Etaamb.openjustice.be
Meertalige weergave van Arrest van --
← Terug naar "Uittreksel uit arrest nr. 61/2003 van 14 mei 2003 Rolnummer : 2391 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 29 van het Wetboek van de Belgische nationaliteit, gesteld door de Rechtbank van eerste aanleg te Nijvel. Het Arbitr samengesteld uit de voorzitters M. Melchior en A. Arts, en de rechters P. Martens, R. Henneuse, M. (...)"
Uittreksel uit arrest nr. 61/2003 van 14 mei 2003 Rolnummer : 2391 In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 29 van het Wetboek van de Belgische nationaliteit, gesteld door de Rechtbank van eerste aanleg te Nijvel. Het Arbitr samengesteld uit de voorzitters M. Melchior en A. Arts, en de rechters P. Martens, R. Henneuse, M. (...) Extrait de l'arrêt n° 61/2003 du 14 mai 2003 Numéro du rôle : 2391 En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 29 du Code de la nationalité belge, posées par le Tribunal de première instance de Nivelles. La Cour d'arbit composée des présidents M. Melchior et A. Arts, et des juges P. Martens, R. Henneuse, M. Bossuyt, E(...)
ARBITRAGEHOF COUR D'ARBITRAGE
Uittreksel uit arrest nr. 61/2003 van 14 mei 2003 Extrait de l'arrêt n° 61/2003 du 14 mai 2003
Rolnummer : 2391 Numéro du rôle : 2391
In zake : de prejudiciële vragen betreffende artikel 29 van het En cause : les questions préjudicielles relatives à l'article 29 du
Wetboek van de Belgische nationaliteit, gesteld door de Rechtbank van Code de la nationalité belge, posées par le Tribunal de première
eerste aanleg te Nijvel. instance de Nivelles.
Het Arbitragehof, La Cour d'arbitrage,
samengesteld uit de voorzitters M. Melchior en A. Arts, en de rechters composée des présidents M. Melchior et A. Arts, et des juges P.
P. Martens, R. Henneuse, M. Bossuyt, E. De Groot en J.-P. Moerman, Martens, R. Henneuse, M. Bossuyt, E. De Groot et J.-P. Moerman,
bijgestaan door de griffier P.-Y. Dutilleux, onder voorzitterschap van assistée du greffier P.-Y. Dutilleux, présidée par le président M.
voorzitter M. Melchior, Melchior,
wijst na beraad het volgende arrest : après en avoir délibéré, rend l'arrêt suivant :
I. Onderwerp van de prejudiciële vragen en rechtspleging I. Objet des questions préjudicielles et procédure
Bij vonnis van 7 februari 2002 in zake het openbaar ministerie tegen Par jugement du 7 février 2002 en cause du ministère public contre W.
W. Tharlissia, waarvan de expeditie ter griffie van het Arbitragehof Tharlissia, dont l'expédition est parvenue au greffe de la Cour
is ingekomen op 19 maart 2002, heeft de Rechtbank van eerste aanleg te d'arbitrage le 19 mars 2002, le Tribunal de première instance de
Nijvel de volgende prejudiciële vragen gesteld : Nivelles a posé les questions préjudicielles suivantes :
1. « Schendt artikel 29 van het Wetboek van de Belgische 1. « L'article 29 du Code de la nationalité belge disposant que
nationaliteit, dat bepaalt dat de vreemdeling die op het tijdstip van
de inwerkingtreding van de artikelen 8 tot 10 van het Wetboek van de
Belgische nationaliteit de volle leeftijd van 18 jaar heeft bereikt, l'étranger âgé de 18 ans accomplis lors de l'entrée en vigueur des
het voordeel van het erin vervatte principe van de automatische articles 8 à 10 du Code de la nationalité belge ne peut bénéficier du
toekenning van de Belgische nationaliteit niet kan genieten, de principe de l'attribution automatique de la nationalité belge qui y
artikelen 10 en 11 van de Grondwet, in zoverre het een discriminatie est consacré, viole-t-il les articles 10 et 11 de la Constitution en
op grond van de leeftijd invoert ? » ce qu'il opère une discrimination fondée sur l'âge ? »
2. « Schendt artikel 29 van het Wetboek van de Belgische 2. « L'article 29 du Code de la nationalité belge disposant que
nationaliteit, dat bepaalt dat de vreemdeling die op het tijdstip van
de inwerkingtreding van de artikelen 8 tot 10 van het Wetboek van de
Belgische nationaliteit de volle leeftijd van 18 jaar heeft bereikt, l'étranger âgé de 18 ans accomplis lors de l'entrée en vigueur des
het voordeel van het erin vervatte principe van de automatische articles 8 à 10 du Code de la nationalité belge ne peut bénéficier du
toekenning van de Belgische nationaliteit niet kan genieten, de principe de l'attribution automatique de la nationalité belge qui y
artikelen 10 en 11 van de Grondwet, in zoverre het een discriminatie est consacré, viole-t-il les articles 10 et 11 de la Constitution en
op grond van het geslacht van de ouder van Belgische nationaliteit ce qu'il opère une discrimination fondée sur le sexe du parent de
invoert ? » nationalité belge ? »
(...) (...)
