Etaamb.openjustice.be
Meertalige weergave van Arrest van --
← Terug naar "Uittreksel uit arrest nr. 157/2022 van 1 december 2022 Rolnummer 7663 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek, gesteld door de Arbeidsrechtbank te Gent, afdeling Brugge. Het Grondwettelij samengesteld uit de voorzitters L. Lavrysen en P. Nihoul, en de rechters T. Giet, M. Pâques, Y. Khe(...)"
Uittreksel uit arrest nr. 157/2022 van 1 december 2022 Rolnummer 7663 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek, gesteld door de Arbeidsrechtbank te Gent, afdeling Brugge. Het Grondwettelij samengesteld uit de voorzitters L. Lavrysen en P. Nihoul, en de rechters T. Giet, M. Pâques, Y. Khe(...) Extrait de l'arrêt n° 157/2022 du 1 er décembre 2022 Numéro du rôle : 7663 En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 582, 1°, du Code judiciaire, posées par le Tribunal du travail de Gand, division de Bruges.
GRONDWETTELIJK HOF COUR CONSTITUTIONNELLE
Uittreksel uit arrest nr. 157/2022 van 1 december 2022 Extrait de l'arrêt n° 157/2022 du 1er décembre 2022
Rolnummer 7663 Numéro du rôle : 7663
In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 582, 1°, van het En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 582, 1°,
Gerechtelijk Wetboek, gesteld door de Arbeidsrechtbank te Gent, du Code judiciaire, posées par le Tribunal du travail de Gand,
afdeling Brugge. division de Bruges.
Het Grondwettelijk Hof, La Cour constitutionnelle,
samengesteld uit de voorzitters L. Lavrysen en P. Nihoul, en de composée des présidents L. Lavrysen et P. Nihoul, et des juges T.
rechters T. Giet, M. Pâques, Y. Kherbache, T. Detienne, D. Pieters, S. Giet, M. Pâques, Y. Kherbache, T. Detienne, D. Pieters, S. de Bethune,
de Bethune, E. Bribosia en W. Verrijdt, bijgestaan door de griffier F. E. Bribosia et W. Verrijdt, assistée du greffier F. Meersschaut,
Meersschaut, onder voorzitterschap van voorzitter L. Lavrysen, présidée par le président L. Lavrysen,
wijst na beraad het volgende arrest : après en avoir délibéré, rend l'arrêt suivant :
I. Onderwerp van de prejudiciële vragen en rechtspleging I. Objet des questions préjudicielles et procédure
Bij vonnis van 27 oktober 2021, waarvan de expeditie ter griffie van Par jugement du 27 octobre 2021, dont l'expédition est parvenue au
het Hof is ingekomen op 2 november 2021, heeft de Arbeidsrechtbank te greffe de la Cour le 2 novembre 2021, le Tribunal du travail de Gand,
Gent, afdeling Brugge, de volgende prejudiciële vragen gesteld : division de Bruges, a posé les questions préjudicielles suivantes :
« a) Schendt artikel 582, 1° Gerechtelijk Wetboek de artikelen 10 en « a) L'article 582, 1°, du Code judiciaire viole-t-il les articles 10
11 Grondwet wanneer het op die wijze wordt uitgelegd dat de et 11 de la Constitution lorsqu'il est interprété en ce sens que le
arbeidsrechtbank niet bevoegd is voor geschillen met betrekking tot de tribunal du travail n'est pas compétent pour connaître des
wet van 5 mei 2019 betreffende de toekenning van een forfaitair bedrag contestations concernant la loi du 5 mai 2019 relative à l'octroi
aan de personen die lijden aan aangeboren misvormingen die het gevolg d'une somme forfaitaire en faveur des personnes atteintes de
zijn van het innemen van geneesmiddelen met Thalidomide door de moeder malformations congénitales dues à l'ingestion par leur mère pendant la
tijdens de zwangerschap, en deze personen met een handicap zich ter grossesse de médicaments contenant de la thalidomide et que ces
beslechting van dit geschil dus moeten wenden tot de rechtbank van personnes handicapées doivent donc s'adresser au tribunal de première
eerste aanleg, instance pour faire trancher leur contestation,
terwijl andere geschillen met betrekking tot tegemoetkomingen aan alors que d'autres contestations concernant des allocations aux
personen met een handicap, in het bijzonder deze op grond van de wet personnes handicapées, en particulier celles qui sont octroyées en
van 27 februari 1987 betreffende de tegemoetkomingen aan personen met vertu de la loi du 27 février 1987 relative aux allocations aux
een handicap wel tot de bevoegdheid van de arbeidsrechtbank behoren, personnes handicapées, relèvent de la compétence du tribunal du
en de personen met een handicap die een tegemoetkoming op grond van travail et que les personnes handicapées qui demandent une allocation
deze laatste wet aanvragen zich dus wel tot de arbeidsrechtbank kunnen sur la base de cette dernière loi peuvent donc s'adresser au tribunal
wenden wanneer er hierover een geschil bestaat, met inbegrip van de du travail en cas de contestation à ce sujet, y compris en ce qui
erkenning van hun handicap zelf ? concerne la reconnaissance de leur handicap même ?
