Etaamb.openjustice.be
Meertalige weergave van Arrest van --
← Terug naar "Uittreksel uit arrest nr. 127/2015 van 24 september 2015 Rolnummer : 6044 In zake : de prejudiciële vraag betreffende de artikelen 33 en 171 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992, zoals van toepassing op het aanslagjaar 1994, geste Het Grondwettelijk Hof, samengesteld uit de voorzitters J. Spreutels en A. Alen, en de rechters (...)"
Uittreksel uit arrest nr. 127/2015 van 24 september 2015 Rolnummer : 6044 In zake : de prejudiciële vraag betreffende de artikelen 33 en 171 van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992, zoals van toepassing op het aanslagjaar 1994, geste Het Grondwettelijk Hof, samengesteld uit de voorzitters J. Spreutels en A. Alen, en de rechters (...) Extrait de l'arrêt n° 127/2015 du 24 septembre 2015 Numéro du rôle : 6044 En cause : la question préjudicielle relative aux articles 33 et 171 du Code des impôts sur les revenus 1992, tels qu'ils étaient applicables à l'exercice d'imposition La Cour constitutionnelle, composée des présidents J. Spreutels et A. Alen, et des juges E. De G(...)
GRONDWETTELIJK HOF COUR CONSTITUTIONNELLE
Uittreksel uit arrest nr. 127/2015 van 24 september 2015 Extrait de l'arrêt n° 127/2015 du 24 septembre 2015
Rolnummer : 6044 Numéro du rôle : 6044
In zake : de prejudiciële vraag betreffende de artikelen 33 en 171 van En cause : la question préjudicielle relative aux articles 33 et 171
het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992, zoals van toepassing op du Code des impôts sur les revenus 1992, tels qu'ils étaient
het aanslagjaar 1994, gesteld door de Rechtbank van eerste aanleg applicables à l'exercice d'imposition 1994, posée par le Tribunal de
Namen, afdeling Namen. première instance de Namur, division Namur.
Het Grondwettelijk Hof, La Cour constitutionnelle,
samengesteld uit de voorzitters J. Spreutels en A. Alen, en de composée des présidents J. Spreutels et A. Alen, et des juges E. De
rechters E. De Groot, L. Lavrysen, J.-P. Snappe, J.-P. Moerman, E. Groot, L. Lavrysen, J.-P. Snappe, J.-P. Moerman, E. Derycke, T.
Derycke, T. Merckx-Van Goey, P. Nihoul, F. Daoût, T. Giet en R. Merckx-Van Goey, P. Nihoul, F. Daoût, T. Giet et R. Leysen, assistée
Leysen, bijgestaan door de griffier P.-Y. Dutilleux, onder voorzitterschap van voorzitter J. Spreutels, du greffier P.-Y. Dutilleux, présidée par le président J. Spreutels,
wijst na beraad het volgende arrest : après en avoir délibéré, rend l'arrêt suivant :
I. Onderwerp van de prejudiciële vraag en rechtspleging I. Objet de la question préjudicielle et procédure
Bij vonnis van 11 september 2014 in zake Sylvie Defoin tegen de Par jugement du 11 septembre 2014 en cause de Sylvie Defoin contre
Belgische Staat, waarvan de expeditie ter griffie van het Hof is l'Etat belge, dont l'expédition est parvenue au greffe de la Cour le
ingekomen op 29 september 2014, heeft de Rechtbank van eerste aanleg 29 septembre 2014, le Tribunal de première instance de Namur, division
Namen, afdeling Namen, de volgende prejudiciële vraag gesteld : Namur, a posé la question préjudicielle suivante :
« Schenden de artikelen 33 en 171 van het Wetboek van de « Les articles 33 et 171 du Code des impôts sur les revenus 1992, tels
inkomstenbelastingen 1992, zoals zij voor het aanslagjaar 1994 van qu'ils étaient applicables pour l'exercice fiscal d'imposition 1994,
toepassing waren, de artikelen 10 en 11 van de Grondwet, violent-ils les articles 10 et 11 de la Constitution,
aangezien dès lors que
1) de vergoedingen in deze zaak of soortgelijke vergoedingen 1) les indemnités de l'espèce ou similaires sont imposées
afzonderlijk worden belast voor alle andere categorieën van distinctement pour toutes les autres catégories de redevables qui
belastingschuldigen die die vergoedingen ontvangen, namelijk : recueillent ces indemnités à savoir notamment :
- de vergoedingen die zijn opgenomen in de winst van nijverheids-, - les indemnités incluses dans les bénéfices des entreprises
handels- of landbouwondernemingen (artikelen 25, 6°, a), en 171, industrielles, commerciales ou agricoles (articles 25, 6°, a), et 171,