III. In rechte III En droit
(...) (...)
B.1. Artikel 8, § 1, van het Wetboek van de Belgische nationaliteit bepaalt : B.1. L'article 8, § 1er, du Code de la nationalité belge dispose :
« Belg zijn : « Sont Belges :
1o het kind geboren in België uit een Belgische ouder; 1o L'enfant né en Belgique d'un auteur belge;
[...] [...] »
Artikel 29 van dat Wetboek bepaalt : « De inwerkingtreding van de L'article 29 de ce Code dispose :
artikelen 8 tot 10 van het Wetboek van de Belgische nationaliteit « L'entrée en vigueur des articles 8 à 10 du Code de la nationalité
heeft niet tot gevolg dat de Belgische nationaliteit wordt toegekend belge n'a pas pour effet d'attribuer la nationalité belge à l'étranger
aan de vreemdeling die op het tijdstip van die inwerkingtreding, de qui, lors de cette entrée en vigueur, est âgé de 18 ans accomplis. »
volle leeftijd van achttien jaar heeft bereikt. »
Het Wetboek van de Belgische nationaliteit dateert van 28 juni 1984, Le Code de la nationalité belge date du 28 juin 1984, a été publié au
is bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad van 12 juli 1984 en is in Moniteur belge du 12 juillet 1984 et est entré en vigueur le 1er
werking getreden op 1 januari 1985. janvier 1985.
B.2. De Rechtbank van eerste aanleg te Nijvel stelt het Hof twee B.2. Le Tribunal de première instance de Nivelles pose deux questions
prejudiciële vragen. In de eerste wordt het Hof gevraagd naar de préjudicielles. La première interroge la Cour sur la compatibilité
bestaanbaarheid met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet, van artikel avec les articles 10 et 11 de la Constitution de l'article 29 du Code
29 van het Wetboek van de Belgische nationaliteit, in zoverre het een
verschil in behandeling teweegbrengt op grond van de leeftijd. In de de la nationalité belge en ce qu'il opère une différence de traitement
tweede wordt het Hof gevraagd naar de bestaanbaarheid van diezelfde fondée sur l'âge. La deuxième interroge la Cour sur la compatibilité
bepaling met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet, in zoverre zij een avec les articles 10 et 11 de la Constitution de cette même
verschil in behandeling teweegbrengt op grond van het geslacht van de disposition en ce qu'elle opère une différence de traitement fondée
ouder van Belgische nationaliteit. sur le sexe du parent de nationalité belge.
B.3. Uit de parlementaire voorbereiding van de wet waarbij het Wetboek B.3. Il ressort des travaux préparatoires de la loi qui a institué le
van de Belgische nationaliteit is ingevoerd, blijkt dat de wetgever Code de la nationalité belge que le législateur a entendu procéder à
een globale herziening heeft willen doorvoeren van de regeling inzake une refonte globale du régime de la nationalité belge. Un des
de Belgische nationaliteit. Een van de algemene doelstellingen van het objectifs généraux du projet était d'éliminer en matière de
ontwerp was de uitschakeling, op het gebied van de nationaliteit, van nationalité toute discrimination entre l'homme et la femme, tant au
iedere discriminatie tussen man en vrouw, zowel wat de point de vue de la transmission de la nationalité au conjoint qu'à
nationaliteitsoverdracht aan de echtgenoot als aan de kinderen betreft celui de sa transmission aux enfants (Doc. parl. , Chambre, 1983-1984,
(Parl. St. , Kamer, 1983-1984, nr. 756/1, p. 13). no 756/1, p. 13).