b) Schendt artikel 582, 1° Gerechtelijk Wetboek de artikelen 10 en 11 b) L'article 582, 1°, du Code judiciaire viole-t-il les articles 10 et
Grondwet wanneer het op die wijze wordt uitgelegd dat de 11 de la Constitution lorsqu'il est interprété en ce sens que le
arbeidsrechtbank niet bevoegd is voor geschillen met betrekking tot de tribunal du travail n'est pas compétent pour connaître des
wet van 5 mei 2019 betreffende de toekenning van een forfaitair bedrag contestations concernant la loi du 5 mai 2019 relative à l'octroi
aan de personen die lijden aan aangeboren misvormingen die het gevolg d'une somme forfaitaire en faveur des personnes atteintes de
zijn van het innemen van geneesmiddelen met Thalidomide door de moeder malformations congénitales dues à l'ingestion par leur mère pendant la
tijdens de zwangerschap, en deze slachtoffers van grossesse de médicaments contenant de la thalidomide et que ces
niet-beroepsgerelateerde gezondheidsschade zich ter beslechting van victimes de problèmes de santé d'origine non professionnelle doivent
dit geschil dus moeten wenden tot de rechtbank van eerste aanleg, donc s'adresser au tribunal de première instance pour faire trancher
terwijl andere slachtoffers van niet-beroepsgerelateerde cette contestation,
gezondheidsschade die gerechtigd zijn op een bij wet geregelde alors que d'autres victimes de problèmes de santé d'origine non
vergoeding, zoals in het bijzonder slachtoffers van professionnelle qui ont droit à une allocation prévue par la loi,
niet-beroepsgerelateerde gezondheidsschade ingevolge de blootstelling comme en particulier les victimes de problèmes de santé d'origine non
professionnelle résultant d'une exposition à l'amiante, peuvent
aan asbest, zich op grond van artikel 579, 6° Gerechtelijk Wetboek wel s'adresser au tribunal du travail sur la base de l'article 579, 6°, du
kunnen wenden tot de arbeidsrechtbank wanneer er hierover een geschil Code judiciaire en cas de contestation à ce sujet avec le Fonds
bestaat met het Asbestfonds ? ». amiante ? ».
(...) (...)
III. In rechte III. En droit
(...) (...)
B.1. De twee prejudiciële vragen betreffen artikel 582, 1°, van het B.1. Les deux questions préjudicielles concernent l'article 582, 1°,
Gerechtelijk Wetboek, dat de bevoegdheid van arbeidsrechtbank om du Code judiciaire, qui définit la compétence du tribunal du travail
kennis te nemen van bepaalde geschillen bepaalt. pour connaître de certaines contestations.
B.2. Artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek bepaalt : B.2. L'article 582, 1°, du Code judiciaire dispose :
« De arbeidsrechtbank neemt kennis : « Le tribunal du travail connaît :
1° van de geschillen over de rechten ten aanzien van tegemoetkomingen 1° des contestations relatives aux droits en matière d'allocations aux
aan personen met een handicap alsmede van de betwistingen inzake personnes handicapées, ainsi qu'aux contestations en matière d'examens
medische onderzoeken uitgevoerd met het oog op de toekenning van médicaux effectués en vue de l'attribution d'avantages sociaux ou
sociale of fiscale voordelen die rechtstreeks of onrechtstreeks zijn fiscaux qui découlent directement ou indirectement d'un droit social
afgeleid van een sociaal recht of van de sociale bijstand ». ou de l'assistance sociale ».