eerste lid, 1°, c), van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992); alinéa 1er, 1°, c), du Code des impôts sur les revenus 1992);
- de vergoedingen ontvangen door de beoefenaars van vrije beroepen, - les indemnités recueillies par les titulaires de professions
ambten of posten, of [door belastingschuldigen] die een winstgevende libérales, charges ou offices, ou qui exercent une occupation
bezigheid uitoefenen (artikelen 27, tweede lid, 4°, a), en 171, eerste lucrative (articles 27, alinéa 2, 4°, a), et 171, alinéa 1er, 1, c) du
lid, 1°, c), van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992); Code des impôts sur les revenus 1992);
- de vergoedingen ontvangen door de werknemers (artikelen 31, tweede - les indemnités recueillies par les travailleurs (article 31, alinéa
lid, 3°, en 171, 5°, a), van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 2, 3°, et 171, 5°, a) du Code des impôts sur les revenus 1992);
1992); - de vergoedingen ontvangen door de bestuurders (Cass., 19 december - les indemnités recueillies par les administrateurs (Cass. 19
1967, twee arresten, Arr. Cass., 1968, p. 580); décembre 1967, deux arrêts, Pas. 1968. I.541);
2) zelfs ongeacht of de vennoot een substantiële of onbeduidende 2) sans même distinguer si l'associé a une participation substantielle
deelname in het kapitaal van de vennootschap heeft, ou dérisoire dans le capital de la société,
zonder dat die discriminaties ten koste van alleen de werkende sans que ces discriminations au détriment des seuls associés actifs
vennoten objectief verantwoord zijn ? ». soient objectivement justifiées ? ».
(...) (...)
III. In rechte III. En droit
(...) (...)
B.1. De prejudiciële vraag heeft betrekking op de artikelen 33 en 171 B.1. La question préjudicielle porte sur les articles 33 et 171 du
van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 (hierna : WIB 1992), Code des impôts sur les revenus 1992 (ci-après : CIR 1992), tels
zoals zij van toepassing waren op het aanslagjaar 1994. qu'ils étaient applicables à l'exercice d'imposition 1994.
Het voormelde artikel 33 bepaalde : L'article 33 précité disposait :
« Bezoldigingen van werkende vennoten zijn alle beloningen die voor de « Les rémunérations des associés actifs sont toutes les rétributions
verkrijger de opbrengst zijn van zijn beroepswerkzaamheid als vennoot qui constituent, pour le bénéficiaire, le produit de l'activité
in een personenvennootschap. professionnelle exercée en qualité d'associé dans une société de personnes.
Daartoe behoren inzonderheid : Elles comprennent notamment :
1° alle sommen die een personenvennootschap toekent, doch niet als 1° toutes les sommes allouées par une société de personnes, autres que
dividenden worden aangemerkt of niet de terugbetaling zijn van eigen des dividendes ou des remboursements de dépenses propres à la société;
kosten van de vennootschap;
2° voordelen, vergoedingen en bezoldigingen die in wezen gelijkaardig 2° les avantages, indemnités et rémunérations d'une nature analogue à
zijn aan die vermeld in artikel 31, tweede lid, 2° tot 5°. celles qui sont visées à l'article 31, alinéa 2, 2° à 5°.
Wanneer een werkend vennoot van een vennootschap aan deze laatste een Lorsqu'un associé actif d'une société donne un bien immobilier bâti en
gebouwd onroerend goed verhuurt, worden, in afwijking van artikel 7, location à celle-ci, le loyer et les avantages locatifs sont, par
de huurprijs en de huurvoordelen als bezoldigingen van werkend vennoot dérogation à l'article 7, considérés comme des rémunérations d'associé
aangemerkt, in zover zij meer bedragen dan vijf derden van het actif, dans la mesure où ils excèdent les cinq tiers du revenu
kadastraal inkomen gerevaloriseerd met de in artikel 13 vermelde cadastral revalorisé en fonction du coefficient visé à l'article 13.
coëfficiënt. Van deze bezoldigingen worden de kosten in verband met De ces rémunérations ne sont pas déduits les frais relatifs au bien
het verhuurde onroerende goed niet in aftrek gebracht ». immobilier donné en location ».
