← Retour vers "Extrait de l'arrêt n° 13/2020 du 6 février 2020 Numéro du rôle : 7049 En cause : les
questions préjudicielles relatives à l'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 « assurant un financement
pérenne des pensions des membres du personnel nommé La Cour constitutionnelle, composée des présidents F. Daoût et A. Alen,
et des juges L. Lavrysen(...)"
Extrait de l'arrêt n° 13/2020 du 6 février 2020 Numéro du rôle : 7049 En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 « assurant un financement pérenne des pensions des membres du personnel nommé La Cour constitutionnelle, composée des présidents F. Daoût et A. Alen, et des juges L. Lavrysen(...) | Uittreksel uit arrest nr. 13/2020 van 6 februari 2020 Rolnummer 7049 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 20 van de wet van 24 oktober 2011 « tot vrijwaring van een duurzame financiering van de pensioenen van de vastbenoemde p Het Grondwettelijk Hof, samengesteld uit de voorzitters F. Daoût en A. Alen, en de rechters L. L(...) |
---|---|
COUR CONSTITUTIONNELLE | GRONDWETTELIJK HOF |
Extrait de l'arrêt n° 13/2020 du 6 février 2020 | Uittreksel uit arrest nr. 13/2020 van 6 februari 2020 |
Numéro du rôle : 7049 | Rolnummer 7049 |
En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 20 de la | In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 20 van de wet van |
loi du 24 octobre 2011 « assurant un financement pérenne des pensions | 24 oktober 2011 « tot vrijwaring van een duurzame financiering van de |
des membres du personnel nommé à titre définitif des administrations | pensioenen van de vastbenoemde personeelsleden van de provinciale en |
provinciales et locales et des zones de police locale et modifiant la | plaatselijke overheidsdiensten en van de lokale politiezones, tot |
loi du 6 mai 2002 portant création du fonds des pensions de la police | wijziging van de wet van 6 mei 2002 tot oprichting van het fonds voor |
intégrée et portant des dispositions particulières en matière de | de pensioenen van de geïntegreerde politie en houdende bijzondere |
sécurité sociale et contenant diverses dispositions modificatives », | bepalingen inzake sociale zekerheid en houdende diverse |
posées par le Tribunal de première instance de Namur, division Namur. | wijzigingsbepalingen », gesteld door de Rechtbank van eerste aanleg |
Namen, afdeling Namen. | |
La Cour constitutionnelle, | Het Grondwettelijk Hof, |
composée des présidents F. Daoût et A. Alen, et des juges L. Lavrysen, | samengesteld uit de voorzitters F. Daoût en A. Alen, en de rechters L. |
T. Merckx-Van Goey, P. Nihoul, T. Giet et J. Moerman, assistée du | Lavrysen, T. Merckx-Van Goey, P. Nihoul, T. Giet en J. Moerman, |
greffier F. Meersschaut, présidée par le président F. Daoût, | bijgestaan door de griffier F. Meersschaut, onder voorzitterschap van voorzitter F. Daoût, |
après en avoir délibéré, rend l'arrêt suivant : | wijst na beraad het volgende arrest : |
I. Objet des questions préjudicielles et procédure | I. Onderwerp van de prejudiciële vragen en rechtspleging |
Par jugement du 7 novembre 2018, dont l'expédition est parvenue au | Bij vonnis van 7 november 2018, waarvan de expeditie ter griffie van |
greffe de la Cour le 21 novembre 2018, le Tribunal de première | het Hof is ingekomen op 21 november 2018, heeft de Rechtbank van |
instance de Namur, division Namur, a posé les questions préjudicielles | eerste aanleg Namen, afdeling Namen, de volgende prejudiciële vragen |
suivantes : | gesteld : |
« - L'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 assurant un financement | « - Schendt artikel 20 van de wet van 24 oktober 2011 tot vrijwaring |
pérenne des pensions des membres du personnel nommé à titre définitif | van een duurzame financiering van de pensioenen van de vastbenoemde |
des administrations provinciales et locales et des zones de police | personeelsleden van de provinciale en plaatselijke overheidsdiensten |
locale et modifiant la loi du 6 mai 2002 portant création du fonds des | en van de lokale politiezones, tot wijziging van de wet van 6 mei 2002 |
pensions de la police intégrée et portant des dispositions | tot oprichting van het fonds voor de pensioenen van de geïntegreerde |
particulières en matière de sécurité sociale et contenant diverses | politie en houdende bijzondere bepalingen inzake sociale zekerheid en |
dispositions modificatives viole-t-il les articles 10 et 11 de la | houdende diverse wijzigingsbepalingen de artikelen 10 en 11 van de |
Constitution, lus en combinaison avec la règle de la non-rétroactivité | Grondwet, in samenhang gelezen met de regel van de |
des lois formulée notamment à l'article 2 du Code civil et les | niet-retroactiviteit van de wetten die onder meer in artikel 2 van het |
principes de sécurité et de confiance légitime, en ce qu'il crée une | Burgerlijk Wetboek is geformuleerd en met het rechtszekerheidsbeginsel |
distinction injustifiée entre d'une part les employeurs | en het beginsel van gewettigd vertrouwen, in zoverre het een |
onverantwoord onderscheid teweegbrengt tussen, enerzijds, de | |
responsabilisés ayant cessé d'occuper un ou plusieurs agent(s) avant | geresponsabiliseerde werkgevers die zijn gestopt met het tewerkstellen |
l'entrée en vigueur de cette disposition et d'autre part, les | van een of meerdere personeelsleden vóór de inwerkingtreding van die |
employeurs responsabilisés qui ont cessé d'occuper du personnel après | bepaling en, anderzijds, de geresponsabiliseerde werkgevers die zijn |
l'entrée en vigueur de celle-ci en ce qu'il impose aux premiers le | gestopt met het tewerkstellen van personeel na de inwerkingtreding |
paiement de cotisation de responsabilisation résultant de choix | ervan, doordat het aan de eerstgenoemden de betaling oplegt van |
responsabiliseringsbijdragen die voortvloeien uit keuzes die lang vóór | |
définitivement posés bien avant l'adoption et l'entrée en vigueur de | het aannemen en de inwerkingtreding van die wet definitief zijn |
cette loi ? | gemaakt ? |
- L'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 assurant un financement | - Schendt artikel 20 van de wet van 24 oktober 2011 tot vrijwaring van |
pérenne des pensions des membres du personnel nommé à titre définitif | een duurzame financiering van de pensioenen van de vastbenoemde |
des administrations provinciales et locales et des zones de police | personeelsleden van de provinciale en plaatselijke overheidsdiensten |
locale et modifiant la loi du 6 mai 2002 portant création du fonds des | en van de lokale politiezones, tot wijziging van de wet van 6 mei 2002 |
pensions de la police intégrée et portant des dispositions | tot oprichting van het fonds voor de pensioenen van de geïntegreerde |
particulières en matière de sécurité sociale et contenant diverses | politie en houdende bijzondere bepalingen inzake sociale zekerheid en |
dispositions modificatives viole-t-il les articles 16 de la | houdende diverse wijzigingsbepalingen artikel 16 van de Grondwet en |
Constitution et 1er du Premier Protocole additionnel à la Convention | artikel 1 van het Eerste Aanvullend Protocol bij het Europees Verdrag |
européenne des droits de l'homme en portant une atteinte | voor de rechten van de mens door het eigendomsrecht van de |
disproportionnée au droit de propriété des employeurs responsabilisés | geresponsabiliseerde werkgevers op onevenredige wijze aan te tasten ? |