B.3.1. Voor het verwijzende rechtscollege is een vordering ingesteld B.3.1. La juridiction a quo a été saisie d'une action concernant une
met betrekking tot een geschil over een vergoeding die uit de wet van contestation relative à une indemnité qui découle de la loi du 5 mai
5 mei 2019 « betreffende de toekenning van een forfaitair bedrag aan 2019 « relative à l'octroi d'une somme forfaitaire en faveur des
de personen die lijden aan aangeboren misvormingen die het gevolg zijn personnes atteintes de malformations congénitales dues à l'ingestion
van het innemen van geneesmiddelen met thalidomide door de moeder par leur mère pendant la grossesse de médicaments contenant de la
tijdens de zwangerschap » (hierna : de Thalidomidewet) voortvloeit. thalidomide » (ci-après : la loi du 5 mai 2019). Il peut être déduit
Uit de wordingsgeschiedenis van de Thalidomidewet kan worden afgeleid de la genèse de la loi du 5 mai 2019 que le législateur, confronté à
dat de wetgever, geconfronteerd met een veroordeling van de Belgische une condamnation de l'Etat belge à tenir une promesse faite par
Staat om een in 2010 door de overheid gemaakte belofte tot het l'autorité publique en 2010 de créer un fonds pour les victimes, a
oprichten van een slachtofferfonds uit te voeren, bij die wet beoogde
om een forfaitaire vergoeding - naast de andere rechten waarop voulu par cette loi instaurer une indemnité forfaitaire - en plus des
aanspraak kan worden gemaakt door slachtoffers - in te stellen als een autres droits auxquels les victimes peuvent prétendre - comme une
vorm van rechtsherstel voor de schade van de slachtoffers van forme de réparation légale du dommage subi par les victimes du
thalidomide (Softenon) die uit de rol van de overheid in de jaren '60 thalidomide (Softenon) en raison du rôle joué par l'autorité publique
voortvloeit (Parl. St., Kamer, 2018-2019, DOC 54-3622/001, pp. 4-6). dans les années 60 (Doc. parl., Chambre, 2018-2019, DOC 54-3622/001, pp. 4-6).
De vordering voor de verwijzende rechter werd op grond van artikel L'action dont est saisie la juridiction a quo a été introduite sur la
582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek ingesteld. Voor het verwijzende base de l'article 582, 1°, du Code judiciaire. Un débat s'est engagé
rechtscollege is discussie gerezen over de materiële bevoegdheid van devant la juridiction a quo quant à la compétence matérielle du
de arbeidsrechtbank om krachtens artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk tribunal du travail pour connaître, en vertu de l'article 582, 1°, du
Wetboek, kennis te nemen van een vordering met betrekking tot een Code judiciaire, d'une action concernant une contestation relative à
geschil over een vergoeding die voortvloeit uit de Thalidomidewet. une indemnité qui découle de la loi du 5 mai 2019.
De materiële bevoegdheid van de arbeidsrechtbank is beperkt tot de La compétence matérielle du tribunal du travail est limitée aux
geschillen die in het Gerechtelijk Wetboek (artikelen 578 tot 583 van contestations énumérées dans le Code judiciaire (articles 578 à 583 du
het Gerechtelijk Wetboek) of een bijzondere wet worden opgesomd. Zo is Code judiciaire) ou par une loi spéciale. Ainsi, le tribunal du
de arbeidsrechtbank op grond van artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk travail est spécifiquement compétent, sur la base de l'article 582,
Wetboek specifiek bevoegd om kennis te nemen van geschillen over de 1°, du Code judiciaire, pour connaître des contestations relatives aux
rechten betreffende tegemoetkomingen aan personen met een handicap. Op droits en matière d'allocations aux personnes handicapées. En vertu de
grond van artikel 579, 6°, van hetzelfde Wetboek is de l'article 579, 6°, du même Code, le tribunal du travail est compétent
arbeidsrechtbank bevoegd om kennis te nemen « van de betwistingen in pour connaître « des contestations relatives aux interventions du
verband met de tegemoetkomingen van het Schadeloosstellingsfonds voor Fonds d'indemnisation des victimes de l'amiante, créé par la
asbestslachtoffers, ingesteld bij de programmawet (I) van 27 december 2006 ». loi-programme (I) du 27 décembre 2006 ».
De artikelen 578 tot 583 van het Gerechtelijk Wetboek vermelden niet Les articles 578 à 583 du Code judiciaire ne mentionnent pas
expliciet de geschillen die uit de Thalidomidewet voortvloeien. De explicitement les contestations qui découlent de la loi du 5 mai 2019.