Artikel 31, tweede lid, 3°, van het WIB 1992 vermeldt, bij de L'article 31, alinéa 2, 3°, du CIR 1992 cite, parmi les rétributions
beloningen die voor de werknemer de opbrengst zijn van zijn arbeid in qui constituent, pour le travailleur, le produit de son travail au
dienst van een werkgever, « vergoedingen verkregen uit hoofde of naar service d'un employeur, « les indemnités obtenues en raison ou à
aanleiding van het stopzetten van de arbeid of het beëindigen van een l'occasion de la cessation de travail ou de la rupture d'un contrat de
arbeidsovereenkomst ». Krachtens het in het geding zijnde artikel 33 travail ». En vertu de l'article 33 en cause, les indemnités de dédit
maken de opzeggingsvergoedingen die aan een werkend vennoot worden versées à un associé actif à l'occasion de la fin de ses activités au
uitbetaald naar aanleiding van het beëindigen van zijn activiteiten
binnen de vennootschap, dus deel uit van zijn bezoldiging. sein de la société font donc partie de sa rémunération.
Het voormelde artikel 171 bepaalde : L'article 171 précité disposait :
« In afwijking van de artikelen 130 tot 168, zijn afzonderlijk « Par dérogation aux articles 130 à 168, sont imposables
belastbaar, behalve wanneer de aldus berekende belasting, vermeerderd distinctement, sauf si l'impôt ainsi calculé, majoré de l'impôt
met de belasting betreffende de andere inkomsten, meer bedraagt dan
die welke zou voortvloeien uit de toepassing van de evenvermelde afférent aux autres revenus, est supérieur à celui que donnerait
artikelen op het geheel van de belastbare inkomsten : l'application desdits articles à l'ensemble des revenus imposables :
[...] [...]
5° tegen de gemiddelde aanslagvoet met betrekking tot het geheel van 5° au taux moyen afférent à l'ensemble des revenus imposables de la
de belastbare inkomsten van het laatste vorige jaar waarin de dernière année antérieure pendant laquelle le contribuable a eu une
belastingplichtige een normale beroepswerkzaamheid heeft gehad : activité professionnelle normale :
a) vergoedingen van meer dan 25.000 frank bruto, die al of niet a) les indemnités dont le montant brut dépasse 25.000 francs, payées
contractueel betaald zijn ten gevolge van stopzetting van arbeid of contractuellement ou non, ensuite de la cessation de travail ou de la
beëindiging van een arbeidsovereenkomst; rupture d'un contrat de travail;
[...] [...]
c) winst en baten van een vorige beroepswerkzaamheid als vermeld in c) les bénéfices ou profits d'une activité professionnelle antérieure
artikel 28, eerste lid, 2° en 3°, a; visés à l'article 28, alinéa 1er, 2° et 3°, a;
[...] ». [...] ».
Artikel 28, eerste lid, 2°, beoogt de inkomsten die worden verkregen L'article 28, alinéa 1er, 2°, vise les revenus qui sont obtenus ou
of vastgesteld na de stopzetting en die voortvloeien uit de vorige constatés postérieurement à la cessation et qui proviennent de
beroepswerkzaamheid. Hetzelfde artikel, eerste lid, 3°, a), heeft l'activité professionnelle antérieure. Le même article, alinéa 1er,
betrekking op de vergoedingen van alle aard die na de stopzetting zijn 3°, a, vise les indemnités de toute nature obtenues postérieurement à
verkregen ter compensatie of naar aanleiding van enige handeling die la cessation en compensation ou à l'occasion d'un acte quelconque
een vermindering van de werkzaamheid, van de winst of van de baten tot susceptible d'avoir entraîné une réduction de l'activité, des
gevolg heeft of zou kunnen hebben. bénéfices ou des profits.