? ». | ». |
(...) | (...) |
III. En droit | III. In rechte |
(...) | (...) |
Quant à la disposition en cause | Ten aanzien van de in het geding zijnde bepaling |
B.1.1. Les questions préjudicielles portent sur l'article 20 de la loi | B.1.1. De prejudiciële vragen hebben betrekking op artikel 20 van de |
du 24 octobre 2011 « assurant un financement pérenne des pensions des | wet van 24 oktober 2011 « tot vrijwaring van een duurzame financiering |
membres du personnel nommé à titre définitif des administrations | van de pensioenen van de vastbenoemde personeelsleden van de |
provinciales et locales et des zones de police locale et modifiant la | provinciale en plaatselijke overheidsdiensten en van de lokale |
loi du 6 mai 2002 portant création du fonds des pensions de la police | politiezones, tot wijziging van de wet van 6 mei 2002 tot oprichting |
intégrée et portant des dispositions particulières en matière de | van het fonds voor de pensioenen van de geïntegreerde politie en |
sécurité sociale et contenant diverses dispositions modificatives » | houdende bijzondere bepalingen inzake sociale zekerheid en houdende |
qui, dans sa version applicable au litige pendant devant le juge a | diverse wijzigingsbepalingen » (hierna : de wet van 24 oktober 2011) |
dat, in de versie ervan die van toepassing is op het voor de | |
quo, dispose : | verwijzende rechter hangende geschil, bepaalt : |
« Les cotisations pension dont une administration provinciale ou | « De pensioenbijdragen die een provinciaal of plaatselijk bestuur of |
locale ou une zone de police locale est redevable en application de | een lokale politiezone verschuldigd is in toepassing van artikel 16, |
l'article 16 font l'objet d'un supplément de cotisations patronales | maken het voorwerp uit van een aanvulling van de werkgeversbijdrage |
pension lorsque le taux propre de pension de cet employeur est | inzake pensioenen wanneer de eigen pensioenbijdragevoet van deze |
supérieur au taux de cotisation pension de base fixé en application de | werkgever groter is dan de basispensioenbijdragevoet vastgesteld in |
l'article 16. | toepassing van artikel 16. |
Le taux propre de pension visé à l'alinéa 1er, est le rapport existant | De eigen pensioenbijdragevoet bedoeld in het eerste lid, is de |
entre, d'une part, les dépenses en matière de pension que le Fonds de | verhouding tussen enerzijds de uitgaven inzake pensioenen die het |
pension solidarisé de l'ONSSAPL [l'Office national de sécurité sociale | gesolidariseerd pensioenfonds van de RSZPPO [de Rijksdienst voor |
des administrations provinciales et locales] a supportées au cours de | Sociale Zekerheid van de provinciale en plaatselijke |
overheidsdiensten] gedurende het beschouwde jaar heeft gedragen voor | |
l'année considérée pour les anciens membres du personnel de | de gewezen personeelsleden van desbetreffende werkgever en hun |
l'employeur en question et leurs [ayants droit] et, d'autre part, la | rechthebbenden, en anderzijds de loonmassa die overeenstemt met het |
masse salariale qui correspond à la rémunération soumise aux | aan pensioenbijdragen onderworpen loon dat voor ditzelfde jaar door |
cotisations pension liquidée pour cette même année par cet employeur à | deze werkgever werd uitbetaald aan zijn vastbenoemd personeel dat bij |
son personnel nommé à titre définitif affilié au Fonds. | het fonds is aangesloten. |
Le supplément de cotisations patronales pension visé à l'alinéa 1er | De in het eerste lid bedoelde aanvullende werkgeversbijdragen, stemmen |
correspond au montant obtenu en appliquant le coefficient de | overeen met het bedrag dat wordt bekomen door de in toepassing van |
responsabilisation fixé en application de l'article 19 sur la | artikel 19 vastgestelde responsabiliseringscoëfficiënt toe te passen |
différence entre, d'une part, les dépenses en matière de pension | op het verschil tussen enerzijds de uitgaven inzake pensioenen bedoeld |
visées à l'alinéa 2 et, d'autre part, les cotisations patronales et | in het tweede lid, en anderzijds de persoonlijke en de |
personnelles pension dues par l'employeur concerné en application de | werkgeversbijdragen inzake pensioenen die door de betrokken werkgever |
l'article 16 pour l'année en question. | in toepassing van artikel 16 verschuldigd zijn voor het desbetreffende |
Par dérogation à l'alinéa 1er, le coefficient de responsabilisation | jaar. In afwijking van het eerste lid wordt in geval van toepassing van |
fixé en vertu de l'article 19 est appliqué sur la charge de pension et | artikel 7, § 1, zesde lid, de krachtens artikel 19 vastgestelde |
la masse salariale du personnel nommé globalisée des divers | responsabiliseringscoëfficiënt, toegepast op de geglobaliseerde |
participants comme s'il s'agissait d'un seul et même employeur lorsque | pensioenlast en loonmassa van het benoemd personeel van de |
l'article 7, § 1er, alinéa 6, s'applique. | verschillende deelnemers, alsof het één en dezelfde werkgever betrof. |
Pour les employeurs qui pour des raisons autres que des | Voor werkgevers die om andere redenen dan de herstructureringen |
restructurations visées aux articles 24 et 25 n'occupent plus de | bedoeld in artikelen 24 en 25 geen vastbenoemd personeel meer |
personnel nommé à titre définitif, la facture de responsabilisation | tewerkstellen, is de responsabiliseringsfactuur gelijk aan de last van |
correspond à la charge des pensions de retraite et de survie | de rust- en de overlevingspensioenen die voor het beschouwde jaar door |
supportées, par le Fonds de pension de l'ONSSAPL pour l'année | het pensioenfonds van de RSZPPO wordt gedragen. |
considérée. Les employeurs qui le souhaitent peuvent verser des avances à valoir | De werkgevers die dat wensen, kunnen voorschotten storten die in |
sur le montant de cotisations supplémentaires dues par elles. | vermindering zullen worden gebracht op het bedrag van de door hen |
verschuldigde aanvullende bijdragen. | |
En cas d'insuffisance de trésorerie, les intérêts liés au | In geval van thesaurietekort, worden de interesten van de |
préfinancement par l'ONSSAPL sont répartis entre les employeurs | prefinanciering door de RSZPPO verdeeld tussen de geresponsabiliseerde |
responsabilisés qui n'ont pas versé d'avances suffisantes par rapport | werkgevers die onvoldoende voorschotten gestort hebben ten opzichte |
à leur facture individuelle ». | van hun persoonlijke factuur ». |
A partir du 1er janvier 2015, le « Fonds de pension solidarisé de | Vanaf 1 januari 2015 werd het « Gesolidariseerde Pensioenfonds van de |
l'ONSSAPL » est remplacé par le « Fonds de pension solidarisé des | RSZPPO » vervangen door het « Gesolidariseerde Pensioenfonds van de |
administrations provinciales et locales de l'Office des régimes | provinciale en plaatselijke besturen van de Dienst voor de bijzondere |
particuliers de sécurité sociale (ORPSS) » (loi du 12 mai 2014 « | socialezekerheidsstelsels (DIBISS) » (wet van 12 mei 2014 « tot |
portant création de l'Office des régimes particuliers de sécurité | oprichting van de Dienst voor de bijzondere socialezekerheidsstelsels |
sociale »). Ensuite, la loi du 18 mars 2016 « portant modification de | »). Vervolgens heeft de wet van 18 maart 2016 « tot wijziging van de |
la dénomination de l'Office national des Pensions en Service fédéral | benaming van de Rijksdienst voor Pensioenen in Federale |