Thalidomidewet bepaalt evenmin uitdrukkelijk welk rechtscollege Cette dernière ne désigne pas non plus explicitement la juridiction
bevoegd is om kennis te nemen van de geschillen over de rechten die compétente pour connaître des contestations relatives aux droits qui
voortvloeien uit de toepassing van die wet zodat zij in beginsel onder découlent de l'application de cette loi, de sorte que celles-ci
de algemene, residuaire bevoegdheid van de rechtbank van eerste aanleg pourraient relever en principe de la compétence générale et résiduelle
zouden kunnen vallen (artikel 568 van het Gerechtelijk Wetboek). du tribunal de première instance (article 568 du Code judiciaire).
B.3.2. Volgens het verwijzende rechtscollege rijst, gelet op hetgeen B.3.2. Selon la juridiction a quo, eu égard à ce qui est dit en B.3.1
in B.3.1 is vermeld over de bevoegdheidsdiscussie, de vraag of, in au sujet du débat sur la compétence, la question se pose de savoir
zoverre de arbeidsrechtbank niet bevoegd is om op grond van artikel
582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek kennis te nemen van een s'il y a discrimination, en ce que l'article 582, 1°, du Code
vordering inzake een geschil over een vergoeding die uit de judiciaire n'habilite pas le tribunal du travail à connaître d'une
Thalidomidewet voortvloeit, er sprake is van een discriminatie. action concernant une contestation relative à une indemnité qui
découle de la loi du 5 mai 2019 .
Het verwijzende rechtscollege wenst in wezen te vernemen of artikel La juridiction a quo souhaite savoir en substance si l'article 582,
582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek, aldus begrepen, bestaanbaar is 1°, du Code judiciaire, ainsi interprété, est compatible avec les
met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet. Het vergelijkt bij zijn articles 10 et 11 de la Constitution. Par ses deux questions
twee voorgelegde prejudiciële vragen de situatie van een rechtzoekende préjudicielles, elle compare la situation d'un justiciable devant le
voor de arbeidsrechtbank ten aanzien van geschillen inzake een tribunal du travail concernant des contestations relatives à une
vergoeding die uit de Thalidomidewet voortvloeit, met de situatie van indemnité qui découle de la loi du 5 mai 2019 avec la situation d'un
een rechtzoekende voor de arbeidsrechtbank ten aanzien van geschillen justiciable devant le tribunal du travail concernant des contestations
over de rechten inzake tegemoetkomingen aan personen met een handicap relatives aux droits en matière d'allocations aux personnes
(artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek) en van betwistingen in handicapées (article 582, 1°, du Code judiciaire) et des contestations
verband met de tegemoetkomingen van het Schadeloosstellingsfonds voor relatives aux interventions du Fonds d'indemnisation des victimes de
asbestslachtoffers (artikel 579, 6°, van het Gerechtelijk Wetboek). l'amiante (article 579, 6°, du Code judiciaire).
Gelet op hun onderlinge samenhang onderzoekt het Hof beide vragen Eu égard à leur connexité, la Cour examine les deux questions
samen. conjointement.
B.4.1. Volgens de Hulpkas voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering B.4.1. Selon la Caisse auxiliaire d'assurance maladie-invalidité
(hierna : de HZIV) en de Federale Overheidsdienst Beleid en Ondersteuning (hierna : de FOD BOSA) zijn de prejudiciële vragen niet ontvankelijk omdat de vragen niet pertinent zijn om het geschil op te lossen. B.4.2. In de regel komt het aan het verwijzende rechtscollege toe te oordelen of het antwoord op de prejudiciële vragen nuttig is om het geschil op te lossen. Alleen indien dit klaarblijkelijk niet het geval is, kan het Hof beslissen dat zij geen antwoord behoeven. B.4.3. Aangezien het antwoord op de prejudiciële vragen bepalend is voor de bevoegdheid van het verwijzende rechtscollege om kennis te nemen van het voor hem hangende geschil, is dat antwoord nuttig om het geschil op te lossen. De exceptie wordt verworpen. B.5. Met de eerste prejudiciële vraag wordt een vergelijking voorgelegd tussen, enerzijds, personen met een handicap die aanspraak (ci-après : la CAAMI) et le Service public fédéral Stratégie et Appui (ci-après : le SPF BOSA), les questions préjudicielles ne sont pas recevables car elles ne sont pas pertinentes pour la solution du litige. B.4.2. C'est en règle à la juridiction a quo qu'il appartient d'apprécier si la réponse aux questions préjudicielles est utile à la solution du litige. Ce n'est que lorsque tel n'est manifestement pas le cas que la Cour peut décider que les questions n'appellent pas de réponse. B.4.3. Dès lors que la réponse aux questions préjudicielles est déterminante pour savoir si la juridiction a quo est compétente pour connaître du litige pendant devant elle, cette réponse est utile à la solution du litige. L'exception est rejetée. B.5. La première question préjudicielle établit une comparaison entre, d'une part, les personnes handicapées qui prétendent à une indemnité
maken op een forfaitaire vergoeding wegens hun aangeboren misvormingen forfaitaire en raison de leurs malformations congénitales dues à
die het gevolg zijn van het innemen van geneesmiddelen met thalidomide l'ingestion par leur mère pendant la grossesse de médicaments
door de moeder tijdens de zwangerschap en die zich in het geval van contenant du thalidomide et qui, en cas de contestation, doivent
een geschil moeten wenden tot de rechtbank van eerste aanleg en, saisir le tribunal de première instance et, d'autre part, les
anderzijds, personen met een handicap die aanspraak maken op een
tegemoetkoming aan personen met een handicap en die zich in het geval personnes handicapées qui prétendent à une allocation aux personnes
van een geschil moeten wenden tot de arbeidsrechtbank (artikel 582, handicapées et qui, en cas de contestation, doivent saisir le tribunal
1°, van het Gerechtelijk Wetboek). du travail (article 582, 1°, du Code judiciaire).