B.2. Artikel 171 van het WIB 1992 wijkt, voor de daarin opgesomde B.2. L'article 171 du CIR 1992 déroge, pour les revenus qu'il énumère,
inkomsten, af van het principe van de globalisatie, krachtens hetwelk au principe de la globalisation, en vertu duquel le revenu imposable à
het in de personenbelasting belastbare inkomen wordt gevormd door het l'impôt des personnes physiques est constitué de l'ensemble des
totale netto-inkomen, zijnde de som van de netto-inkomens van de in revenus nets, soit la somme des revenus nets des catégories énumérées
artikel 6 van het WIB 1992 opgesomde categorieën, namelijk het inkomen dans l'article 6 du CIR 1992, à savoir les revenus des biens
van onroerende goederen, het inkomen van roerende goederen en immobiliers, les revenus des capitaux et biens mobiliers, les revenus
kapitalen, het beroepsinkomen en de diverse inkomsten, verminderd met professionnels et les revenus divers, diminuée des dépenses
de in de artikelen 104 tot 116 van het WIB 1992 vermelde aftrekbare déductibles mentionnées aux articles 104 à 116 du CIR 1992. L'impôt
bestedingen. Op die som wordt de belasting berekend volgens de regels bepaald in de artikelen 130 en volgende. est calculé sur cette somme selon les règles fixées aux articles 130 et suivants.
Artikel 171 van het WIB 1992 stelt een bijzondere berekeningswijze L'article 171 du CIR 1992 fixe un mode de calcul particulier de
voor de belasting en speciale aanslagvoeten voor bepaalde inkomsten l'impôt et des taux d'imposition spéciaux pour certains revenus, à
vast, op voorwaarde evenwel dat het stelsel van de volledige condition toutefois que le régime de l'addition de tous les revenus
samentelling van alle belastbare inkomsten, met inbegrip van diegene imposables, en ce compris ceux qui peuvent être imposés distinctement,
die afzonderlijk kunnen worden belast, niet voordeliger uitvalt voor ne s'avère pas plus avantageux pour le contribuable.
de belastingplichtige. B.3. Met artikel 23 van de wet van 20 november 1962 houdende B.3. Par l'article 23 de la loi du 20 novembre 1962 portant réforme
hervorming van de inkomstenbelastingen, dat later artikel 93 van het des impôts sur les revenus, qui est devenu plus tard l'article 93 du
WIB 1964 en artikel 171 van het WIB 1992 is geworden, wilde de CIR 1964 et l'article 171 du CIR 1992, le législateur a voulu éviter
wetgever de strenge gevolgen vermijden die de strikte toepassing van les conséquences sévères que l'application rigoureuse de la
de progressiviteit van de personenbelasting zou meebrengen voor progressivité de l'impôt des personnes physiques entraînerait pour les
belastingplichtigen die sommige inkomsten met een veeleer contribuables qui recueillent certains revenus ayant un caractère
uitzonderlijk karakter verkrijgen. Luidens de parlementaire plutôt exceptionnel. Selon les travaux préparatoires de l'article 23,
voorbereiding van artikel 23, dat afzonderlijke aanslagen heeft qui a instauré les impositions distinctes, le législateur a voulu «
ingesteld, beoogde de wetgever « de progressiviteit van de belasting freiner la progressivité de l'impôt, lorsque le revenu imposable
te remmen wanneer het belastbaar inkomen niet-periodieke inkomsten
behelst » (Parl. St., Kamer, 1961-1962, nr. 264/1, p. 85; ibid., nr. comprend des revenus non périodiques » (Doc. parl., Chambre,
264/42, p. 126). 1961-1962, n° 264/1, p. 85; ibid., n° 264/42, p. 126).
B.4. Het Hof wordt verzocht het verschil in behandeling te onderzoeken B.4. La Cour est invitée à examiner la différence de traitement créée
dat door de in het geding zijnde bepalingen wordt gecreëerd tussen de par les dispositions en cause entre les associés actifs de sociétés de
werkende vennoten van personenvennootschappen, die een vergoeding
krijgen als gevolg van de stopzetting van hun functie in de personnes qui perçoivent une indemnité par suite de la cessation de
vennootschap, en « alle andere categorieën van belastingschuldigen » leur fonction dans la société et « toutes les autres catégories de
die soortgelijke vergoedingen ontvangen en een afzonderlijk tarief redevables » qui recueillent des indemnités semblables et qui
genieten bij het belasten van die vergoedingen. bénéficient du taux distinct pour l'imposition de ces indemnités.
