Etaamb.openjustice.be
Meertalige weergave van Arrest van --
← Terug naar "Uittreksel uit arrest nr. 126/2014 van 19 september 2014 Rolnummer : 5715 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 10 van de wet van 22 maart 2001 tot instelling van een inkomensgarantie voor ouderen, gesteld door de Arbeidsrechtb Het Grondwettelijk Hof, samengesteld uit de voorzitters J. Spreutels en A. Alen, en de rechters (...)"
Uittreksel uit arrest nr. 126/2014 van 19 september 2014 Rolnummer : 5715 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 10 van de wet van 22 maart 2001 tot instelling van een inkomensgarantie voor ouderen, gesteld door de Arbeidsrechtb Het Grondwettelijk Hof, samengesteld uit de voorzitters J. Spreutels en A. Alen, en de rechters (...) Extrait de l'arrêt n° 126/2014 du 19 septembre 2014 Numéro du rôle : 5715 En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 10 de la loi du 22 mars 2001 instituant la garantie de revenus aux personnes âgées, posées par le Tribunal La Cour constitutionnelle, composée des présidents J. Spreutels et A. Alen, et des juges E. De G(...)
GRONDWETTELIJK HOF COUR CONSTITUTIONNELLE
Uittreksel uit arrest nr. 126/2014 van 19 september 2014 Extrait de l'arrêt n° 126/2014 du 19 septembre 2014
Rolnummer : 5715 Numéro du rôle : 5715
In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 10 van de wet van En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 10 de la
22 maart 2001 tot instelling van een inkomensgarantie voor ouderen, loi du 22 mars 2001 instituant la garantie de revenus aux personnes
gesteld door de Arbeidsrechtbank te Bergen. âgées, posées par le Tribunal du travail de Mons.
Het Grondwettelijk Hof, La Cour constitutionnelle,
samengesteld uit de voorzitters J. Spreutels en A. Alen, en de composée des présidents J. Spreutels et A. Alen, et des juges E. De
rechters E. De Groot, L. Lavrysen, J.-P. Snappe, J.-P. Moerman, E. Groot, L. Lavrysen, J.-P. Snappe, J.-P. Moerman, E. Derycke, T.
Derycke, T. Merckx-Van Goey, P. Nihoul, F. Daoût, T. Giet en R. Merckx-Van Goey, P. Nihoul, F. Daoût, T. Giet et R. Leysen, assistée
Leysen, bijgestaan door de griffier P.-Y. Dutilleux, onder voorzitterschap van voorzitter J. Spreutels, du greffier P.-Y. Dutilleux, présidée par le président J. Spreutels,
wijst na beraad het volgende arrest : après en avoir délibéré, rend l'arrêt suivant :
I. Onderwerp van de prejudiciële vragen en rechtspleging I. Objet des questions préjudicielles et procédure
Bij vonnis van 6 september 2013 in zake Géry Danhier tegen de Par jugement du 6 septembre 2013 en cause de Géry Danhier contre
Rijksdienst voor Pensioenen, waarvan de expeditie ter griffie van het l'Office national des pensions, dont l'expédition est parvenue au
Hof is ingekomen op 17 september 2013, heeft de Arbeidsrechtbank te greffe de la Cour le 17 septembre 2013, le Tribunal du travail de Mons
Bergen de volgende prejudiciële vragen gesteld : a posé les questions préjudicielles suivantes :
« Brengt artikel 10 van de wet van 22 maart 2001 tot instelling van « L'article 10 de la loi du 22 mars 2001 instituant la garantie de
revenus aux personnes âgées n'induit-il pas une forme de
een inkomensgarantie voor ouderen niet een vorm van onverantwoorde discrimination injustifiée, susceptible de violer le principe
discriminatie, die het bij de artikelen 10 en 11 van de Grondwet gewaarborgde gelijkheidsbeginsel kan schenden, teweeg onder de personen die roerende of onroerende goederen om niet of onder bezwarende titel hebben afgestaan, doordat het alleen de afstand van ' het woonhuis van de betrokkene en/of van de personen waarmee hij dezelfde hoofdverblijfplaats deelt die geen ander bebouwd onroerend goed bezit of bezitten, in zover de opbrengst van de afstand nog geheel of gedeeltelijk in het in aanmerking genomen vermogen wordt teruggevonden ' vrijstelt van de inaanmerkingneming van de opbrengst van de afstand, terwijl in de andere gevallen met de opbrengst van de afstand rekening wordt gehouden, zelfs indien die opbrengst in het in d'égalité garanti par les articles 10 et 11 de la Constitution, entre les personnes qui ont cédé à titre gratuit ou à titre onéreux des biens mobiliers ou immobiliers, en exemptant de la prise en compte du produit de la cession la seule cession de ' la maison d'habitation de l'intéressé et/ou des personnes avec qui il partage la même résidence principale, qui n'a pas ou n'ont pas d'autre bien immeuble bâti, dans la mesure où le produit de la cession se retrouve encore entièrement ou en partie dans le patrimoine pris en considération ', alors que dans les autres cas le produit de la cession est pris en compte, même
aanmerking genomen vermogen wordt teruggevonden ? s'il se retrouve dans le patrimoine pris en considération ?