Met de tweede prejudiciële vraag wordt het Hof een vergelijking La seconde question préjudicielle soumet à la Cour une comparaison
voorgelegd tussen, enerzijds, personen met gezondheidsschade die entre, d'une part, les personnes atteintes de problèmes de santé qui
aanspraak maken op een forfaitaire vergoeding voor slachtoffers van prétendent à une indemnité forfaitaire pour les victimes du
thalidomide en die zich in geval van een geschil moeten wenden tot de thalidomide et qui, en cas de contestation, doivent saisir le tribunal
rechtbank van eerste aanleg en, anderzijds, personen met de première instance et, d'autre part, les personnes atteintes de
gezondheidsschade die aanspraak maken op een tegemoetkoming van het problèmes de santé qui prétendent à une intervention du Fonds
Schadeloosstellingsfonds voor asbestslachtoffers en die zich in geval d'indemnisation des victimes de l'amiante et qui, en cas de
van een geschil moeten wenden tot de arbeidsrechtbank (artikel 579, contestation, doivent saisir le tribunal du travail (article 579, 6°,
6°, van het Gerechtelijk Wetboek). du Code judiciaire).
B.6.1. De Ministerraad, de HZIV en de FOD BOSA voeren aan dat de B.6.1. Le Conseil des ministres, la CAAMI et le SPF BOSA font valoir
personen die een geschil hebben met betrekking tot de vergoeding die que les personnes qui souhaitent soulever une contestation relative à
uit de Thalidomidewet voortvloeit niet kunnen worden vergeleken met de l'indemnité qui découle de la loi du 5 mai 2019 ne sauraient être
andere in de prejudiciële vragen vermelde personen. comparées aux autres personnes mentionnées dans les questions
B.6.2. Verschil en vergelijkbaarheid mogen evenwel niet met elkaar worden verward. Het feit dat de oorzaak, de aard, de kenmerken en de doelstelling van de tegemoetkoming of vergoeding die aan de grondslag liggen van de vergeleken geschillen, mogelijkerwijs kunnen verschillen, kan weliswaar een element zijn in de beoordeling van een verschil in behandeling, maar het kan op zich niet volstaan om tot de niet-vergelijkbaarheid te besluiten, anders zou de toetsing aan het beginsel van gelijkheid en niet-discriminatie van elke inhoud worden ontdaan. De exceptie wordt verworpen. préjudicielles. B.6.2. Il ne faut toutefois pas confondre différence et comparabilité. Le fait qu'il puisse exister des différences quant à la cause, à la nature, aux caractéristiques et à l'objectif de l'allocation ou de l'indemnité à l'origine des contestations comparées peut, certes, constituer un élément dans l'appréciation d'une différence de traitement, mais il ne saurait suffire à lui seul pour conclure à la non-comparabilité, sous peine de vider de sa substance le contrôle au regard du principe d'égalité et de non-discrimination. L'exception est rejetée.