Met « alle andere categorieën van belastingschuldigen » beoogt de Par « toutes les autres catégories de redevables », le juge a quo vise
verwijzende rechter meer bepaald de belastingschuldigen die notamment les redevables percevant des indemnités incluses dans les
vergoedingen ontvangen die zijn opgenomen in de winst van bénéfices des entreprises industrielles, commerciales ou agricoles,
nijverheids-, handels- of landbouwondernemingen, de beoefenaars van les titulaires de professions libérales, charges ou offices et les
vrije beroepen, ambten of posten en de personen die een winstgevende personnes exerçant une occupation lucrative, les travailleurs et les
bezigheid uitoefenen, de werknemers en de bestuurders. De prejudiciële administrateurs. La question préjudicielle précise en outre qu'il
vraag preciseert bovendien dat het pertinent zou kunnen zijn een pourrait être pertinent de distinguer les situations dans lesquelles
onderscheid te maken tussen de situatie waarin de werkende vennoot een l'associé actif a une participation « substantielle » dans le capital
« substantiële » deelname heeft in het kapitaal van de vennootschap, de la société des situations dans lesquelles il n'a qu'une
en de situatie waarin hij slechts een « onbeduidende » deelname heeft. participation « dérisoire ».
B.5. Aangezien uit het verwijzingsvonnis blijkt dat het voor de B.5. Dès lors qu'il ressort du jugement a quo que le litige pendant
rechtbank hangende geschil betrekking heeft op de belasting van een devant le tribunal concerne l'imposition d'une indemnité de dédit
opzeggingsvergoeding die werd uitbetaald aan een werkend vennoot van versée à un associé actif d'une société de personnes au moment où il a
een personenvennootschap op het ogenblik dat diens functies binnen de été mis fin à ses fonctions au sein de la société, la Cour compare la
vennootschap werden beëindigd, vergelijkt het Hof de situatie van die situation de cette catégorie de contribuables avec ceux qui perçoivent
categorie van belastingplichtigen met diegenen die een vergoeding
ontvangen « ten gevolge van stopzetting van arbeid of beëindiging van une indemnité « ensuite de la cessation de travail ou de la rupture
een arbeidsovereenkomst » en wier vergoeding, met toepassing van het d'un contrat de travail » et qui, en application de l'article 171, 5°,
voormelde artikel 171, 5°, a), van het WIB 1992, wordt belast tegen a), du CIR 1992, précité, voient cette indemnité imposée à un taux
een afzonderlijke aanslagvoet die overeenstemt met de gemiddelde distinct correspondant au taux moyen afférent à l'ensemble des revenus
aanslagvoet met betrekking tot het geheel van de belastbare inkomsten imposables de la dernière année antérieure pendant laquelle ils ont eu
van het laatste vorige jaar waarin zij een normale beroepswerkzaamheid une activité professionnelle normale.
hebben gehad. B.6. Artikel 171, 5°, a), van het WIB 1992 is van toepassing op de B.6. L'article 171, 5°, a), du CIR 1992 est applicable aux indemnités
opzeggingsvergoedingen die aan werknemers worden uitbetaald bij de de dédit versées aux travailleurs salariés lors de la rupture de leur
beëindiging van hun arbeidsovereenkomst. contrat de travail.
Bij twee arresten van 19 december 1967 oordeelde het Hof van Cassatie Par deux arrêts du 19 décembre 1967, la Cour de cassation a jugé que
dat artikel 35, § 1, tweede lid, van de wetten betreffende de l'article 35, § 1er, alinéa 2, des lois relatives aux impôts sur les
inkomstenbelastingen, gecoördineerd bij het besluit van de Regent van
15 januari 1948, dat een bepaling bevatte die vergelijkbaar is met het revenus, coordonnées par l'arrêté du Régent du 15 janvier 1948, qui
in het geding zijnde artikel 171, 5°, a), van het WIB 1992, « contenait une disposition semblable à l'article 171, 5°, a), du CIR
noodzakelijk van toepassing [was] op de vergoedingen die aan 1992 en cause, était « nécessairement applicable aux indemnités de
beheerders van vennootschappen op aandelen betaald [...] zijn » dédit payées à des administrateurs de sociétés par actions » (Cass.,
(Cass., 19 december 1967, Arr. Cass., 1968, p. 582). Bij een arrest 19 décembre 1967, Pas., 1968, I, p. 541). Par un arrêt du 16 mars
van 16 maart 1990 besliste dat Hof eveneens dat het voormelde artikel
93 van het WIB 1964 « ook toepasselijk is op de vergoeding al dan niet 1990, cette Cour a également décidé que l'article 93 du CIR 1964