Schendt dezelfde bepaling de artikelen 10 en 11 van de Grondwet in La même disposition viole-t-elle les articles 10 et 11 de la
zoverre de opbrengst van de afstand, wanneer zij in het in aanmerking Constitution en ce que le produit de la cession n'est exempté d'une
genomen vermogen wordt teruggevonden, slechts binnen de grenzen van de double prise en compte, lorsqu'il se retrouve dans le patrimoine pris
wettelijke uitzondering, van een dubbele inaanmerkingneming is en considération, que dans les limites de l'exception légale, alors
vrijgesteld, terwijl die afstand in andere takken van de sociale qu'elle échapperait à cette double prise en compte dans d'autres
zekerheid aan die dubbele inaanmerkingneming zou ontsnappen ? ». branches de la sécurité sociale ? ».
(...) (...)
III. In rechte III. En droit
(...) (...)
B.1.1. Artikel 10 van de wet van 22 maart 2001 tot instelling van een B.1.1. L'article 10 de la loi du 22 mars 2001 « instituant la garantie
inkomensgarantie voor ouderen, zoals het van toepassing is op het voor
de verwijzende rechter hangende geschil, bepaalt : de revenus aux personnes âgées » dispose :
« Wanneer de betrokkene en/of de personen waarmee hij dezelfde « Lorsque l'intéressé et/ou le conjoint ou le cohabitant légal avec
hoofdverblijfplaats deelt roerende of onroerende goederen om niet of qui il partage la même résidence principale, ont cédé à titre gratuit
onder bezwarende titel hebben afgestaan in de loop van de tien jaren ou à titre onéreux des biens mobiliers ou immobiliers au cours des dix
die voorafgaan aan de datum waarop de aanvraag uitwerking heeft, wordt années qui précèdent la date à laquelle la demande produit ses effets,
een inkomen als bestaansmiddelen in rekening gebracht. il est porté en compte un revenu à titre de ressources.
De Koning bepaalt : Le Roi détermine :
1° het inkomen uit de afstand forfaitair op basis van de verkoopwaarde 1° forfaitairement le revenu résultant de la cession sur la base de la
van de goederen op het tijdstip van de afstand; valeur vénale des biens au moment de la cession;
2° op welke wijze de verkoopwaarde van de afgestane goederen wordt 2° de quelle manière la valeur vénale des biens cédés est établie,
berekend wanneer niet de volle eigendom ervan werd afgestaan; lorsque la pleine propriété n'est pas cédée;
3° onder welke voorwaarden een aftrek mag worden toegepast op de 3° à quelles conditions des déductions peuvent être effectuées sur la
verkoopwaarden van de afgestane goederen; valeur vénale des biens cédés;
4° in welke mate en onder welke voorwaarden met de inkomsten rekening 4° dans quelle mesure et à quelles conditions il est tenu compte des
wordt gehouden wanneer het roerend of onroerend goed tegen betaling revenus, lorsque les biens mobiliers ou immobiliers ont été cédés
van een lijfrente werd afgestaan; contre le paiement d'une rente viagère;
5° op welke wijze de opbrengst van de onteigening ten algemene nutte 5° de quelle manière le produit d'une expropriation pour cause
op de inkomensgarantie in mindering wordt gebracht. d'utilité publique est déduit de la garantie de revenus.