des Pensions, portant intégration des attributions et du personnel du | Pensioendienst, tot integratie van de bevoegdheden en het personeel |
Service des Pensions du Secteur public, d'une partie des attributions | van de Pensioendienst voor de Overheidssector, van een deel van de |
et du personnel de la Direction générale Victimes de la Guerre, des | bevoegdheden en van het personeel van de Directie-generaal |
missions ' Pensions ' des secteurs locaux et provinciaux de l'Office | Oorlogsslachtoffers van de opdrachten ' Pensioenen ' van de lokale en |
des régimes particuliers de sécurité sociale et de HR Rail et portant | provinciale sectoren van de Dienst voor de Bijzondere |
reprise du Service social collectif de l'Office des régimes | socialezekerheidsstelsels en van HR Rail en tot overname van de |
particuliers de sécurité sociale » a transféré au Service fédéral des | gemeenschappelijke sociale dienst van de Dienst voor de Bijzondere |
Pensions les missions en matière de pensions qui avaient été confiées | socialezekerheidsstelsels » de opdrachten inzake pensioenen die |
à l'ORPSS en vertu de la loi du 12 mai 2014. Enfin, les tâches de | krachtens de wet van 12 mei 2014 aan de DIBISS waren toevertrouwd, |
perception et de recouvrement de l'ORPSS ont été transférées à | overgedragen aan de Federale Pensioendienst. Ten slotte werden de |
l'Office national de sécurité sociale (ONSS) par la loi du 10 juillet | taken van inning en invordering overgedragen van de DIBISS aan de |
2016 « portant affectation de nouvelles missions de perception et | Rijksdienst voor Sociale Zekerheid (RSZ) bij de wet van 10 juli 2016 « |
intégration de certaines missions et d'une partie du personnel de | tot toewijzing van nieuwe inningstaken aan en tot integratie van |
l'office des régimes particuliers de sécurité sociale à l'Office | sommige opdrachten en een deel van het personeel van de dienst voor de |
National de Sécurité Sociale et réglant certaines matières relatives à | bijzondere socialezekerheidsstelsels in de Rijksdienst voor Sociale |
Zekerheid alsmede tot regeling van diverse aangelegenheden met | |
Famifed et au Service Fédéral des Pensions ». | betrekking tot Famifed en de Federale Pensioendienst ». |
B.1.2. L'article 19 de la loi du 24 octobre 2011, auquel renvoie | B.1.2. Artikel 19 van de wet van 24 oktober 2011, waarnaar het in het |
l'article 20 en cause, dispose, dans sa version applicable au litige | geding zijnde artikel 20 verwijst, bepaalt, in de versie ervan die van |
pendant devant le juge a quo : | toepassing is op het voor de verwijzende rechter hangende geschil : |
« § 1er. Chaque année, le Comité de gestion de l'ONSSAPL constate, | « § 1. Het Beheerscomité van de RSZPPO stelt jaarlijks in de loop van |
dans le courant du 3e trimestre de l'année, le coefficient de | het derde kwartaal van het jaar de responsabiliseringscoëfficiënt vast |
responsabilisation qui doit être appliqué pour l'année précédente. | die voor het voorgaande jaar moet worden toegepast. |
Le coefficient de responsabilisation dont question à l'alinéa 1er est | De responsabiliseringscoëfficiënt waarvan sprake in het eerste lid, is |
identique pour toutes les administrations provinciales et locales et | dezelfde voor alle provinciale en plaatselijke besturen en alle lokale |
toutes les zones de police locale affiliées au Fonds de pension | politiezones die zijn aangesloten bij het gesolidariseerd |
solidarisé de l'ONSSAPL. | pensioenfonds van de RSZPPO. |
Ce coefficient est fixé de façon à permettre de couvrir intégralement, | Deze coëfficiënt wordt zodanig vastgesteld dat de aanvullende |
par les cotisations patronales pension supplémentaires dues au titre | werkgeversbijdragen inzake pensioenen die verschuldigd zijn voor de |
de responsabilisation individuelle en application de l'article 20, | individuele responsabilisering in toepassing van artikel 20, het |
l'écart subsistant pour l'année civile précédente entre : | verschil voor het voorgaande kalenderjaar volledig dekken tussen : |
a) d'une part, les cotisations perçues par le Fonds de pension | a) enerzijds de bijdragen geïnd door het gesolidariseerd pensioenfonds |
solidarisé de l'ONSSAPL sur la base du taux de la cotisation pension | |
de base fixé en application de l'article 16 et les recettes de | van de RSZPPO op basis van de in toepassing van artikel 16 |
financement visées à l'article 10 autres que les cotisations pour | vastgestelde basispensioenbijdragevoet, en de in artikel 10 bedoelde |
l'année considérée; | andere financiële ontvangsten dan de bijdragen voor het beschouwde |
b) d'autre part, les dépenses qui ont été supportées, en application | jaar; b) anderzijds de uitgaven die in toepassing van de artikelen 8 en 9 |
des articles 8 et 9, par le Fonds de pension solidarisé de l'ONSSAPL | door het gesolidariseerd pensioenfonds van de RSZPPO werden gedragen |
pour l'année civile considérée. | voor het beschouwde kalenderjaar. |
Les montants des recettes et dépenses visées aux a) et b) ci-avant, | De bedragen van de in a) en b) bedoelde ontvangsten en uitgaven zijn |
sont ceux enregistrés dans les comptes de l'année considérés comme | deze die ingeschreven zijn in de rekeningen van het beschouwde jaar |
définitivement clôturés et approuvés par le Comité de gestion de | die definitief afgesloten en goedgekeurd zijn door het Beheerscomité |
l'ONSSAPL et le ministre qui a les Pensions du secteur public dans ses | van de RSZPPO en de minister bevoegd voor de Pensioenen van de |
attributions. | openbare sector. |
§ 2. Si le taux de la cotisation pension de base fixé en application | § 2. Indien de basispensioenbijdragevoet vastgesteld in toepassing van |
des articles 16 et 18 a pour conséquence que le coefficient de | de artikelen 16 en 18 tot gevolg heeft dat de |
responsabiliseringscoëfficiënt die eruit voortvloeit in toepassing van | |
responsabilisation qui en découle en application du § 1er est | § 1 kleiner is dan 50 %, wordt de aanwending van de in artikel 13 |
inférieur à 50 %, l'utilisation des facteurs de correction visés à | bedoelde correctiefactoren beperkt zodat de coëfficiënt 50 % bedraagt. |
l'article 13 est limitée de sorte que le coefficient atteigne 50 % . | Het niet-aangewende deel wordt bestemd voor het in artikel 4, § 3 |
La partie non utilisée est affectée au Fonds d'amortissement de | bedoelde fonds voor de amortisatie van de verhoging van de |
l'augmentation des taux de cotisation pension visé à l'article 4, § 3. | pensioenbijdragevoeten. Bovendien kan de |
En outre, le coefficient de responsabilisation ne peut diminuer par | responsabiliseringscoëfficiënt niet verlagen ten opzichte van het |
rapport à l'année précédente et donne lieu le cas échéant à une | voorgaande jaar en geeft dit indien nodig aanleiding tot een verlaging |
diminution du taux de base pour atteindre ce résultat ». | van de basisbijdragevoet om dit te bereiken ». |
B.1.3. L'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 a été modifié par la | B.1.3. Artikel 20 van de wet van 24 oktober 2011 is gewijzigd bij de |
loi du 30 mars 2018 « relative à la non prise en considération de | wet van 30 maart 2018 « met betrekking tot het niet in aanmerking |
services en tant que personnel non nommé à titre définitif dans une | nemen van diensten gepresteerd als niet-vastbenoemd personeelslid voor |
pension du secteur public, modifiant la responsabilisation | een pensioen van de overheidssector, tot wijziging van de individuele |