contractueel betaald door een vennootschap op aandelen aan een van précité « est aussi applicable à l'indemnité payée, contractuellement
ou non, par une société par actions à un de ses administrateurs,
haar bestuurders, wegens de voortijdige stopzetting van de bezoldigde ensuite de cessation du travail rémunéré effectué réellement par ce
arbeid die deze, ingevolge opdracht of contract, effectief in de dernier au sein de la société dans le cadre d'une fonction réelle et
vennootschap verricht in een werkelijke en vaste functie » (Cass., 16 permanente, en vertu d'une mission ou d'un contrat » (Cass., 16 mars
maart 1990, Arr. Cass., 1989-1990, nr. 430). Bij een arrest van 12 1990, Pas., 1990, I, n° 430). En revanche, par un arrêt du 12 octobre
oktober 1989 had hetzelfde Hof daarentegen geoordeeld dat het hof van 1989, la même Cour avait considéré qu'en refusant d'appliquer
beroep, door te weigeren artikel 93, § 1, 3°, a), van het WIB 1964 toe l'article 93, § 1er, 3°, a), du CIR 1964 à une indemnité de dédit
te passen op een opzeggingsvergoeding die was uitbetaald aan een versée à un associé actif d'une société de personnes à responsabilité
werkend vennoot van een personenvennootschap met beperkte
aansprakelijkheid, die werd beschouwd als een zelfstandige zodat hij limitée qui était considéré comme un indépendant, de sorte qu'il ne
niet werkte in het raam van een arbeidsovereenkomst, zijn beslissing travaillait pas dans les liens d'un contrat de travail, la cour
naar recht had gemotiveerd (Cass., 12 oktober 1989, Arr. Cass., d'appel avait légalement motivé sa décision (Cass., 12 octobre 1989,
1989-1990, nr. 91). Pas., 1990, I, n° 91).
B.7. De verwijzende rechter interpreteert de in het geding zijnde B.7. Le juge a quo interprète la disposition en cause, conformément
bepaling, overeenkomstig de voormelde arresten van het Hof van aux arrêts de la Cour de cassation précités, comme étant applicable
Cassatie, in die zin dat zij van toepassing is op de aux indemnités de dédit versées aux administrateurs de sociétés de
opzeggingsvergoedingen die worden uitbetaald aan de bestuurders van capitaux, mais non aux indemnités semblables versées aux associés
kapitaalvennootschappen, maar niet op soortgelijke vergoedingen die actifs de sociétés de personnes. La Cour examine la différence de
worden uitbetaald aan de werkende vennoten van traitement mentionnée dans la question préjudicielle dans cette
personenvennootschappen. Het Hof onderzoekt het in de prejudiciële interprétation de la disposition et compare dès lors la situation des
vraag vermelde verschil in behandeling in die interpretatie van de travailleurs salariés et des administrateurs de sociétés bénéficiant
bepaling en vergelijkt bijgevolg de situatie van de werknemers en d'une indemnité ensuite de la cessation de leurs fonctions, d'une
bestuurders van vennootschappen die een vergoeding krijgen ten gevolge
van de stopzetting van hun functies, enerzijds, en die van de werkende part, et celle des associés actifs de sociétés de personnes
vennoten van personenvennootschappen die dezelfde vergoeding genieten, bénéficiant de la même indemnité, d'autre part.
anderzijds. B.8. Zoals blijkt uit het in B.3 vermelde doel van artikel 171 van het B.8. Ainsi qu'il apparaît de l'objectif poursuivi par l'article 171 du
WIB 1992, worden de opzeggingsvergoedingen die al dan niet CIR 1992 rappelé en B.3, les indemnités de dédit versées,
contractueel aan een belastingplichtige worden uitbetaald wegens contractuellement ou non, à un contribuable en raison de la cessation
stopzetting van arbeid of beëindiging van een arbeidsovereenkomst, du travail ou de la rupture d'un contrat de travail échappent à la
onttrokken aan globalisatie en worden zij tegen een afzonderlijke globalisation et sont imposées à un taux distinct parce qu'elles
aanslagvoet belast omdat zij niet-periodieke inkomsten vormen en een constituent des revenus non périodiques et qu'elles ont un caractère
uitzonderlijk karakter hebben. Door die maatregel vermeed de wetgever exceptionnel. Par cette mesure, le législateur évitait de désavantager
diegenen te benadelen die in één keer een bedrag ontvangen dat, indien les personnes recueillant en une fois une somme qui aurait dû, s'il
geen einde was gemaakt aan hun arbeid, had moeten zijn verkregen over n'avait pas été mis fin à leur travail, être perçue sur plusieurs
verschillende belastingjaren. exercices fiscaux.