De bepalingen van dit artikel zijn evenwel niet van toepassing op de Les dispositions du présent article ne sont toutefois pas applicables
opbrengst van de afstand van het woonhuis van de betrokkene en/of van au produit de la cession de la maison d'habitation de l'intéressé
de personen waarmee hij dezelfde hoofdverblijfplaats deelt die geen et/ou des personnes avec qui il partage la même résidence principale,
ander bebouwd onroerend goed bezit of bezitten, in zover de opbrengst qui n'a pas ou n'ont pas d'autre bien immeuble bâti, dans la mesure où
van de afstand nog geheel of gedeeltelijk in het in aanmerking genomen le produit de la cession se retrouve encore entièrement ou en partie
vermogen wordt teruggevonden. Op die opbrengst zijn de regels van dans le patrimoine pris en considération. A ce produit sont
artikel 7, § 1, eerste lid, en, naargelang van het geval, de applicables les dispositions de l'article 7, § 1er, alinéa 1er, et,
bepalingen van de artikelen 8 of 9 van toepassing. selon le cas, les dispositions des articles 8 ou 9.
De Koning kan bepalen wat met een woonhuis wordt gelijkgesteld ». Le Roi peut déterminer ce qui est assimilé à une maison d'habitation
B.1.2. Het Hof wordt ondervraagd over de bestaanbaarheid van die ». B.1.2. La Cour est interrogée sur la compatibilité de cette
bepaling met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet in de interpretatie disposition avec les articles 10 et 11 de la Constitution dans
l'interprétation selon laquelle elle impose à l'Office national des
volgens welke zij de Rijksdienst voor Pensioenen (hierna : « RVP ») de pensions (ci-après : « ONP ») de prendre en compte, dans le calcul des
verplichting oplegt om bij de berekening van de bestaansmiddelen van ressources du demandeur de la garantie de revenus aux personnes âgées
de aanvrager van de inkomensgarantie voor ouderen (hierna : « de (ci-après : « le demandeur »), la valeur vénale d'un bien qu'il a cédé
aanvrager ») de verkoopwaarde in rekening te brengen van een goed dat au cours des dix années précédant le moment où sa demande produit ses
hij heeft afgestaan in de loop van de tien jaren die voorafgaan aan
het ogenblik waarop zijn aanvraag uitwerking heeft, zelfs wanneer de effets, même lorsque le produit de cette cession se trouve encore dans
opbrengst van die afstand zich nog in zijn vermogen bevindt en zij son patrimoine et qu'il est dès lors déjà pris en considération dans
bijgevolg, krachtens artikel 9 van dezelfde wet, reeds in aanmerking le calcul de ses ressources mobilières en vertu de l'article 9 de la même loi.
is genomen bij de berekening van zijn roerende bestaansmiddelen. Le juge a quo estime que, dans cette interprétation, la disposition en
De verwijzende rechter is van oordeel dat de in het geding zijnde cause pourrait faire naître une double discrimination.
bepaling in die interpretatie een dubbele discriminatie zou kunnen
doen ontstaan. Enerzijds, zou het in het geding zijnde artikel 10 van de wet een D'une part, l'article 10 de la loi en cause imposerait une double
dubbele inaanmerkingneming van de opbrengst van de afstand opleggen, prise en compte du produit de la cession, sauf dans l'hypothèse visée
behalve in het in het laatste lid van dat artikel beoogde geval, au dernier alinéa de cet article, à savoir lorsque la cession a porté
namelijk wanneer de afstand betrekking heeft op het woonhuis van de sur la maison d'habitation de l'intéressé et/ou des personnes avec qui
betrokkene en/of de personen waarmee hij dezelfde hoofdverblijfplaats il partage la même résidence principale, pour autant qu'il(s) n'a pas
deelt, voor zover hij (zij) geen ander bebouwd onroerend goed bezit of (ou n'ont pas) d'autre bien immeuble bâti et dans la mesure où le
bezitten en in zoverre de opbrengst van de afstand nog geheel of gedeeltelijk in het in aanmerking genomen vermogen wordt teruggevonden. Anderzijds, zou de in het geding zijnde bepaling van de dubbele inaanmerkingneming slechts de afstand uitsluiten die valt onder het in het laatste lid ervan bepaalde geval, terwijl de opbrengst van elke afstand die in het vermogen van de aanvrager zou worden teruggevonden, in andere takken van de sociale zekerheid slechts het voorwerp zou uitmaken van één enkele inaanmerkingneming. B.1.3. Het Hof antwoordt op de prejudiciële vragen in de interpretatie van de verwijzende rechter. produit de la cession se retrouve encore entièrement ou en partie dans le patrimoine pris en considération. D'autre part, la disposition en cause n'excepterait de la double prise en considération que la cession relevant de l'hypothèse prévue à son dernier alinéa alors que, dans d'autres branches de la sécurité sociale, le produit de toute cession qui se retrouverait dans le patrimoine du demandeur ne ferait l'objet que d'une seule prise en considération. B.1.3. La Cour répond aux questions préjudicielles dans l'interprétation du juge a quo.