individuelle des administrations provinciales et locales au sein du | responsabilisering van de provinciale en lokale overheden binnen het |
Fonds de pension solidarisé, adaptant la règlementation des pensions | Gesolidariseerde pensioenfonds, tot aanpassing van de reglementering |
inzake aanvullende pensioenen, tot wijziging van de modaliteiten van | |
complémentaires, modifiant les modalités de financement du Fonds de | de financiering van het Gesolidariseerde pensioenfonds van de |
pension solidarisé des administrations provinciales et locales et | provinciale en plaatselijke besturen en tot bijkomende financiering |
portant un financement supplémentaire du Fonds de pension solidarisé | van het Gesolidariseerde Pensioenfonds van de provinciale en |
des administrations provinciales et locales ». | plaatselijke besturen ». |
Cette modification n'a pas d'incidence sur l'objet de la question | Die wijziging heeft geen weerslag op het onderwerp van de prejudiciële |
préjudicielle. | vraag. |
B.2.1. Le financement des pensions du personnel nommé à titre | B.2.1. De financiering van de pensioenen van het vastbenoemd personeel |
définitif des administrations provinciales et locales repose sur un | van de provinciale en plaatselijke besturen berust op een systeem van |
système de répartition. | verdeling. |
Un tel système implique que les cotisations de pension de base | Een dergelijk systeem houdt in dat de basispensioenbijdragen die door |
acquittées par chaque employeur sur la masse salariale qui correspond | elke werkgever worden betaald op de loonmassa die overeenstemt met de |
aux rémunérations payées à son personnel nommé à titre définitif | lonen die in de loop van het jaar aan zijn vastbenoemd personeel |
durant l'année servent à financer les pensions des anciens agents | worden uitbetaald, dienen om de pensioenen te financieren van de |
nommés à titre définitif des administrations concernées et de leurs | gewezen vastbenoemde personeelsleden van de betrokken besturen en hun |
ayants droit qui perçoivent une pension à charge du Fonds de pension | rechthebbenden die tijdens hetzelfde jaar een pensioen ontvangen ten |
solidarisé des administrations provinciales et locales durant la même | laste van het Gesolidariseerde Pensioenfonds van de provinciale en |
année (ci-après : le Fonds de pension solidarisé). | plaatselijke besturen (hierna : het Gesolidariseerde Pensioenfonds). |
B.2.2. Les articles 19 et 20 de la loi du 24 octobre 2011 mettent à | B.2.2. De artikelen 19 en 20 van de wet van 24 oktober 2011 leggen aan |
charge de certaines administrations membres du Fonds de pension | bepaalde besturen die lid zijn van het Gesolidariseerde Pensioenfonds |
solidarisé une cotisation de responsabilisation qui représente un | een responsabiliseringsbijdrage op die een aanvulling is op de |
supplément de cotisations patronales de pension. Ce supplément est dû | werkgeversbijdragen inzake pensioenen. Die aanvulling is door het |
par l'administration provinciale ou locale ou par la zone de police | provinciale of plaatselijke bestuur of door de lokale politiezone |
locale lorsque le taux propre de pension de cet employeur est | verschuldigd wanneer de eigen pensioenbijdragevoet van die werkgever |
supérieur au taux de cotisation de base fixé en application de | groter is dan de basispensioenbijdragevoet die is vastgesteld met |
l'article 16 de la loi du 24 octobre 2011. Le taux propre de pension | toepassing van artikel 16 van de wet van 24 oktober 2011. De eigen |
est le rapport existant entre, d'une part, les dépenses en matière de | pensioenbijdragevoet is de verhouding tussen, enerzijds, de uitgaven |
pension que le Fonds de pension solidarisé a supportées au cours de | inzake pensioenen die het Gesolidariseerde Pensioenfonds gedurende het |
l'année considérée pour les anciens membres du personnel de | in aanmerking genomen jaar heeft gedragen voor de gewezen |
l'employeur en question et leurs ayants droit et, d'autre part, la | personeelsleden van de betrokken werkgever en hun rechthebbenden, en, |
masse salariale qui correspond à la rémunération soumise aux | anderzijds, de loonmassa die overeenstemt met het aan |
cotisations pension liquidée pour cette même année par cet employeur à | pensioenbijdragen onderworpen loon dat voor datzelfde jaar door die |
son personnel nommé à titre définitif affilié au Fonds de pension | werkgever werd uitbetaald aan zijn vastbenoemd personeel dat bij het |
solidarisé. | Gesolidariseerde Pensioenfonds is aangesloten. |
B.2.3. Ainsi que le précisent les travaux préparatoires de la loi du | B.2.3. Zoals gepreciseerd in de parlementaire voorbereiding van de wet |
24 octobre 2011, « ce sont uniquement les employeurs responsabilisés | van 24 oktober 2011, « zijn [het] inderdaad slechts de |
geresponsabiliseerde werkgevers die in een rechtvaardiger mate moeten | |
qui doivent contribuer dans une plus juste mesure à la solidarité | bijdragen tot de solidariteit vermits ze er momenteel niet voldoende |
puisqu'ils n'y participent pas assez actuellement et que cela génère | aan deelnemen en zulks een deficit doet ontstaan » (Parl. St., Kamer, |
un déficit » (Doc. parl., Chambre, 2010-2011, DOC 53-1770/001, p. 38). | 2010-2011, DOC 53-1770/001, p. 38). De geresponsabiliseerde werkgevers |
Les employeurs responsabilisés sont ceux dont la masse salariale des | zijn die van wie de loonmassa van de aan het benoemde personeel |
rémunérations payées au personnel nommé, est trop peu importante par | uitbetaalde lonen te laag is ten opzichte van de last van de |
rapport à la charge représentée par les pensions dues aux anciens | pensioenen verschuldigd aan hun voormalige benoemde personeelsleden en |
membres de leur personnel nommé et à leurs ayants droit. | hun rechthebbenden. |
B.2.4. Le supplément de cotisations patronales pension dû au titre de | B.2.4. De aanvulling van de werkgeversbijdrage inzake pensioenen, dat |
responsabilisation individuelle et calculé en application des | verschuldigd is als individuele responsabilisering en dat berekend |
dispositions précitées a pour objectif de compenser un phénomène | wordt met toepassing van de voormelde bepalingen, heeft tot doel een |
spécifique qui aggrave le problème du financement ou, du moins, | specifiek fenomeen te compenseren dat het probleem van de financiering |
augmente le taux de cotisation : | verergert, of althans het bijdragepercentage verhoogt : |
« Il s'agit principalement de la diminution du nombre d'agents nommés | « In het bijzonder gaat het om de vermindering van het aantal |
et, par voie de conséquence, de la baisse des cotisations pension qui, | vastbenoemde ambtenaren en daardoor om de daling van de |
combinée à l'augmentation des charges de pensions, entraîne, compte | pensioenbijdragen. In combinatie met de stijgende pensioenlasten en |
tenu du mode de fixation du taux de cotisation, qui est basé sur un | rekening houdend met de manier waarop het bijdragepercentage |
équilibre entre les recettes et les dépenses, une augmentation | vastgesteld wordt op basis van ' ontvangsten en uitgaven in evenwicht |
', leidt dit tot een constante stijging van het bijdragepercentage dat | |
constante du taux de cotisation nécessaire pour couvrir les dépenses » | nodig is om de uitgaven te dekken » (Parl. St., Kamer, 2010-2011, DOC |
(Doc. parl., Chambre, 2010-2011, DOC 53-1770/001, p. 6). | 53-1770/001, p. 6). |