B.9. De opzeggingsvergoedingen die een werkend vennoot van een B.9. Les indemnités de dédit recueillies par un associé actif d'une
personenvennootschap ontvangt ter compensatie van het beëindigen van société de personnes, en compensation de la fin de son activité au
zijn activiteit binnen de vennootschap, zijn, net zoals de sein de la société, sont, comme les indemnités de dédit recueillies
opzeggingsvergoedingen die werknemers ontvangen en die welke worden par les salariés et celles qui sont versées aux administrateurs de
uitbetaald aan bestuurders van een vennootschap in dezelfde société dans les mêmes circonstances, non périodiques et
omstandigheden, niet periodiek en uitzonderlijk. Het is bijgevolg niet exceptionnelles. Il n'est dès lors pas justifié de leur appliquer un
verantwoord ze op fiscaal vlak anders te behandelen. traitement fiscal différent.
Het blijkt niet in welk opzicht het doel, namelijk de Par ailleurs, il n'apparaît pas en quoi l'objectif de ne pas
belastingplichtige die die vergoedingen gedurende eenzelfde désavantager le contribuable recueillant ces indemnités au cours d'un
belastingjaar ontvangt niet benadelen, niet zou moeten worden seul exercice fiscal ne devrait pas être poursuivi à l'égard des
nagestreefd ten aanzien van de werkende vennoten van associés actifs de sociétés de personnes, alors qu'il l'est en ce qui
personenvennootschappen, terwijl het wel wordt nagestreefd met concerne les salariés ou les administrateurs de sociétés.
betrekking tot de werknemers of de bestuurders van vennootschappen. B.10. Le Conseil des ministres estime que la possibilité qu'elle donne
B.10. De Ministerraad is van mening dat de mogelijkheid dat artikel lieu à des abus s'oppose à l'application de l'article 171, 5°, a), du
171, 5°, a), van het WIB 1992 aanleiding zou geven tot misbruik, zich verzet tegen de toepassing ervan, voor zowel de bestuurders van vennootschappen als de werkende vennoten van personenvennootschappen. Hij vermeldt de omstandigheid dat die categorieën van personen een beslissingsbevoegdheid hebben binnen de vennootschap, in tegenstelling tot werknemers, die in het raam van een arbeidsovereenkomst werken en zich dus in een verhouding van ondergeschiktheid bevinden, zonder dat hij evenwel precies aangeeft in welk opzicht die omstandigheid zou kunnen leiden tot misbruik. Een risico van misbruik, dat niet anders wordt gespecifieerd, zou niet kunnen rechtvaardigen dat aan een categorie van belastingplichtigen het voordeel wordt geweigerd van een bepaling die ertoe strekt de onbillijke gevolgen te corrigeren van een globalisatie van de inkomsten voor de berekening van de belasting wanneer die wordt toegepast op bedragen die uitzonderlijk en op niet-periodieke wijze worden verkregen, terwijl de andere categorieën van belastingplichtigen die zich in een soortgelijke situatie bevinden, dat voordeel wel genieten. CIR 1992 aussi bien aux administrateurs de sociétés qu'aux associés actifs de sociétés de personnes. Il évoque la circonstance que ces catégories de personnes ont un pouvoir de décision dans la société, contrairement aux salariés travaillant sous contrat de travail et donc dans un lien de subordination, sans toutefois indiquer précisément en quoi cette circonstance pourrait mener à des abus. Un risque d'abus, non autrement spécifié, ne saurait justifier qu'une catégorie de contribuables se voie refuser le bénéfice d'une disposition visant à corriger les conséquences inéquitables de la globalisation des revenus en vue du calcul de l'impôt lorsque celle-ci s'applique à des sommes recueillies de manière exceptionnelle et non périodique, alors que les autres catégories de contribuables se trouvant dans une situation semblable en bénéficient.