B.2.1. De in het geding zijnde bepaling vindt haar oorsprong in B.2.1. La disposition en cause trouve son origine dans l'article 67 de
artikel 67 van de wet van 20 juli 1991 « houdende sociale en diverse la loi du 20 juillet 1991 « portant des dispositions sociales et
bepalingen », dat artikel 7 van de wet van 1 april 1969 « tot diverses », modifiant l'article 7 de la loi du 1er avril 1969 «
instelling van een gewaarborgd inkomen voor bejaarden » wijzigt. instituant un revenu garanti aux personnes âgées ».
B.2.2. Artikel 7, § 1, van de voormelde wet van 1 april 1969 bepaalde B.2.2. L'article 7, § 1er, de la loi du 1er avril 1969 précitée
: disposait :
« Wanneer de aanvrager of zijn echtgenoot roerende of onroerende « Lorsque le demandeur ou son conjoint ont cédé à titre gratuit ou à
goederen om niet of onder bezwarende titel hebben afgestaan in de loop titre onéreux des biens mobiliers ou immobiliers au cours des dix
van de tien jaren vóór de datum waarop de aanvraag om gewaarborgd inkomen uitwerking heeft, wordt een inkomen in rekening gebracht dat forfaitair door de Koning vastgesteld wordt op basis van de verkoopwaarde van de goederen op het tijdstip van de afstand. De Koning bepaalt op welke wijze de verkoopwaarde van de afgestane goederen wordt berekend wanneer de aanvrager of zijn echtgenote niet de volle eigendom ervan hebben afgestaan. De Koning bepaalt eveneens onder welke voorwaarden aftrek mag worden toegepast op de verkoopwaarden van de afgestane goederen. Voor de toepassing van dit artikel bepaalt de Koning forfaitair en volgens de landbouwstreken de verkoopwaarde van de goederen die de bedrijfsbekleding van een landbouwbedrijf zijn. Het bepaalde in dit artikel is niet toepasselijk op de opbrengst van de afstand, inzover die opbrengst geheel of gedeeltelijk nog in het in aanmerking genomen vermogen wordt teruggevonden. Op die opbrengst zijn années qui précèdent la date à laquelle la demande de revenu garanti produit ses effets, il est porté en compte un revenu fixé forfaitairement par le Roi, sur la base de la valeur vénale des biens au moment de la cession. Le Roi détermine de quelle manière la valeur vénale des biens cédés est établie lorsque le demandeur ou son conjoint n'en ont pas cédé la pleine propriété. Le Roi fixe également les conditions dans lesquelles des déductions peuvent être effectuées sur la valeur vénale des biens cédés. Pour l'application du présent article, le Roi détermine forfaitairement et suivant les régions agricoles, la valeur vénale des biens qui constituent l'équipement d'une entreprise agricole. Les dispositions du présent article ne sont pas applicables au produit de la cession dans la mesure où celui-ci se retrouve encore entièrement ou en partie dans le patrimoine pris en considération. A
de bepalingen van artikel 4, § 1, tweede lid, en naar gelang van het ce produit sont applicables les dispositions de l'article 4, § 1er,
geval de bepalingen van de artikelen 5 of 6 toepasselijk ». alinéa 2, et selon le cas les dispositions des articles 5 ou 6 ».