De wetgever heeft gewild dat de kinderen die reeds geboren waren, het Le législateur a voulu que les règles nouvelles établies à cet égard
voordeel konden genieten van de nieuwe regels die in dat verband waren puissent bénéficier aux enfants déjà nés. Il n'a cependant pas voulu
vastgelegd. Hij heeft echter niet gewild dat zich een wijziging kan
voordoen na de leeftijd van 18 jaar. Die bekommernis, die eveneens qu'une modification puisse intervenir après l'âge de 18 ans. Ce souci,
qui apparaît également pour justifier d'autres dispositions, se fonde
wordt geuit om andere bepalingen te verantwoorden, gaat uit van de sur l'idée suivante : « il apparaît en effet que les jeunes ont un
volgende idee : « het blijkt immers dat de jongeren vanaf 18 jaar er wettelijk belang bij hebben dat hun nationaliteit niet wordt gewijzigd indien zij zelf daartoe de wens niet uiten » (ibid. , p. 18). De wetgever heeft het opportuun geacht « de beginselen vervat in de nieuwe regels van toekenning van de Belgische nationaliteit onmiddellijk toe te passen op de kinderen, jonger dan 18 jaar, die geboren zijn vóór de dag van de inwerkingtreding van het Wetboek, zonder dat de belanghebbenden verplicht zijn een beroep te doen op de procedure van de nationaliteitskeuze. Zo zal een groot aantal kinderen die in België geboren zijn uit een vreemde ouder die zelf in België geboren is of uit een Belgische moeder, van rechtswege Belg worden op de dag van de inwerkingtreding van dit Wetboek. Zij zullen echter, zo intérêt légitime à partir de 18 ans à ce que leur nationalité ne change pas s'ils n'en expriment pas eux-mêmes le désir » (ibid., p. 18). Le législateur a jugé opportun « d'appliquer immédiatement aux enfants mineurs nés avant cette entrée en vigueur les principes contenus dans les nouvelles règles d'attribution de la nationalité belge, sans que les intéressés ne soient obligés de recourir à la procédure de l'option. Ainsi, un grand nombre d'enfants nés en Belgique d'un auteur étranger né lui-même en Belgique ou d'une mère belge deviendront Belges de plein droit lors de l'entrée en vigueur du Code. Néanmoins,
zij dit wensen, vanaf de leeftijd van 18 jaar, op elk ogenblik afstand s'ils le désirent, ils pourront, à tout moment, dès l'âge de 18 ans,
kunnen doen van de Belgische nationaliteit op voorwaarde dat zij niet renoncer à la nationalité belge, à la condition de ne pas devenir
staatloos worden en de koninklijke machtiging verkrijgen indien hun apatrides et d'obtenir l'autorisation royale si leur situation
militaire situatie dit vereist » (ibid. , p. 26). militaire l'exige » (ibid , p. 26).
Wat de eerste prejudiciële vraag betreft Quant à la première question préjudicielle
B.4. Het in de overgangsbepaling vervatte verschil in behandeling dat B.4. La différence de traitement contenue dans la disposition
aan het Hof is voorgelegd, berust op een objectief criterium, namelijk transitoire soumise à la Cour repose sur un critère objectif, à savoir
het feit of de vreemdeling al dan niet de leeftijd van 18 jaar heeft le fait que l'étranger ait atteint ou non l'âge de 18 ans. Ce critère
bereikt. Dat criterium is ter zake overigens pertinent omdat het est par ailleurs pertinent en la matière puisque, de manière générale,
nationaliteitsrecht over het algemeen niet meer in een automatische le droit de la nationalité ne prévoit plus d'attribution automatique
toekenning van nationaliteit voorziet na de leeftijd van 18 jaar. de la nationalité après l'âge de 18 ans.