Pour faire face à ce phénomène, le législateur a entendu organiser une | Om dat fenomeen in te dijken heeft de wetgever een gedeeltelijke |
responsabilisation partielle de certains employeurs : | responsabilisering van bepaalde werkgevers willen organiseren : |
« Tous les employeurs ne devront pas payer ces cotisations | « Niet al de werkgevers zullen deze supplementaire bijdragen moeten |
supplémentaires mais uniquement ceux pour lesquels la solidarité est | betalen, maar uitsluitend zij bij wie de solidariteit momenteel een |
actuellement déficitaire en raison du fait qu'elle supporte des | tekort vertoont omwille van het feit dat zij uitgaven moet dragen die |
dépenses plus importantes que les cotisations qu'elle encaisse. | aanzienlijker zijn dan de bijdragen die ze ontvangt. |
[...] | [...] |
Un coefficient de ' responsabilisation ' identique est appliqué à | Een identieke ' responsabiliseringscoëfficiënt ' wordt toegepast op |
toutes les administrations responsabilisées. Il est appliqué sur les | alle geresponsabiliseerde besturen. Hij is van toepassing op de |
éléments propres à la situation individuelle de chacune des | elementen die eigen zijn aan de individuele situatie bij elk van de |
administrations concernées, à savoir sur la différence entre la charge | betrokken besturen, met name op het verschil tussen de pensioenlast |
de pension supportée par la solidarité pour l'administration locale | gedragen door de solidariteit voor het beschouwde bestuur en de |
considérée et les cotisations pension payées au taux de base dans le | pensioenbijdragen die dit bestuur betaalt aan het basispercentage in |
cadre de la solidarité par cette administration. [...] | het kader van de solidariteit. [...] |
[...] | [...] |
Les cotisations supplémentaires pension sont uniquement patronales | De bijkomende pensioenbijdragen zijn enkel patronaal, zonder aandeel |
sans participation de l'agent. D'une part, elles résultent du | van het personeelslid. Enerzijds, vloeien zij voort uit de houding van |
comportement de l'employeur qui n'est pas imputable aux agents » | de werkgever en zijn niet ten laste van de personeelsleden » (ibid., |
(ibid., pp. 18-19). B.2.5. La cotisation pension de base acquittée par chaque employeur public est calculée sur la masse salariale actuelle correspondant aux rémunérations qu'il paye chaque année à son personnel nommé à titre définitif. Le législateur, confronté à la nécessité d'assurer le financement des pensions des membres du personnel nommé des administrations locales, a cherché à corriger les effets négatifs sur ce financement de la diminution, par certains employeurs, du nombre de leurs agents nommés par rapport au nombre d'anciens agents statutaires et de leurs ayants droit qui perçoivent une pension à charge du Fonds de pension solidarisé. Un tel comportement de la part des employeurs publics est certes légal et admissible, mais il a des conséquences sur le financement des pensions dues aux anciens membres de leur personnel nommé. Par son | pp. 18-19). B.2.5. De basispensioenbijdrage die door elke overheidswerkgever wordt betaald, wordt berekend op basis van de loonmassa die overeenstemt met de lonen die hij elk jaar aan zijn vastbenoemd personeel uitbetaalt. Vanuit de noodzaak de financiering te waarborgen van de pensioenen die worden toegekend aan de benoemde personeelsleden van de plaatselijke besturen, heeft de wetgever getracht de negatieve gevolgen, voor die financiering, van de vermindering, door bepaalde werkgevers, van hun aantal vastbenoemde personeelsleden ten opzichte van het aantal voormalige statutaire personeelsleden en hun rechthebbenden die een pensioen ontvangen ten laste van het Gesolidariseerde Pensioenfonds te corrigeren. Een dergelijke handelwijze vanwege de overheidswerkgevers is weliswaar wettig en toelaatbaar, maar heeft gevolgen voor de financiering van de pensioenen die verschuldigd zijn aan hun voormalige benoemde |
arrêt n° 71/2013 du 22 mai 2013, la Cour a jugé qu'il n'était pas | personeelsleden. Bij zijn arrest nr. 71/2013 van 22 mei 2013 heeft het |
déraisonnable que le législateur cherche à responsabiliser les | Hof geoordeeld dat het niet onredelijk is dat de wetgever de |
employeurs qui contribuent à aggraver de la sorte les difficultés de | werkgevers die op die manier de moeilijkheden inzake financiering van |
financement des pensions du personnel nommé des administrations | de pensioenen van het vastbenoemd personeel van de plaatselijke |
locales en leur faisant supporter une partie des conséquences | besturen mee verergeren, tracht te responsabiliseren door hun een |
financières de leurs choix en ce qui concerne la nomination de leur | gedeelte van de financiële gevolgen van hun keuzen inzake benoeming |
personnel. | van hun personeel te laten dragen. |
Quant à la première question préjudicielle | Ten aanzien van de eerste prejudiciële vraag |
B.3. La première question préjudicielle invite la Cour à examiner la | B.3. Met de eerste prejudiciële vraag wordt het Hof verzocht om de |
compatibilité de l'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 avec les | bestaanbaarheid te onderzoeken van artikel 20 van de wet van 24 |
articles 10 et 11 de la Constitution, lus en combinaison avec le principe général de la non-rétroactivité des lois et avec les principes de la sécurité juridique et de la confiance légitime. B.4.1. Une règle doit être qualifiée de rétroactive si elle s'applique à des faits, actes et situations qui étaient définitivement accomplis au moment où elle est entrée en vigueur. Par ailleurs, c'est l'effet ordinaire de toute règle de nature législative de s'appliquer immédiatement non seulement aux faits survenant après son entrée en vigueur mais également aux effets juridiques de faits antérieurs à cette entrée en vigueur. B.4.2. La disposition en cause est entrée en vigueur le 1er janvier 2012. Avant cette date, les administrations provinciales et locales n'étaient redevables d'aucune cotisation de responsabilisation. Les premières cotisations de responsabilisation dues en application de cette disposition ont été calculées pour l'année 2012, sur la base de la charge des pensions ayant été allouées aux anciens membres du | oktober 2011 met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet, in samenhang gelezen met het algemene beginsel van de niet-retroactiviteit van de wetten en met het rechtszekerheidsbeginsel en het beginsel van gewettigd vertrouwen. B.4.1. Een regel moet als retroactief worden gekwalificeerd wanneer hij van toepassing is op feiten, handelingen en toestanden die definitief waren voltrokken op het ogenblik dat hij in werking is getreden. Daarenboven is het het gewone gevolg van elke wettelijke regel dat hij wordt geacht van onmiddellijke toepassing te zijn niet alleen op feiten die zich voordoen na zijn inwerkingtreding, maar ook op rechtsgevolgen van voordien voorgevallen feiten. B.4.2. De in het geding zijnde bepaling is in werking getreden op 1 januari 2012. Vóór die datum waren de provinciale en plaatselijke besturen geen responsabiliseringsbijdrage verschuldigd. De eerste responsabiliseringsbijdragen die met toepassing van die bepaling verschuldigd waren, werden berekend voor het jaar 2012, op basis van |
personnel nommé et à leurs ayants droit supportée en 2012 et des | de in 2012 gedragen last van de pensioenen die werden uitgekeerd aan |