De voormelde wet van 20 juli 1991 wijzigde het laatste lid van artikel La loi du 20 juillet 1991 précitée modifia le dernier alinéa de
7, § 1, van de wet van 1 april 1969 door de uitzondering, waarin tot l'article 7, § 1er, de la loi du 1er avril 1969 en limitant au produit
dan bij het laatste lid van artikel 7, § 1, was voorzien, ten voordele de la cession de la seule maison d'habitation du demandeur ou de son
van elke afstand te beperken tot de opbrengst van de afstand van het conjoint qui n'a ou n'ont pas d'autre bien immeuble bâti, l'exception
enige woonhuis van de aanvrager of van zijn echtgenoot die geen ander qui était jusqu'alors prévue par le dernier alinéa de l'article 7, § 1er,
bebouwd onroerend goed bezit of bezitten. au profit de toute cession.
B.2.3. Die beperking werd als volgt verantwoord : B.2.3. Cette restriction fut justifiée de la manière suivante :
« In de administratieve praktijk werd vastgesteld dat de mogelijkheid « Dans la pratique administrative, l'on constate que la suppression de
tot het niet aanrekenen van de opbrengsten uit afstanden van roerende la prise en compte des cessions de biens mobiliers ou immobiliers en
of onroerende goederen, indien zij werden ' wederbelegd ', aanleiding
gaf tot een oneigenlijk gebruik van de wettelijke bepalingen. Om die fonction de leur réemploi conduit à un usage impropre des dispositions
reden wordt voorgesteld die mogelijkheid te beperken tot het geval van légales. C'est pourquoi il est proposé de limiter cette possibilité au
de wederbelegging van de opbrengst van de verkoop van het woonhuis, cas de ' réemploi ' qui provient du produit de la cession de la maison
enig bebouwd onroerend goed van de aanvrager of van zijn echtgenoot » d'habitation, qui constitue le seul bien immobilier bâti du demandeur
(Parl. St., Senaat, 1990-1991, nr. 1374/1, p. 28). ou de son conjoint » (Doc. parl., Sénat, 1990-1991, n° 1374/1, p. 28).
« De Staatssecretaris verduidelijkt dat deze bepaling er vooral is « Le Secrétaire d'Etat explique que cette disposition a été insérée
gekomen op vraag van de administratie, die meer duidelijkheid in de principalement à la demande de l'administration qui souhaitait une
betrokken reglementering wenste. plus grande clarté dans la réglementation en question.
Het is de bedoeling dat eigenaars die hun enige woning om een of L'objectif est de ne pas pénaliser les propriétaires qui, pour l'une
andere reden wensen te verkopen, hiervoor niet worden gestraft. Het ou l'autre raison, désirent vendre leur unique maison d'habitation. Le
feit dat met de opbrengst van het huis al dan niet een andere woning fait d'acheter ou non une autre habitation grâce au produit de la
wordt gekocht, speelt geen enkele rol » (Parl. St., Senaat, 1990-1991, vente de la maison ne joue aucun rôle » (Doc. parl., Sénat, 1990-1991,
nr. 1374/3, p. 13). n° 1374/3, p. 13).
B.2.4. Wanneer de afstand het woonhuis betreft, en voor zover is B.2.4. Lorsque la cession concerne la maison d'habitation, et pour
voldaan aan de andere voorwaarden vastgelegd in het laatste lid van de autant que les autres conditions fixées au dernier alinéa de la
in het geding zijnde bepaling, wordt de opbrengst van de verkoop die disposition en cause soient remplies, le produit de la vente encore
nog in het bezit van de aanvrager is « enkel ten titel van roerend détenu par le demandeur n'est pris en compte « qu'au seul titre de
kapitaal » in aanmerking genomen en « [wordt] het bedrag van de capital mobilier » et « le montant de ce capital replacé sera par
wederbelegging [...] bijgevolg op de opbrengst van de verkoop in conséquent porté en déduction du produit de la vente » (Doc. parl.,
mindering gebracht » (Parl. St., Kamer, 2000-2001, DOC 50-0934/001, p. Chambre, 2000-2001, DOC 50-0934/001, p. 12). En substance, la valeur
12). In essentie wordt de waarde van het afgestane onroerend goed bij de l'immeuble cédé n'est donc prise qu'une seule fois en considération
de raming van de bestaansmiddelen van de aanvrager slechts eenmaal in lors de l'évaluation des ressources du demandeur.