De bepaling is evenmin strijdig met het evenredigheidsbeginsel, La disposition ne méconnaît pas davantage le principe de
aangezien de vreemdeling die de volle leeftijd van 18 jaar heeft proportionnalité puisque l'étranger âgé de 18 ans accomplis peut
bereikt, gebruik kan maken van andere procedures om de Belgische recourir à d'autres procédures pour obtenir la nationalité belge,
nationaliteit te verkrijgen, namelijk de verklaring of de celle de la déclaration ou de la naturalisation.
naturalisatie.
Wat de tweede prejudiciële vraag betreft Quant à la deuxième question préjudicielle
B.5. Artikel 8, 1o, van het Wetboek van de Belgische nationaliteit B.5. L'article 8, 1o, du Code de la nationalité belge met fin à la
maakt een einde aan het verschil in behandeling op grond van het différence de traitement fondée sur le sexe du parent de nationalité
geslacht van de ouder van Belgische nationaliteit, en artikel 29 van belge et l'article 29 de ce Code, la disposition transitoire
dat Wetboek, de in het geding zijnde overgangsbepaling, breidt het
voordeel van die wijziging uit tot de kinderen die reeds geboren zijn, litigieuse, étend le bénéfice de cette modification aux enfants déjà
voor zover zij de leeftijd van 18 jaar niet hebben bereikt. nés, pour autant qu'ils n'aient pas atteint l'âge de 18 ans.
Die wetsbepalingen zijn bijgevolg in overeenstemming met de door de
wetgever nagestreefde doelstelling van gelijkheid van mannen en Ces dispositions législatives sont donc conformes à l'objectif
vrouwen. Aan de wetgever kan niet worden verweten dat hij het voordeel d'égalité entre les hommes et les femmes poursuivi par le législateur.
van de nieuwe bepalingen niet heeft toegekend aan de vreemdelingen die Il ne peut être reproché à ce dernier de n'avoir pas octroyé le
ouder zijn dan 18 jaar, daar de retroactieve toepassing van die bénéfice des dispositions nouvelles aux étrangers âgés de plus de 18
bepalingen afbreuk zou doen aan de wenselijke stabiliteit van de ans puisque l'application avec effet rétroactif de ces dispositions
nationaliteit, die het bepalend element vormt van het persoonlijk porterait atteinte à la stabilité souhaitable de la nationalité qui
statuut. est l'élément déterminant du statut personnel.
B.6. De prejudiciële vragen dienen ontkennend te worden beantwoord. B.6. Les questions préjudicielles appellent une réponse négative.
Om die redenen, Par ces motifs,
het Hof la Cour
zegt voor recht : dit pour droit :
Artikel 29 van het Wetboek van de Belgische nationaliteit, in zoverre L'article 29 du Code de la nationalité belge, en ce qu'il dispose que
het bepaalt dat de vreemdeling die op het tijdstip van de l'étranger âgé de 18 ans accomplis lors de l'entrée en vigueur des
inwerkingtreding van de artikelen 8 tot 10 van het Wetboek van de articles 8 à 10 du Code de la nationalité belge ne peut bénéficier du
Belgische nationaliteit de volle leeftijd van 18 jaar heeft bereikt,
het voordeel van het erin vervatte principe van de automatische principe de l'attribution automatique de la nationalité belge qui y
toekenning van de Belgische nationaliteit niet kan genieten, schendt de artikelen 10 en 11 van de Grondwet niet. est consacré, ne viole pas les articles 10 et 11 de la Constitution.
Aldus uitgesproken in het Frans en het Nederlands, overeenkomstig Ainsi prononcé en langue française et en langue néerlandaise,
artikel 65 van de bijzondere wet van 6 januari 1989 op het conformément à l'article 65 de la loi spéciale du 6 janvier 1989 sur
Arbitragehof, op de openbare terechtzitting van 14 mei 2003. la Cour d'arbitrage, à l'audience publique du 14 mai 2003.
De griffier, Le greffier,
P.-Y. Dutilleux P.-Y. Dutilleux
De voorzitter, Le président,
M. Melchior M. Melchior
^