cotisations de pension ayant été acquittées au cours de cette même | de gewezen vastbenoemde personeelsleden en hun rechthebbenden, en de |
année par les employeurs concernés. | |
La circonstance que la différence entre le montant de la charge de | pensioenbijdragen die tijdens datzelfde jaar door de betrokken |
pension et le montant des cotisations de pension qui sont calculés | werkgevers zijn betaald. De omstandigheid dat het verschil tussen het bedrag van de |
pour une année donnée résulte, en tout ou en partie, des effets | pensioenlast en het bedrag van de pensioenbijdragen die voor een |
d'actes juridiques accomplis avant l'entrée en vigueur de la | bepaald jaar worden berekend geheel of gedeeltelijk voortvloeit uit de |
disposition en cause n'a pas pour conséquence de conférer à celle-ci | gevolgen van rechtshandelingen die vóór de inwerkingtreding van de in |
une portée rétroactive. Par conséquent, la disposition en cause ne | het geding zijnde bepaling zijn gesteld, heeft niet tot gevolg dat |
saurait être contraire au principe de la non-rétroactivité des lois. | daaraan een retroactieve draagwijdte wordt verleend. Bijgevolg kan de |
B.5.1. Le principe de la confiance est étroitement lié au principe de | in het geding zijnde bepaling niet in strijd zijn met het beginsel van de niet-retroactiviteit van de wetten. |
B.5.1. Het vertrouwensbeginsel is nauw verbonden met het | |
la sécurité juridique, qui interdit au législateur de porter atteinte, | rechtszekerheidsbeginsel, dat de wetgever verbiedt om zonder |
sans justification objective et raisonnable, à l'intérêt que possèdent | objectieve en redelijke verantwoording afbreuk te doen aan het belang |
les sujets de droit d'être en mesure de prévoir les conséquences | van de rechtssubjecten om in staat te zijn de rechtsgevolgen van hun |
juridiques de leurs actes. | handelingen te voorzien. |
B.5.2. Ainsi qu'il ressort des travaux préparatoires cités en B.2.4, | B.5.2. Zoals blijkt uit de in B.2.4 aangehaalde parlementaire |
le législateur a cherché, par la disposition en cause, à résoudre | voorbereiding, heeft de wetgever, met de in het geding zijnde |
partiellement le problème du financement des pensions des agents des | bepaling, gepoogd om het probleem van de financiering van de |
pouvoirs locaux auquel les pouvoirs publics étaient confrontés, tout | pensioenen van de personeelsleden van de lokale besturen waarmee de |
en faisant supporter, par priorité, cet effort aux employeurs qui, par | overheden werden geconfronteerd, gedeeltelijk op te lossen, door |
leur politique en matière de personnel, contribuaient à aggraver les | daarbij de inspanning eerst te laten dragen door de werkgevers die, |
difficultés de financement. Ces employeurs publics ne pouvaient | door hun personeelsbeleid, de moeilijkheden inzake financiering mee |
raisonnablement ignorer qu'en diminuant le volume des emplois | verergerden. Die openbare werkgevers konden niet redelijkerwijs |
statutaires, ils contribuaient à augmenter la différence entre la | onkundig zijn van het feit dat zij, door het volume van de statutaire |
charge des pensions versées aux agents retraités et aux ayants droit des anciens agents au cours d'une année donnée et les cotisations de pension payées au cours de cette même année. Ils ne pouvaient dès lors pas s'attendre à ce que l'ensemble des collectivités provinciales et locales participant au Fonds de pension solidarisé continue à assumer les choix qu'ils ont fait en matière de politique de personnel et qui ont une incidence défavorable sur le financement du Fonds. Par conséquent, la disposition en cause ne porte pas atteinte au principe de la confiance légitime ou au principe de la sécurité juridique. | betrekkingen te verminderen, het verschil tussen de last van de pensioenen die tijdens een bepaald jaar aan de gepensioneerde personeelsleden en aan de rechthebbenden van de gewezen personeelsleden zijn uitgekeerd en de pensioenbijdragen die tijdens datzelfde jaar zijn betaald, mee groter maakten. Zij konden bijgevolg niet verwachten dat alle provinciale en plaatselijke besturen die deelnemen aan het Gesolidariseerde Pensioenfonds, hun keuzes inzake personeelsbeleid die een ongunstige weerslag hebben op de financiering van het fonds op zich blijven nemen. Bijgevolg doet de in het geding zijnde bepaling geen afbreuk aan het vertrouwensbeginsel of aan het rechtszekerheidsbeginsel. |
B.6.1. Par ailleurs, l'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 ne crée | B.6.1. Daarenboven doet artikel 20 van de wet van 24 oktober 2011 geen |
pas de différence de traitement entre les employeurs, dès lors qu'ils | verschil in behandeling tussen de werkgevers ontstaan, aangezien zij |
sont tous susceptibles d'être responsabilisés de manière semblable | allen op soortgelijke wijze kunnen worden geresponsabiliseerd in het |
dans l'hypothèse où leur taux propre de pension est supérieur au taux | geval waarin hun eigen pensioenbijdragevoet groter is dan de |
de cotisation de base fixé en application de l'article 16 de la loi du | basispensioenbijdragevoet die met toepassing van artikel 16 van de wet |
24 octobre 2011. | van 24 oktober 2011 is vastgesteld. |
B.6.2. Enfin, s'il fallait comprendre la question préjudicielle comme dénonçant une identité de traitement entre les employeurs responsabilisés qui, avant l'entrée en vigueur de la loi du 24 octobre 2011, ont cessé d'occuper un ou plusieurs agents nommés et les employeurs responsabilisés qui, après l'entrée en vigueur de la loi, ont cessé d'occuper un ou plusieurs agents nommés, il faudrait constater que ces deux catégories d'employeurs ne se trouvent pas, au regard de l'objectif poursuivi par le législateur qui a été mentionné en B.2.4, dans des situations essentiellement différentes. En effet, | B.6.2. Ten slotte, indien de prejudiciële vraag in die zin zou moeten worden begrepen dat daarin een gelijke behandeling wordt aangeklaagd tussen de geresponsabiliseerde werkgevers die zijn gestopt met het tewerkstellen van een of meerdere benoemde personeelsleden vóór de inwerkingtreding van de wet van 24 oktober 2011 en de geresponsabiliseerde werkgevers die zijn gestopt met het tewerkstellen van een of meerdere benoemde personeelsleden na de inwerkingtreding van de wet, zou moeten worden vastgesteld dat die twee categorieën van werkgevers zich, ten aanzien van het door de wetgever nagestreefde doel dat in B.2.4 is vermeld, niet in wezenlijk verschillende situaties bevinden. De responsabiliseringsbijdrage strekt immers ertoe |
la cotisation de responsabilisation vise à compenser le déficit actuel | het huidige financieringstekort van de pensioenen te compenseren dat |
du financement des pensions induit par certains choix en matière de | is veroorzaakt door bepaalde personeelskeuzes, ongeacht het ogenblik |
personnel, quel que soit le moment où ces choix ont été faits. En | waarop die keuzes werden gemaakt. Bovendien zou de maatregel het door |
outre, la mesure ne pourrait atteindre l'objectif fixé par le | de wetgever vastgestelde doel niet kunnen bereiken indien alle |
législateur s'il fallait en exempter toutes les situations résultant | situaties die voortvloeien uit keuzes inzake personeelsbeleid die vóór |
de choix en matière de politique de personnel posés avant son entrée | de inwerkingtreding ervan zijn gemaakt, ervan zouden moeten worden |
en vigueur. | vrijgesteld. |