aanmerking genomen. Wanneer de afstand daarentegen een ander onroerend goed betreft dat En revanche, lorsque la cession concerne un autre immeuble appartenant
aan de aanvrager toebehoort, zullen, in de interpretatie van de au demandeur, tant la valeur vénale du bien cédé que le produit de la
verwijzende rechter, zowel de verkoopwaarde van het afgestane goed als vente qui se trouve encore, entièrement ou partiellement, dans le
de opbrengst van de verkoop die zich nog geheel of gedeeltelijk in het capital du demandeur sont, dans l'interprétation du juge a quo, pris
kapitaal van de aanvrager bevindt, in aanmerking worden genomen en compte afin de déterminer ses ressources, si bien que la valeur de
teneinde zijn bestaansmiddelen te bepalen, zodat de waarde van het l'immeuble peut être deux fois prise en considération lors de
onroerend goed bij de raming van zijn bestaansmiddelen tweemaal in l'évaluation de ses ressources.
aanmerking kan worden genomen. B.3. Le litige a quo concerne la cession d'un immeuble dont le
B.3. Het bodemgeschil betreft de afstand van een onroerend goed demandeur est devenu copropriétaire à la suite d'une succession et qui
waarvan de aanvrager mede-eigenaar is geworden ingevolge een a été vendu au profit de tous les héritiers indivisaires. Il n'est pas
nalatenschap en dat is verkocht ten voordele van alle erfgenamen in contesté que la part du produit de cette vente, dévolue au demandeur,
onverdeeldheid. Betwist wordt niet dat het deel van de opbrengst van se retrouve encore, dans une large mesure, dans son capital mobilier,
die verkoop dat aan de aanvrager toevalt, nog in ruime mate in zijn si bien qu'une part importante du produit de la vente a été ainsi
roerend kapitaal kan worden teruggevonden zodat een aanzienlijk deel portée doublement en compte par l'ONP, une première fois en tenant
van de opbrengst van de verkoop aldus door de RVP dubbel in rekening compte de la valeur vénale de l'immeuble cédé, en application de
is gebracht, een eerste keer door met toepassing van artikel 10 van de l'article 10 de la loi en cause, une seconde fois, en tenant compte de
in het geding zijnde wet rekening te houden met de verkoopwaarde van la somme d'argent détenue par le demandeur, en application de
het afgestane onroerend goed, een tweede keer door met toepassing van
artikel 9 van dezelfde wet rekening te houden met de som geld die in l'article 9 de la même loi.
het bezit is van de aanvrager. B.4. Uit de in B.2.3 aangehaalde parlementaire voorbereiding blijkt dat de wetgever ernaar streefde financiële nalatigheid, en zelfs bedrieglijke handelingen, van de aanvrager in de loop van de tien jaren die aan de aanvraag om bijstand voorafgaan, te vermijden. Aangezien het stelsel van de inkomensgarantie voor ouderen een residuair stelsel binnen de sociale zekerheid is, is een dergelijk doel gewettigd. B.5. Het Hof dient echter nog na te gaan of een dergelijke doelstelling met de in het geding zijnde maatregel op redelijke wijze wordt nagestreefd. B.6. Volgens de RVP wordt het in het geding zijnde verschil in behandeling verantwoord door het feit dat de persoon die zijn woonhuis, enig bebouwd onroerend goed dat hij bezit, onder bezwarende titel afstaat, minder gemakkelijk een oneigenlijk gebruik zou kunnen maken van het kapitaal dat daaruit voortvloeit. B.7. Zonder dat het nodig is te oordelen over de relevantie van het te B.4. Il ressort des travaux préparatoires cités en B.2.3 que le législateur visait à éviter la négligence financière, voire les manoeuvres frauduleuses, du demandeur au cours des dix années précédant la demande d'assistance. Le régime de la garantie de revenus aux personnes âgées constituant un régime résiduel de sécurité sociale, un tel but est légitime. B.5. La Cour doit toutefois encore examiner si la mesure en cause poursuit de manière raisonnable un tel objectif. B.6. Selon l'ONP, la différence de traitement en cause est justifiée par le fait que la personne qui cède à titre onéreux sa maison d'habitation, seul bien immobilier bâti qu'elle possède, pourrait moins aisément faire un usage impropre du capital qui en résulte. B.7. Sans qu'il faille apprécier la pertinence du critère de