B.7. Het verschil in behandeling tussen bepaalde categorieën van B.7. La différence de traitement entre certaines catégories de
personen dat voortvloeit uit de toepassing van verschillende personnes qui découle de l'application de règles procédurales
procedureregels in verschillende omstandigheden houdt op zich geen différentes dans des circonstances différentes n'est pas
discriminatie in. Van discriminatie zou slechts sprake zijn indien het discriminatoire en soi. Il ne pourrait être question de discrimination
verschil in behandeling dat voortvloeit uit de toepassing van die que si la différence de traitement qui découle de l'application de ces
procedureregels een onevenredige beperking van de rechten van de règles de procédure entraînait une limitation disproportionnée des
daarbij betrokken personen met zich zou meebrengen. droits des personnes concernées.
B.8.1. Het recht op toegang tot de rechter omvat niet het recht op een B.8.1. Le droit d'accès au juge ne comprend pas le droit d'accéder à
rechter naar zijn keuze. un juge de son choix.
Het behoort tot de beoordelingsbevoegdheid van de wetgever om te Il relève du pouvoir d'appréciation du législateur de décider quel
beslissen welke rechter het meest geschikt is om een bepaald soort van juge est le plus approprié pour trancher un certain type de
geschillen te beslechten. contestation.
B.8.2. Misvormingen ten gevolge van de inname, door de moeder, van B.8.2. Les malformations dues à l'ingestion par la mère pendant la
geneesmiddelen met thalidomide tijdens een zwangerschap, worden grossesse de médicaments contenant du thalidomide sont considérées
beschouwd als een handicap (dysmelie), en de slachtoffers van comme un handicap (dysmélie), et les victimes du thalidomide doivent
thalidomide dienen eveneens te worden beschouwd als personen met een également être considérées comme des personnes handicapées.
handicap. Echter, krachtens de Thalidomidewet heeft de wetgever voorzien in een Cependant, en vertu de la loi du 5 mai 2019, le législateur a prévu
forfaitaire vergoeding zonder afbreuk te doen aan andere rechten une indemnité forfaitaire, sans préjudice d'autres droits (Doc. parl.,
(Parl. St., Kamer, 2018-2019, DOC 54-3622/001, p. 4), ten behoeve van Chambre, 2018-2019, DOC 54-3622/001, p. 4), au bénéfice des victimes
de slachtoffers van thalidomide of, in geval van vooroverlijden, van
hun ouders (artikelen 2 en 3). Zoals is vermeld is B.3.1, is die du thalidomide ou, en cas de prédécès, de leurs parents (articles 2 et
forfaitaire vergoeding een vorm van wettelijk herstel van de schade 3). Comme il est dit en B.3.1, cette indemnisation forfaitaire
die de slachtoffers van thalidomide hebben geleden en komt die constitue une forme de réparation légale du dommage subi par les
maatregel van forfaitaire vergoeding bovenop de andere rechten waarop victimes du thalidomide et cette mesure d'indemnisation forfaitaire
de slachtoffers aanspraak kunnen maken in hun hoedanigheid van persoon s'ajoute aux autres droits auxquels les victimes peuvent prétendre en
met een handicap, met inbegrip van de tegemoetkomingen aan personen leur qualité de personnes handicapées, y compris les allocations
met een handicap. versées aux personnes handicapées.
Het gegeven dat de in het geding forfaitaire vergoeding wordt betaald La circonstance que l'indemnité forfaitaire en cause soit versée à une
aan een slachtoffer van thalidomide betekent dus niet dat de personne victime du thalidomide ne signifie donc pas que l'indemnité
vergoeding die voortvloeit uit de Thalidomidewet moet worden beschouwd qui découle de la loi du 5 mai 2019 doive être considérée comme une
als een tegemoetkoming aan een persoon met een handicap. Aldus, in allocation à une personne handicapée. Ainsi, à la différence des
tegenstelling tot de tegemoetkomingen aan personen met een handicap, allocations versées aux personnes handicapées, versées périodiquement
die periodiek worden betaald en ertoe strekken het inkomstenverlies
ten gevolge van de handicap te compenseren, beoogt de in het geding et qui tendent à compenser la perte de revenus liée au handicap,
zijnde forfaitaire vergoeding, met de toekenning van een algemeen en l'indemnité forfaitaire en cause vise, par l'octroi d'un montant
uniek bedrag, de schade die voortvloeit uit thalidomide te herstellen, global et unique, à réparer le dommage découlant du thalidomide, avec
met een erkenning van de rol van de overheid in die schade. Een une reconnaissance du rôle de l'autorité publique dans ce dommage. Une
dergelijke vergoeding heeft niet dezelfde aard als een tegemoetkoming telle indemnisation n'a pas la même nature qu'une allocation à une
aan een persoon met een handicap. personne handicapée.