B.11. In de interpretatie volgens welke het niet van toepassing is op B.11. Dans l'interprétation selon laquelle il ne s'applique pas aux
de opzeggingsvergoedingen die een werkend vennoot ontvangt wanneer de indemnités de dédit recueillies par un associé actif lorsque la
vennootschap een einde maakt aan zijn activiteit binnen die
vennootschap, is artikel 171, 5°, a), niet bestaanbaar met de société met fin à son activité au sein de cette société, l'article
artikelen 10 en 11 van de Grondwet. 171, 5°, a), n'est pas compatible avec les articles 10 et 11 de la
B.12. Het Hof wijst niettemin erop dat artikel 171, 5°, a), anders kan Constitution. B.12. La Cour observe toutefois que l'article 171, 5°, a), est
worden geïnterpreteerd. In zoverre zij betrekking heeft op de susceptible de recevoir une autre interprétation. En effet, en visant
vergoedingen die betaald zijn « ten gevolge van stopzetting van arbeid les indemnités payées « ensuite de la cessation de travail ou de la
of beëindiging van een arbeidsovereenkomst », beperkt die bepaling rupture d'un contrat de travail », cette disposition ne limite pas son
haar toepassingsgebied immers niet tot de vergoedingen die werknemers, champ d'application aux indemnités recueillies par les salariés liés
gebonden door een arbeidsovereenkomst, ontvangen, maar heeft zij ook par un contrat de travail, mais vise également les indemnités versées
betrekking op de vergoedingen die worden uitbetaald ter compensatie en contrepartie de la cessation d'autres situations de travail
van de stopzetting van andere situaties van bezoldigde arbeid. Niets rémunéré. Rien, dans les travaux préparatoires de la disposition,
in de parlementaire voorbereiding van de bepaling wijst erop dat de n'indique que le législateur a eu l'intention de limiter cette mesure
wetgever de intentie had om die maatregel te beperken tot de aux seuls travailleurs liés par un contrat de travail.
werknemers die gebonden zijn door een arbeidsovereenkomst.
Aldus geïnterpreteerd creëert die bepaling niet het verschil in Ainsi interprétée, cette disposition ne crée pas la différence de
behandeling dat in de prejudiciële vraag in het geding is. traitement en cause dans la question préjudicielle.
B.13. In de interpretatie volgens welke het wel van toepassing is op B.13. Dans l'interprétation selon laquelle il s'applique aux
de opzeggingsvergoedingen die een werkend vennoot ontvangt wanneer de indemnités de dédit recueillies par un associé actif lorsque la
vennootschap een einde maakt aan zijn activiteit binnen die société met fin à son activité au sein de cette société, l'article
vennootschap, is artikel 171, 5°, a), bestaanbaar met de artikelen 10 171, 5°, a), est compatible avec les articles 10 et 11 de la
en 11 van de Grondwet. Constitution.
Om die redenen, Par ces motifs,
het Hof la Cour
zegt voor recht : dit pour droit :
- Geïnterpreteerd in die zin dat het niet van toepassing is op de - Interprété comme n'étant pas applicable aux indemnités de dédit
opzeggingsvergoedingen die een werkend vennoot ontvangt wanneer de
vennootschap een einde maakt aan zijn activiteit binnen die laatste, recueillies par un associé actif lorsque la société met fin à son
schendt artikel 171, 5°, a), van het Wetboek van de activité en son sein, l'article 171, 5°, a), du Code des impôts sur
inkomstenbelastingen 1992, zoals van toepassing op het aanslagjaar les revenus 1992, tel qu'il était applicable à l'exercice d'imposition
1994, de artikelen 10 en 11 van de Grondwet. 1994, viole les articles 10 et 11 de la Constitution.
- Geïnterpreteerd in die zin dat zij van toepassing is op de - Interprétée comme étant applicable aux indemnités de dédit
opzeggingsvergoedingen die een werkend vennoot ontvangt wanneer de recueillies par un associé actif lorsque la société met fin à son
vennootschap een einde maakt aan zijn activiteit binnen die laatste, activité en son sein, la même disposition ne viole pas les articles 10
schendt dezelfde bepaling de artikelen 10 en 11 van de Grondwet niet. et 11 de la Constitution.
Aldus gewezen in het Frans en het Nederlands, overeenkomstig artikel Ainsi rendu en langue française et en langue néerlandaise,
65 van de bijzondere wet van 6 januari 1989 op het Grondwettelijk Hof, conformément à l'article 65 de la loi spéciale du 6 janvier 1989 sur
op 24 september 2015. la Cour constitutionnelle, le 24 septembre 2015.
De griffier, Le greffier,
P.-Y. Dutilleux P.-Y. Dutilleux
De voorzitter, Le président,
J. Spreutels J. Spreutels
^