dezen in aanmerking genomen criterium van onderscheid, volstaat het distinction retenu en l'espèce, il suffit de relever qu'il n'apparaît,
erop te wijzen dat het voor de verwezenlijking van de in B.4 beoogde doelstelling in elk geval niet noodzakelijk lijkt om bij de berekening van de bestaansmiddelen zowel de verkoopwaarde van het onroerend goed als de opbrengst van de verkoop ervan in aanmerking te nemen, wanneer en in zoverre de prijs die verkregen is als tegenprestatie voor het afgestane goed nog steeds in het bezit van de aanvrager is. In een dergelijk geval kan immers niet worden betoogd dat die laatste zijn onvermogen heeft georganiseerd. Het blijft weliswaar denkbaar dat de aanvrager het onroerend goed voor een spotprijs heeft afgestaan. De wetgever kan zich tegen een dergelijk risico echter indekken door bij de berekening van de bestaansmiddelen van de aanvrager, zoals hij dat trouwens heeft gedaan, rekening te houden met de verkoopwaarde van het afgestane onroerend goed, en niet met de contractueel overeengekomen prijs. Daarentegen is het niet redelijkerwijs verantwoord om, na de verkoopwaarde van het onroerend goed in aanmerking te hebben genomen, en tout état de cause, pas nécessaire à la réalisation de l'objectif visé en B.4, de prendre en compte, dans le calcul des ressources, à la fois la valeur vénale de l'immeuble et le produit de sa vente, lorsque et dans la mesure où le prix obtenu en contrepartie du bien cédé est toujours en possession du demandeur. En effet, dans un tel cas, on ne saurait soutenir que ce dernier ait organisé son insolvabilité. Certes, il demeure envisageable que le demandeur ait cédé l'immeuble à vil prix. Toutefois, le législateur peut se prémunir contre un tel risque en prenant en compte, dans le calcul des ressources du demandeur, comme il l'a d'ailleurs fait, la valeur vénale de l'immeuble cédé, et non le prix contractuellement convenu. En revanche, il n'est pas raisonnablement justifié, après avoir pris en compte la valeur vénale de l'immeuble, d'encore tenir compte de la somme d'argent qui se trouve dans son patrimoine et dont il n'est pas
nog rekening te houden met de som geld die zich in zijn vermogen bevindt en waarvan niet wordt betwist dat zij, zoals te dezen, het saldo van de gerealiseerde verkoop is. Daarbij maakt de wetgever het mogelijk dat de inkomsten van de aanvrager fictief substantieel worden verhoogd, zelfs bij ontstentenis van enig onrechtmatig, laat staan bedrieglijk, gedrag van die laatste. B.8. De maatregel is des te minder verantwoord wanneer, zoals te dezen, het onroerend goed wordt afgestaan teneinde uit een onverdeeldheid ingevolge een nalatenschap te treden, aangezien in een dergelijk geval de aanvrager zich, in principe, niet kan verzetten tegen de verkoop van het onroerend goed in mede-eigendom. Indien de aanvrager niet een onroerend goed maar alleen een som geld zou hebben geërfd, zou dat bedrag daarenboven bij de berekening van zijn bestaansmiddelen niet dubbel in aanmerking zijn genomen, aangezien hij geen afstand zou hebben moeten realiseren. contesté qu'elle constitue, comme en l'espèce, le solde de la vente réalisée. Ce faisant, le législateur permet que les revenus du demandeur soient fictivement augmentés de façon substantielle, même en l'absence de tout comportement abusif, voire frauduleux, de sa part. B.8. La mesure est d'autant moins justifiée lorsque, comme en l'espèce, la cession de l'immeuble intervient afin de sortir d'indivision à la suite d'une succession, puisque, dans un tel cas, le demandeur ne peut, en principe, s'opposer à la vente de l'immeuble détenu en copropriété. Par ailleurs, si le demandeur avait hérité, non d'un immeuble, mais uniquement d'une somme d'argent, ce montant n'aurait pas été doublement pris en considération lors du calcul de ses ressources, puisqu'il n'aurait dû réaliser aucune cession.