Het feit dat de arbeidsrechtbanken bijzondere waarborgen bieden, Le fait que les tribunaux du travail offrent des garanties
namelijk het feit dat die rechtbanken vertrouwd zijn met betwistingen particulières, à savoir le fait que ces tribunaux sont familiarisés
omtrent de rechten inzake tegemoetkomingen aan personen met een avec les contestations relatives aux droits en matière d'allocations
handicap, de specifieke samenstelling van die rechtscolleges en de aux personnes handicapées, la composition spécifique de ces
procedurele bijzonderheden, waaronder de wijze waarop de vordering juridictions et les particularités procédurales, parmi lesquelles le
voor de rechtbank wordt ingesteld (artikel 704 van het Gerechtelijk mode d'introduction de la demande devant le tribunal (article 704 du
Wetboek) en de rol van het arbeidsauditoraat (artikel 766 van het Gerechtelijk Wetboek), laat niet toe ervan uit te gaan dat elke betwisting waarbij een persoon met een handicap betrokken zou zijn, zou moeten vallen onder de bevoegdheid van de arbeidsrechtbank. B.8.3. De personen met gezondheidsproblemen die aanspraak maken op een tegemoetkoming van het Schadeloosstellingsfonds voor asbestslachtoffers en die, in geval van betwisting, een zaak aanhangig moeten maken bij de arbeidsrechtbank, hebben van hun kant te maken met gezondheidsschade die vaak beroepsgerelateerd is, veroorzaakt door producten die op de markt zijn gebracht en waarvan de schadelijke gevolgen voor de gezondheid achteraf zijn vastgesteld en de wetgever ertoe hebben gebracht te voorzien in specifieke financiële steun. Code judiciaire) et le rôle de l'auditorat du travail (article 766 du Code judiciaire), ne permet pas de considérer que toute contestation à laquelle serait partie une personne handicapée devrait relever de la compétence du tribunal du travail. B.8.3. Les personnes atteintes de problèmes de santé qui prétendent à une intervention du Fonds d'indemnisation des victimes de l'amiante et qui, en cas de contestation, doivent saisir le tribunal du travail sont quant à elles atteintes de problèmes de santé d'origine souvent professionnelle causés par des produits qui ont été mis sur le marché, dont les effets nocifs sur la santé ont été constatés par la suite et qui ont amené le législateur à prévoir un soutien financier spécifique.
Uit de artikelen 113 en volgende van de programmawet (I) van 27 Il ressort en effet des articles 113 et suivants de la loi-programme
december 2006 blijkt immers dat het Schadeloosstellingsfonds voor (I) du 27 décembre 2006 que le Fonds d'indemnisation des victimes de
asbestslachtoffers, dat tot doel heeft een « vergoeding toe te kennen l'amiante, qui a pour objet de payer une « indemnité en réparation des
als schadeloosstelling voor de schade voortvloeiend uit een dommages résultant d'une exposition à l'amiante » (article 113), est
blootstelling aan asbest » (artikel 113), organiek is opgenomen in het organiquement intégré à l'Agence fédérale des risques professionnels
Federaal Agentschap voor Beroepsrisico's (artikel 114). Het (article 114). Le Fonds d'indemnisation des victimes de l'amiante est
Schadeloosstellingsfonds voor asbestslachtoffers wordt met name notamment financé par des cotisations versées par les employeurs
gefinancierd door bijdragen gestort door de werkgevers (artikel 116). (article 116). Cette indemnisation prend la forme d'une rente
Die tegemoetkoming heeft de vorm van een maandelijkse forfaitaire mensuelle forfaitaire (article 120) et elle est intégralement
rente (artikel 120) en is integraal cumuleerbaar met elke andere cumulable avec toute prestation sociale, accordée en vertu d'une
sociale uitkering die krachtens een Belgische of buitenlandse
wetgeving wordt toegekend (artikel 121). In de parlementaire législation belge ou étrangère (article 121). Les travaux
voorbereiding wordt aangegeven dat die tegemoetkoming « behoort tot de préparatoires indiquent que cette intervention « appartient bien aux
materies die van de sociale zekerheidsaangelegenheden deel uitmaken en matières relevant de la sécurité sociale et par ailleurs, la mesure
anderzijds [dat] de maatregel [...] de financiering [beoogt] langs de
solidariteit van de schadeloosstelling van sommige schaden vise à financer par la solidarité la réparation de certains dommages
voortspruitend uit de blootstelling aan asbest » en « zowel de résultant de l'exposition à l'asbeste » et « vise tant les
loontrekkenden als de zelfstandige werknemers, de ambtenaren en de travailleurs salariés que les indépendants, les fonctionnaires ou même
personen zonder sociaal statuut [beoogt] » (Parl. St., Kamer, les personnes sans statut social » (Doc. parl., Chambre, 2006-2007,
2006-2007, DOC 51-2773/001, p. 77). Een dergelijke tegemoetkoming DOC 51-2773/001, p. 77). Une telle intervention n'a pas la même nature
heeft niet dezelfde aard als een forfaitaire vergoeding zoals bedoeld que l'indemnité forfaitaire visée par la loi du 5 mai 2019.