B.7. Au surplus, la prise en considération de la situation | B.7. Voor het overige leidt de inaanmerkingneming van de bijzondere |
particulière à l'origine du litige pendant devant le juge a quo ne | situatie die aan de oorsprong ligt van het voor de verwijzende rechter |
conduit pas à une conclusion différente. Il revient aux autorités | hangende geschil niet tot een andere conclusie. Het komt de |
administratives et judiciaires appelées à appliquer la disposition en | administratieve en gerechtelijke overheden die de in het geding zijnde |
bepaling moeten toepassen, toe te onderzoeken of het personeel van het | |
cause d'examiner si le personnel du home « Dejaifve » a conservé son | tehuis « Dejaifve » zijn statuut bij zijn overdracht naar de AISBS |
statut lors de son transfert à l'AISBS et si, dans ce cas, cet | heeft behouden en of die werkgever, in dat geval, voor dat personeel |
employeur a cotisé et cotise encore pour ce personnel au Fonds de | heeft bijgedragen en nog steeds bijdraagt aan het Gesolidariseerde |
pension solidarisé. Dans cette hypothèse, il appartiendrait aux | Pensioenfonds. In dat geval zou het aan de bevoegde overheden staan |
autorités compétentes d'en tirer les conséquences quant au calcul de | daaruit de gevolgen te trekken met betrekking tot de berekening van |
la cotisation de responsabilisation imposée au demandeur devant le | responsabiliseringsbijdrage opgelegd aan de eisende partij voor de |
juge a quo, dès lors que les emplois statutaires occupés par ces | verwijzende rechter, aangezien de door die personeelsleden beklede |
membres du personnel ne pourraient être considérés comme étant des | statutaire betrekkingen niet als verdwenen statutaire betrekkingen |
emplois statutaires disparus. | zouden kunnen worden beschouwd. |
B.8. La première question préjudicielle appelle une réponse négative. | B.8. De eerste prejudiciële vraag dient ontkennend te worden beantwoord. |
Quant à la seconde question préjudicielle | Ten aanzien van de tweede prejudiciële vraag |
B.9.1. La seconde question préjudicielle invite la Cour à examiner la | B.9.1. Met de tweede prejudiciële vraag wordt het Hof verzocht om de |
compatibilité de l'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 avec | bestaanbaarheid te onderzoeken van artikel 20 van de wet van 24 |
l'article 16 de la Constitution, lu en combinaison avec l'article 1er | oktober 2011 met artikel 16 van de Grondwet, in samenhang gelezen met |
du Premier Protocole additionnel à la Convention européenne des droits | artikel 1 van het Eerste Aanvullend Protocol bij het Europees Verdrag |
de l'homme, en ce qu'il porterait une atteinte disproportionnée au | voor de rechten van de mens, in zoverre het het eigendomsrecht van de |
droit de propriété des employeurs responsabilisés. | geresponsabiliseerde werkgevers op onevenredige wijze zou aantasten. |
B.9.2. L'article 16 de la Constitution dispose : | B.9.2. Artikel 16 van de Grondwet bepaalt : |
« Nul ne peut être privé de sa propriété que pour cause d'utilité | « Niemand kan van zijn eigendom worden ontzet dan ten algemenen nutte, |
publique, dans les cas et de la manière établis par la loi, et | in de gevallen en op de wijze bij de wet bepaald en tegen billijke en |
moyennant une juste et préalable indemnité ». | voorafgaande schadeloosstelling ». |
L'article 1er du Premier Protocole additionnel à la Convention | Artikel 1 van het Eerste Aanvullend Protocol bij het Europees Verdrag |
européenne des droits de l'homme dispose : « Toute personne physique ou morale a droit au respect de ses biens. Nul ne peut être privé de sa propriété que pour cause d'utilité publique et dans les conditions prévues par la loi et les principes généraux du droit international. Les dispositions précédentes ne portent pas atteinte au droit que possèdent les Etats de mettre en vigueur les lois qu'ils jugent nécessaires pour réglementer l'usage des biens conformément à l'intérêt général ou pour assurer le paiement des impôts ou d'autres contributions ou des amendes ». B.9.3. L'article 1er du Premier Protocole additionnel offre une | voor de rechten van de mens bepaalt : « Alle natuurlijke of rechtspersonen hebben recht op het ongestoord genot van hun eigendom. Niemand zal van zijn eigendom worden beroofd behalve in het algemeen belang en met inachtneming van de voorwaarden neergelegd in de wet en in de algemene beginselen van het internationaal recht. De voorgaande bepalingen zullen echter op geen enkele wijze het recht aantasten dat een Staat heeft om die wetten toe te passen welke hij noodzakelijk oordeelt om toezicht uit te oefenen op het gebruik van eigendom in overeenstemming met het algemeen belang of om de betaling van belastingen of andere heffingen en boeten te verzekeren ». B.9.3. Artikel 1 van het Eerste Aanvullend Protocol biedt niet alleen |
protection non seulement contre une expropriation ou une privation de propriété (premier alinéa, deuxième phrase) mais également contre toute ingérence dans le droit au respect des biens (premier alinéa, première phrase). Un impôt ou une autre contribution constituent, en principe, une ingérence dans le droit au respect des biens. En outre, aux termes de l'article 1er du Premier Protocole additionnel, la protection du droit de propriété « ne [porte] pas atteinte au droit que possèdent les Etats de mettre en vigueur les lois qu'ils jugent nécessaires pour réglementer l'usage des biens conformément à l'intérêt général ou pour assurer le paiement des impôts ou d'autres contributions ou des amendes ». L'ingérence dans le droit au respect des biens n'est compatible avec ce droit que si elle est raisonnablement proportionnée au but poursuivi, c'est-à-dire si elle ne rompt pas le juste équilibre entre les exigences de l'intérêt général et celles de la protection de ce droit. Même si le législateur dispose d'une large marge d'appréciation en vue d'assurer l'équilibre du système de financement des pensions, une contribution violerait ce droit si elle faisait peser sur l'employeur une charge excessive ou portait d'office fondamentalement | bescherming tegen een onteigening of een eigendomsberoving (eerste alinea, tweede zin), maar ook tegen elke verstoring van het genot van eigendom (eerste alinea, eerste zin). Een belasting of een andere heffing houdt in beginsel een inmenging in het recht op ongestoord genot van de eigendom in. Bovendien vermeldt artikel 1 van het Eerste Aanvullend Protocol dat de bescherming van het eigendomsrecht « echter op geen enkele wijze het recht [aantast] dat een Staat heeft om die wetten toe te passen welke hij noodzakelijk oordeelt om toezicht uit te oefenen op het gebruik van eigendom in overeenstemming met het algemeen belang of om de betaling van belastingen of andere heffingen en boeten te verzekeren ». De inmenging in het recht op het ongestoord genot van de eigendom is enkel verenigbaar met dat recht indien ze een redelijk verband van evenredigheid heeft tot het nagestreefde doel, dit wil zeggen indien ze het billijke evenwicht tussen de vereisten van het algemeen belang en die van de bescherming van dat recht niet verbreekt. Ofschoon de wetgever over een ruime beoordelingsmarge beschikt om het evenwicht van het financieringssysteem van de pensioenen te verzekeren, zou een heffing dat recht schenden indien zij automatisch op de werkgever een overdreven last zou doen wegen of fundamenteel afbreuk zou doen aan |
atteinte à sa situation financière. | zijn financiële situatie. |