B.9. Aldus geïnterpreteerd, is de in het geding zijnde bepaling niet B.9. Ainsi interprétée, la disposition en cause n'est dès lors pas
bestaanbaar met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet in zoverre zij de RVP de verplichting oplegt om bij de berekening van de bestaansmiddelen van de aanvrager zowel de verkoopwaarde van een onroerend goed dat is verkocht in de loop van de tien jaren die voorafgaan aan de datum waarop de aanvraag voor het verkrijgen van de inkomensgarantie uitwerking heeft, als het gedeelte van het roerend vermogen van de aanvrager waarvan niet wordt betwist dat het het saldo vormt van de opbrengst van die onroerende verkoop, automatisch in aanmerking te nemen. B.10. De eerste prejudiciële vraag dient bevestigend te worden beantwoord. B.11. Gelet op het antwoord op de eerste prejudiciële vraag is het voor de uitkomst van het voor de verwijzende rechter hangende geschil niet noodzakelijk om te antwoorden op de tweede door de verwijzende rechter gestelde vraag. compatible avec les articles 10 et 11 de la Constitution en ce qu'elle impose à l'ONP, dans le calcul des ressources du demandeur, de prendre automatiquement en compte tant la valeur vénale d'un immeuble vendu au cours des dix années précédant la date à laquelle la demande d'obtention de la garantie de revenus produit ses effets, que la part du patrimoine mobilier du demandeur dont il n'est pas contesté qu'elle constitue le solde du produit de ladite vente immobilière. B.10. La première question préjudicielle appelle une réponse affirmative. B.11. Compte tenu de la réponse à la première question préjudicielle, il n'est pas nécessaire, pour l'issue du litige pendant devant le juge a quo, de répondre à la seconde question posée par le juge a quo.
Om die redenen, Par ces motifs,
het Hof la Cour
zegt voor recht : dit pour droit :
Artikel 10 van de wet van 22 maart 2001 tot instelling van een L'article 10 de la loi du 22 mars 2001 instituant la garantie de
inkomensgarantie voor ouderen schendt de artikelen 10 en 11 van de revenus aux personnes âgées viole les articles 10 et 11 de la
Grondwet in de interpretatie dat het de Rijksdienst voor Pensioenen de Constitution dans l'interprétation selon laquelle il impose à l'Office
verplichting oplegt om bij de berekening van de bestaansmiddelen van national des pensions, dans le calcul des ressources du demandeur, de
de aanvrager zowel de verkoopwaarde van een onroerend goed dat is prendre automatiquement en compte tant la valeur vénale d'un immeuble
verkocht in de loop van de tien jaren die voorafgaan aan de datum vendu dans les dix années précédant la date à laquelle la demande
waarop de aanvraag voor het verkrijgen van de inkomensgarantie d'obtention de la garantie de revenus produit ses effets, que la part
uitwerking heeft, als het gedeelte van het roerend vermogen van de du patrimoine mobilier du demandeur dont il n'est pas contesté qu'elle
aanvrager waarvan niet wordt betwist dat het het saldo vormt van de constitue le solde du produit de ladite vente immobilière.
opbrengst van die onroerende verkoop, automatisch in aanmerking te
nemen. Aldus gewezen in het Frans en het Nederlands, overeenkomstig artikel Ainsi rendu en langue française et en langue néerlandaise,
65 van de bijzondere wet van 6 januari 1989 op het Grondwettelijk Hof, conformément à l'article 65 de la loi spéciale du 6 janvier 1989 sur
op 19 september 2014. la Cour constitutionnelle, le 19 septembre 2014.
De griffier, Le greffier,
P.-Y. Dutilleux P.-Y. Dutilleux
De voorzitter, Le président,
J. Spreutels J. Spreutels
^