artikel 121). In de parlementaire
préparatoires indiquent que cette intervention « appartient bien aux voorbereiding wordt aangegeven dat die tegemoetkoming « behoort tot de
matières relevant de la sécurité sociale et par ailleurs, la mesure materies die van de sociale zekerheidsaangelegenheden deel uitmaken en
anderzijds [dat] de maatregel [...] de financiering [beoogt] langs de
vise à financer par la solidarité la réparation de certains dommages solidariteit van de schadeloosstelling van sommige schaden
résultant de l'exposition à l'asbeste » et « vise tant les voortspruitend uit de blootstelling aan asbest » en « zowel de
travailleurs salariés que les indépendants, les fonctionnaires ou même loontrekkenden als de zelfstandige werknemers, de ambtenaren en de
les personnes sans statut social » (Doc. parl., Chambre, 2006-2007, personen zonder sociaal statuut [beoogt] » (Parl. St., Kamer,
DOC 51-2773/001, p. 77). Une telle intervention n'a pas la même nature 2006-2007, DOC 51-2773/001, p. 77). Een dergelijke tegemoetkoming
que l'indemnité forfaitaire visée par la loi du 5 mai 2019. heeft niet dezelfde aard als een forfaitaire vergoeding zoals bedoeld
B.8.4. La seule circonstance que le législateur n'a pas confié in de Thalidomidewet.
exclusivement au tribunal du travail les contestations relatives aux B.8.4. Het enkele gegeven dat de wetgever de geschillen met betrekking
droits de personnes handicapées (article 582, 1°, du Code judiciaire) tot de rechten van personen met een handicap (artikel 582, 1°, van het
ou aux droits découlant de problèmes de santé causés par l'exposition Gerechtelijk Wetboek) of met betrekking tot de rechten als gevolg van
à un produit (article 579, 6°, du même Code), mais que différents gezondheidsschade door blootstelling aan een product (artikel 579, 6°,
van hetzelfde Wetboek) niet uitsluitend aan de arbeidsrechtbank heeft
toevertrouwd, maar dat verschillende rechters daarvoor bevoegd zijn,
juges sont compétents à cet égard, ne porte pas une atteinte doet niet op onevenredige wijze afbreuk aan de rechten van de
disproportionnée aux droits des personnes concernées. Au demeurant, il betrokken personen. Overigens blijkt niet dat de procedurele context
ne s'avère pas que le contexte procédural devant le tribunal de voor de rechtbank van eerste aanleg (de wijze van inleiding, de
première instance (le mode d'introduction, la composition du tribunal samenstelling van de rechtbank en de ontstentenis van een auditoraat
et l'absence d'un auditorat ou d'un organe similaire), compte tenu du of soortgelijk orgaan), gelet op de kostenregeling (zie de artikelen
régime des frais (voy. les articles 1017 à 1024 du Code judiciaire) et 1017 tot 1024 van het Gerechtelijk Wetboek) en rekening houdend met de
des possibilités pour le tribunal de se faire assister par des mogelijkheden voor de rechtbank om zich te laten bijstaan door
experts, prive les intéressés d'un accès aisé à un juge. gerechtsdeskundigen, de betrokkenen een laagdrempelige toegang tot een
B.9. Il résulte de ce qui précède que la non-attribution aux tribunaux rechter ontzegt. B.9. Uit het voorgaande vloeit voort dat de niet-toewijzing, aan de
du travail des actions concernant des contestations relatives aux arbeidsrechtbanken, van vorderingen betreffende geschillen inzake de
droits de personnes handicapées qui découlent de la loi du 5 mai 2019 rechten van personen met een handicap die uit de Thalidomidewet
est raisonnablement justifiée et n'affecte pas le droit des voortvloeien, redelijk verantwoord is en geen afbreuk doet aan het
justiciables de bénéficier, dans le respect des articles 10 et 11 de recht van de rechtzoekenden om, met inachtneming van de artikelen 10
la Constitution, de l'accès à un juge compétent susceptible de en 11 van de Grondwet, toegang te hebben tot een bevoegde rechter die
connaître de manière éclairée des contestations liées à cette matière. op weloverwogen wijze kennis kan nemen van de geschillen met betrekking tot die aangelegenheid.
Par ces motifs, Om die redenen,
la Cour het Hof
dit pour droit : zegt voor recht :
L'article 582, 1°, du Code judiciaire ne viole pas les articles 10 et Artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek schendt de artikelen 10
11 de la Constitution. en 11 van de Grondwet niet.
Ainsi rendu en langue néerlandaise et en langue française, Aldus gewezen in het Nederlands en het Frans, overeenkomstig artikel
conformément à l'article 65 de la loi spéciale du 6 janvier 1989 sur 65 van de bijzondere wet van 6 januari 1989 op het Grondwettelijk Hof,
la Cour constitutionnelle, le 1er décembre 2022. op 1 december 2022.
Le greffier, De griffier,
F. Meersschaut F. Meersschaut
Le président, De voorzitter,
L. Lavrysen L. Lavrysen
^