B.10.1. Ainsi que la Cour l'a jugé par ses arrêts nos 71/2013, | B.10.1. Zoals het Hof bij zijn arresten nrs. 71/2013, voormeld, en |
précité, et 94/2018, il n'est pas injustifié que le législateur ait | 94/2018 heeft geoordeeld, is het niet onverantwoord dat de wetgever |
cherché à corriger les difficultés qui interviennent dans le | |
financement des pensions du personnel nommé à titre définitif des | heeft getracht de moeilijkheden inzake financiering van de pensioenen |
administrations provinciales et locales en raison de la diminution, | van het vastbenoemde personeel van de provinciale en plaatselijke |
par certains employeurs, du nombre d'agents nommés et, partant, de la | besturen door de vermindering, door bepaalde werkgevers, van het |
masse salariale sur laquelle est calculée la cotisation de pension de | aantal benoemde personeelsleden en, bijgevolg, van de loonmassa waarop |
base, en faisant supporter à ces employeurs une partie des | de basispensioenbijdrage wordt berekend, te corrigeren door die |
conséquences financières des choix qu'ils opèrent dans la nomination | werkgevers een gedeelte van de financiële gevolgen van hun keuzen |
de leur personnel, par le paiement d'une cotisation de | inzake de benoeming van hun personeel te laten dragen, door de |
responsabilisation qui permet de compenser, fût-ce partiellement, la | betaling van een responsabiliseringsbijdrage die het mogelijk maakt de |
charge supplémentaire de pensions que ces employeurs font peser sur l'ensemble des administrations affiliées au Fonds de pension solidarisé. B.10.2. Pour le surplus, le CPAS demandeur devant le juge a quo ne remet pas en cause la cotisation de responsabilisation dans son principe mais il fait valoir qu'il s'agit à son égard d'une charge excessive portant fondamentalement atteinte à sa situation financière. Ainsi que l'indique le jugement de renvoi, il n'a toutefois transmis au juge a quo aucune information relativement à son budget global et à la portion que représente la cotisation de responsabilisation dans celui-ci. B.10.3. Il en résulte que le CPAS demandeur devant le juge a quo ne démontre pas que l'application de la disposition en cause ferait peser sur lui une charge excessive ou porterait fondamentalement atteinte à sa situation financière, de sorte qu'il en résulterait une violation à son égard de l'article 16 de la Constitution, lu en combinaison avec l'article 1er du Premier Protocole additionnel à la Convention européenne des droits de l'homme. B.11. La seconde question préjudicielle appelle une réponse négative. Par ces motifs, la Cour dit pour droit : | bijkomende pensioenlast die die werkgevers op alle bij het Gesolidariseerde Pensioenfonds aangesloten besturen doen rusten, te compenseren, zij het gedeeltelijk. B.10.2. Voor het overige brengt het eisende OCMW voor de verwijzende rechter de responsabiliseringsbijdrage niet in het geding wat het beginsel ervan betreft, maar doet het gelden dat het te zijnen aanzien een overdreven last betreft die fundamenteel afbreuk doet aan zijn financiële situatie. Zoals in het verwijzingsvonnis wordt aangegeven, heeft het de verwijzende rechter evenwel geen informatie bezorgd met betrekking tot zijn totale begroting en het gedeelte dat de responsabiliseringsbijdrage daarin vertegenwoordigt. B.10.3. Daaruit vloeit voort dat het eisende OCMW voor de verwijzende rechter niet aantoont dat de toepassing van de in het geding zijnde bepaling op het OCMW een overdreven last zou doen wegen of fundamenteel afbreuk zou doen aan zijn financiële situatie zodat daaruit, te zijnen aanzien, een schending zou voortvloeien van artikel 16 van de Grondwet, in samenhang gelezen met artikel 1 van het Eerste Aanvullend Protocol bij het Europees Verdrag voor de rechten van de mens. B.11. De tweede prejudiciële vraag dient ontkennend te worden beantwoord. Om die redenen, het Hof zegt voor recht : |
- L'article 20 de la loi du 24 octobre 2011 « assurant un financement | - Artikel 20 van de wet van 24 oktober 2011 « tot vrijwaring van een |
pérenne des pensions des membres du personnel nommé à titre définitif | duurzame financiering van de pensioenen van de vastbenoemde |
des administrations provinciales et locales et des zones de police | personeelsleden van de provinciale en plaatselijke overheidsdiensten |
locale et modifiant la loi du 6 mai 2002 portant création du fonds des | en van de lokale politiezones, tot wijziging van de wet van 6 mei 2002 |
pensions de la police intégrée et portant des dispositions | tot oprichting van het fonds voor de pensioenen van de geïntegreerde |
particulières en matière de sécurité sociale et contenant diverses | politie en houdende bijzondere bepalingen inzake sociale zekerheid en |
dispositions modificatives », dans sa version antérieure à sa | houdende diverse wijzigingsbepalingen », in de versie vóór de |
modification par la loi du 30 mars 2018 « relative à la non prise en | wijziging ervan bij de wet van 30 maart 2018 « met betrekking tot het |
considération de services en tant que personnel non nommé à titre | niet in aanmerking nemen van diensten gepresteerd als niet-vastbenoemd |
définitif dans une pension du secteur public, modifiant la | personeelslid voor een pensioen van de overheidssector, tot wijziging |
responsabilisation individuelle des administrations provinciales et | van de individuele responsabilisering van de provinciale en lokale |
locales au sein du Fonds de pension solidarisé, adaptant la | overheden binnen het Gesolidariseerde Pensioenfonds, tot aanpassing |
réglementation des pensions complémentaires, modifiant les modalités | van de reglementering inzake aanvullende pensioenen, tot wijziging van |
de financement du Fonds de pension solidarisé des administrations | de modaliteiten van de financiering van het Gesolidariseerde |
provinciales et locales et portant un financement supplémentaire du | Pensioenfonds van de provinciale en plaatselijke besturen en tot |
Fonds de pension solidarisé des administrations provinciales et | bijkomende financiering van het Gesolidariseerde Pensioenfonds van de |
locales », ne viole pas les articles 10 et 11 de la Constitution, lus | provinciale en plaatselijke besturen », schendt niet de artikelen 10 |
en combinaison avec les principes de la non-rétroactivité des lois, de | en 11 van de Grondwet, in samenhang gelezen met het beginsel van de |
la sécurité juridique et de la confiance légitime. | niet-retroactiviteit van de wetten, het rechtszekerheidsbeginsel en |
het beginsel van gewettigd vertrouwen. | |
- La même disposition ne viole pas l'article 16 de la Constitution, lu | - Dezelfde bepaling schendt niet artikel 16 van de Grondwet, in |
en combinaison avec l'article 1er du Premier Protocole additionnel à | samenhang gelezen met artikel 1 van het Eerste Aanvullend Protocol bij |
la Convention européenne des droits de l'homme. | het Europees Verdrag voor de rechten van de mens. |
Ainsi rendu en langue française et en langue néerlandaise, | Aldus gewezen in het Frans en het Nederlands, overeenkomstig artikel |
conformément à l'article 65 de la loi spéciale du 6 janvier 1989 sur | 65 van de bijzondere wet van 6 januari 1989 op het Grondwettelijk Hof, |
la Cour constitutionnelle, le 6 février 2020. | op 6 februari 2020. |
Le greffier, | De griffier, |
F. Meersschaut | F. Meersschaut |
Le président, | De voorzitter, |
F. Daoût | F. Daoût |