in de Thalidomidewet. B.8.4. La seule circonstance que le législateur n'a pas confié
B.8.4. Het enkele gegeven dat de wetgever de geschillen met betrekking exclusivement au tribunal du travail les contestations relatives aux
tot de rechten van personen met een handicap (artikel 582, 1°, van het droits de personnes handicapées (article 582, 1°, du Code judiciaire)
Gerechtelijk Wetboek) of met betrekking tot de rechten als gevolg van ou aux droits découlant de problèmes de santé causés par l'exposition
gezondheidsschade door blootstelling aan een product (artikel 579, 6°, à un produit (article 579, 6°, du même Code), mais que différents
van hetzelfde Wetboek) niet uitsluitend aan de arbeidsrechtbank heeft
toevertrouwd, maar dat verschillende rechters daarvoor bevoegd zijn,
doet niet op onevenredige wijze afbreuk aan de rechten van de juges sont compétents à cet égard, ne porte pas une atteinte
betrokken personen. Overigens blijkt niet dat de procedurele context disproportionnée aux droits des personnes concernées. Au demeurant, il
voor de rechtbank van eerste aanleg (de wijze van inleiding, de ne s'avère pas que le contexte procédural devant le tribunal de
samenstelling van de rechtbank en de ontstentenis van een auditoraat première instance (le mode d'introduction, la composition du tribunal
of soortgelijk orgaan), gelet op de kostenregeling (zie de artikelen et l'absence d'un auditorat ou d'un organe similaire), compte tenu du
1017 tot 1024 van het Gerechtelijk Wetboek) en rekening houdend met de régime des frais (voy. les articles 1017 à 1024 du Code judiciaire) et
mogelijkheden voor de rechtbank om zich te laten bijstaan door des possibilités pour le tribunal de se faire assister par des
gerechtsdeskundigen, de betrokkenen een laagdrempelige toegang tot een experts, prive les intéressés d'un accès aisé à un juge.
rechter ontzegt. B.9. Uit het voorgaande vloeit voort dat de niet-toewijzing, aan de B.9. Il résulte de ce qui précède que la non-attribution aux tribunaux
arbeidsrechtbanken, van vorderingen betreffende geschillen inzake de du travail des actions concernant des contestations relatives aux
rechten van personen met een handicap die uit de Thalidomidewet droits de personnes handicapées qui découlent de la loi du 5 mai 2019
voortvloeien, redelijk verantwoord is en geen afbreuk doet aan het est raisonnablement justifiée et n'affecte pas le droit des
recht van de rechtzoekenden om, met inachtneming van de artikelen 10 justiciables de bénéficier, dans le respect des articles 10 et 11 de
en 11 van de Grondwet, toegang te hebben tot een bevoegde rechter die la Constitution, de l'accès à un juge compétent susceptible de
op weloverwogen wijze kennis kan nemen van de geschillen met betrekking tot die aangelegenheid. connaître de manière éclairée des contestations liées à cette matière.
Om die redenen, Par ces motifs,
het Hof la Cour
zegt voor recht : dit pour droit :
Artikel 582, 1°, van het Gerechtelijk Wetboek schendt de artikelen 10 L'article 582, 1°, du Code judiciaire ne viole pas les articles 10 et
en 11 van de Grondwet niet. 11 de la Constitution.
Aldus gewezen in het Nederlands en het Frans, overeenkomstig artikel Ainsi rendu en langue néerlandaise et en langue française,
65 van de bijzondere wet van 6 januari 1989 op het Grondwettelijk Hof, conformément à l'article 65 de la loi spéciale du 6 janvier 1989 sur
op 1 december 2022. la Cour constitutionnelle, le 1er décembre 2022.
De griffier, Le greffier,
F. Meersschaut F. Meersschaut
De voorzitter, Le président,
L. Lavrysen L. Lavrysen
^